Երևան, 23.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Միջազգային BRICS քաղաքային ֆորումը կարող է դառնալ խթան Հայաստանում տեղական ինքնակառավարման մարմինների առաջընթացի համար. «Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Հայաստանը ներկայում առերեսվում է տարածական զարգացման ուղղությունների բարդ ընտրության հետ։ Արցախյան երկրորդ պատերազմից հետո, քաղաքական անկայունության պայմաններում, Հայաստանի կայունությունը գնահատվում է ոչ թե մակրոտնտեսական ցուցանիշներով, այլ մարզերի և համայնքների բարեկեցությամբ։ Այսինքն, երկրի տարածքային քաղաքականությունը, որը նախկինում ուշադրության կենտրոնում չէր, այսօր կարիք ունի հիմնավոր փոփոխությունների։

Այս մասին «Փաստի» հետ զրույցում ասում է քաղաքագետ Աղվան Պողոսյանն ու հավելում, որ զարգացման անհամաչափությունները վառ ապացույցն են ճգնաժամի։ «Հայաստանի տնտեսական ակտիվությունը խիստ տարբեր է՝ Արմավիրի համեմատական բարգավաճումից մինչև Շիրակի մարզի լճացումը։ Այս տարբերությունները պայմանավորված են սոցիալ-տնտեսական, ենթակառուցվածքային և ժողովրդագրական խնդիրներով։ Գյումրին տեղական իշխանությունների տնտեսական և քաղաքական դժվարությունների ցայտուն օրինակ է։ Վերջերս տեղի ունեցած իրադարձությունները ցույց են տալիս տեղական իշխանությունների խոցելիությունը, որոնք գործում են կենտրոնական իշխանությունների ճնշման ներքո, ինչը խարխլում է բնակչության վստահությունը տեղական ինքնակառավարման ինստիտուտների նկատմամբ»,-նշում է քաղաքագետը։

Պողոսյանի կարծիքով, տարածաշրջաններում սոցիալական լարվածության ֆոնին Հայաստանում կատարվող փոփոխություններն արագորեն ճգնաժամային տեղեկատվություն են առաջացնում մարզերում, որոնք իրենց սահմանափակ ռեսուրսները ծախսում են ոչ թե զարգացման, այլ տեղեկատվական հարձակումների դեմ պայքարի վրա. «Տեղական ինքնակառավարման մարմինները կարող են կա՛մ խորացնել կենտրոնամետ միտումները, կա՛մ պահպանել մարդկային և տնտեսական ներուժը։ Քանի դեռ տարածաշրջանային ներուժը չի օգտագործվում, երիտասարդները լքում են գյուղերն ավելի լավ կյանք փնտրելու համար, ինչի հետևանքով քաղաքները դատարկվում են, բնակչությունը՝ ծերանում, իսկ ենթակառուցվածքները վատթարանում են»։

Բնական է, որ տեղական ինքնակառավարման մարմինների հաջողված փորձի փոխանակումը դառնում է ռազմավարական անհրաժեշտություն։ «BRICS միջազգային քաղաքային ֆորումն առաջարկում է ուղղակի հաղորդակցության եզակի ձևաչափ քաղաքների և տարածաշրջանների միջև։ Ակնկալվում է, որ Սանկտ Պետերբուրգում կայանալիք համաժողովին կմասնակցեն ավելի քան 5000 ներկայացուցիչներ ավելի քան 50 երկրից։ Հայաստանի համար ֆորումը գործնական գործիք է, որը նպաստում է տեղական ինքնակառավարման զարգացմանը, բիզնես կապերի հաստատմանը, գործազրկության դեմ պայքարին և քույր քաղաքների համաձայնագրերի կնքմանը։ BRICS ֆորումը հնարավորություն է տալիս ներկայացնել ներդրումային նախագծեր տարբեր ոլորտներում՝ ջրամատակարարման համակարգերի արդիականացումից մինչև արդյունաբերական պարկերի ստեղծումը։ Ֆորումի շրջանակներում կարելի է գտնել ոչ միայն ֆինանսավորում, այլ նաև պատրաստի լուծումներ տարբեր խնդիրների համար, ինչպիսիք են «խելացի» կոմունալ ծառայությունները կամ տրանսպորտային լոգիստիկայի կազմակերպումը»,-ասում է Աղվան Պողոսյանը։

Տեղեկացնում է, որ, ելնելով միջազգային քաղաքային ֆորումի ծրագրից, մասնակիցներին առաջարկվում է տասնհինգ ուղղություն, որոնք կօգնեն արդիականացնել տեղական ինքնակառավարումը։ «Համաժողովը միավորում է գործընկերների ավելի քան 100 երկրից և 2000 քաղաքից։ Երևանին անհրաժեշտ է գիտակցել, որ BRICS-ի ֆորումին մասնակցությունը ոչ միայն դիվանագիտական քայլ է, այլ համաշխարհային միտում։ Համագործակցված լուծումներ պահանջող մարտահրավերների ներկա ժամանակաշրջանում նման համաժողովները դառնում են տեխնոլոգիաների փոխանցման և կապիտալի ներգրավման գործիք»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է քաղաքագետն ու ամփոփում, որ Հայաստանը, որը բախվում է տարածաշրջանային լճացման խնդրին, չի կարող անտեսել BRICS-ի առաջարկած զարգացման գործիքները:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ. Տասը տարեկան դպրոցական աղջիկը թաղվել է ձնաբքի մեջ. ի՞նչ է հայտնիԱդրբեջանը զինվում է, մեզանից էլ հատուկ անցման ռեժիմ պահանջում․ Մենուա ՍողոմոնյանԿներկայացնեմ Հայաստանի տնտեսությունը ուժեղացնելու 5 քայլերը. Նարեկ ԿարապետյանԱռևտրի կենտրոնում 24-ամյա տղամարդ են սպանել«Հանրապետությունը» կգնա միայնակ Արբիտրաժային կազմը մերժել է Հայաստանի այն փաստարկները, ըստ որոնց՝ ՀԷՑ-ին վերաբերող վեճի նկատմամբ արտակարգ արբիտրաժի ընթացակարգի կիրառումը իրավաչափ չէՔաղաքական ռեժիմը Հայաստանի համար վտանգավոր գործընթաց է սկսել․ Արմեն ՄանվելյանՈւկրաինայի ԶՈւ-ն պետք է լքի Դոնբասը. սա շատ կարևոր պայման է կարգավորման համար. Պեսկով ՀՀ իշխանությունները ամբողջությամբ բացում են երկիրը թշնամու առջև և հրաժարվում ազգային ու պետական արժեքներից․ Էդմոն Մարուքյան Արտառոց դեպք՝ Լոռու մարզումԸնտրություններին համապատասխան վերաբերմունք ենք դրսևորելու իշխանությունների հանդեպ․ Հրայր ԿամենդատյանՄեր ձևովը հերքում է Կառավարության տարածած լուրը ՀԷՑ-ի վերաբերյալՊարգևավճարը չունի վերին շեմ, իրավական սահմանափակումները բացակայում են․ Արեգ ՍավգուլյանՊատմական շրջադարձ ԵՄ-ում. Քամու և արևի էներգիան առաջ են անցել հանածո վառելիքիցՌուսաստանը կոշտացնում է հռետորաբանությունը Հայաստանի հասցեին Մարդասպան մանրէներ. փորձագետը նշել է նորածինների մահվան պատճառը«Հայրիկ, ես ուզում եմ տուն գնալ». առևանգված դպրոցականի հորից 30 միլիոն դոլար փրկագին են պահանջում«Մարզաշխարհը հանուն առողջ սերնդի» նախաձեռնությանը միացել են հազարավոր մարզիկներ (տեսանյութ) ՄԻՊ-ն այցելել է ուսումնական զորամաս Հանրային դաշինք. Միահեծան իշխանությունը բացառելու նախաձեռնությունԱՄՆ-ին մարտահրավեր է նետված՝ հատկապես Չինաստանի կողմից. ՆԱՏՕ-ն անախրոնիզմ է դարձել. Սողոմոնյան Տիկին Թագուհի Ասլանյանի հետ զրուցել ենք հետվճարի շուրջ իշխանական խարդախությունից. Հրայր ԿամենդատյանԱյն մասին, թե ինչպիսի իշխանափոխություն է պետք Հայաստանում՝ բացառելու բռնատիրական համակարգի հերթական վերարտադրությունըԹուրքիան բաց տեքստով հաստատեց միջամտությունը Հայաստանի ընտրություններին«Մեր Ձևով»-ը՝ իշխանության կոկորդինԲերքի երաշխավորված մթերում է նախատեսում Սամվել Կարապետյանի գլխավորած ուժը. «Սամվել Կարապետյանի 5 քայլերը դեպի Ուժեղ Հայաստան»Ինչպե՞ս է Բաքվի գերությունից վերադարձած Վագիֆ Խաչատրյանը․ դուստրը լուսանկար է հրապարակել Ռուբլին թանկացել է. փոխարժեքն` այսօր Մանուկների համար աղոթք ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ Ոչ միայն Ադրբեջանի, այլև՝ Հայաստանի տարածքն ենք դիտարկում, անաչառ ենք․ ԵՄ առաքելության ղեկավար «Ցրվենա Զվեզդան» նվազագույն հաշվով հաղթել է «Մալմյոյին» Վաշինգտոնյան հանդիպումներից հետո որևէ միջադեպ չի արձանագրվել հայ-ադրբեջանական սահմանին. թիրախային կրակոցներ չեն եղել․ Մարկուս Ռիտեր Արփինե Սարգսյանը և Ալեքսանդրա Քոուլին խոսել են Երևան–Լոնդոն ուղիղ չվերթների հնարավորության մասին՝ որպես մարդկային կապերի ամրապնդման միջոց Խաղաղության խորհուրդը մի բան է, որն աշխարհը երբեք չի տեսել․ Թրամփ Երևանում կրկին ձյուն կգա՞․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Արգավանդում բախվել են «Արմավիր» բժշկական կենտրոնի շտապօգնության ավտոմեքենան և «Nissan Rogue»-ը «Մարդիկ լինում են անհասկացող, անհեթեթ ու եսասեր, միևնույնն է՝ ներեք նրանց»․ Անահիտ Կիրակոսյանի առաջին գրառումը՝ բաժանումից հետո Հունվարի 26-30-ը Առաջավորաց Պահքն է TRIPP նախագծի ֆինանսավորումը կարող է իրականացվել ադրբեջանական կապիտալի միջոցով՝ 74%-ի շրջանականերում․ Հայկ ՄամիջանյանՀայաստանն ու Մեքսիկան քննարկել են համագործակցության խորացման հեռանկարները «Իրական հաղթանակը ոչ թե հակառակորդին պարտության մատնելն է, այլ՝ սեփական խիղճը, արժեքներն ու դիմագիծը». Դիանա Գրիգորյանը՝ «Գոյամարտ» հեռուստանովելի մասին Արարատ Միրզոյանը Դավոսում շփումներ է ունեցել Ղազախստանի, Իսպանիայի, Նորվեգիայի գործընկերների հետ Պեդրիի ապաքինման համար կպահանջվի մոտ մեկ ամիս․ «Բարսելոնան» հրապարակել է բժշկական հետազոտության արդյունքները Ուկրաինայի, ԱՄՆ-ի և Ռուսաստանի ներկայացուցիչները հունվարի 23–24-ին եռակողմ հանդիպում կանցկացնեն Շինուհայր գյուղի խաչմերուկից Խոտ գյուղ տանող ավտոճանապարհին բախվել են ավտոմեքենաներ․ կան տnւժածներ Փրկարարներն օրեր առաջ ծննդկանին տեղափոխել էին հիվանդանոց․ այսօր անանցանելի ճանապարհով մորն ու երեխային հասցրել են տուն Քննարկվել է ՀԱՊԿ-ում ռուսական նախագահության և ԵԱՏՄ-ում Ղազախստանի նախագահության հարցերը Հայտարարվել են 2026 թվականի «Օսկար» մրցանակի հավակնորդները Եվրո-2026․ Ֆուտզալի Հայաստանի հավաքականը հաղթեց Ուկրաինայի հավաքականին