Երևան, 18.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Քաղցկեղը կանխել կարելի է․ բժիշկների խորհուրդներ, որոնք կարող են փրկել կյանքեր

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Քաղցկեղը մնում է 21-րդ դարի ամենածանր և տարածված հիվանդություններից մեկը։ Սակայն մասնագետները մեկ բան շեշտում են անընդհատ՝ այս հիվանդությունը միշտ չէ, որ դատավճիռ է։ Բժշկական առաջընթացը և առողջ կենսակերպը հնարավորություն են տալիս զգալիորեն նվազեցնել քաղցկեղի առաջացման վտանգը, իսկ որոշ դեպքերում՝ ամբողջությամբ կանխել այն։

 Առողջ սնունդ՝ առաջին պաշտպանական գիծը

Սննդակարգը քաղցկեղի դեմ պայքարի ամենաարդյունավետ գործիքներից է։ Բժիշկները խորհուրդ են տալիս նվազեցնել վերամշակված մսամթերքի, շաքարի և ճարպային սննդի քանակը՝ փոխարինելով դրանք բանջարեղենով, մրգերով և ամբողջական հացահատիկով։
«Մեր ամենօրյա ընտրությունները ձևավորում են մեր օրգանիզմի պաշտպանական կարողությունը», – ասում է սննդաբան Արփինե Գասպարյանը։ Նրա խոսքով՝ բջջանյութով հարուստ սնունդը նվազեցնում է հաստ աղիքի և ստամոքսի քաղցկեղի առաջացման ռիսկը։

 Ծխախոտի և ալկոհոլի հրաժարումը՝ պարզ, բայց վճռական քայլ

Համաշխարհային առողջապահական կազմակերպության (ՀԱԿ) տվյալներով՝ քաղցկեղի բոլոր դեպքերի շուրջ 30%-ը կապված է ծխախոտի օգտագործման հետ։ Ծխելը մեծացնում է ոչ միայն թոքերի, այլև բերանի խոռոչի, կոկորդի և միզապարկի քաղցկեղի վտանգը։
Ալկոհոլը նույնպես կարևոր ռիսկային գործոն է․ չափից շատ սպառումը վնասում է լյարդը և մեծացնում է կրծքագեղձի ու լյարդի քաղցկեղի հավանականությունը։

 Շարժումը օրգանիզմի բնական զենքն է

Ֆիզիկական ակտիվությունը նվազեցնում է ավելորդ քաշը, որը, իր հերթին, կապված է մի շարք քաղցկեղների զարգացման հետ։ Բժիշկները խորհուրդ են տալիս օրական առնվազն 30 րոպե քայլել, լողալ կամ կատարել թեթև մարզանք։
«Ամեն օր շարժվելը նույնքան կարևոր է, որքան առողջ սնվելը», – ընդգծում են օնկոլոգները։

Արևից պաշտպանվելը նույնպես կանխարգելում է

Մաշկի քաղցկեղի դեպքերը շարունակ աճում են ամբողջ աշխարհում։ Մասնագետները խորհուրդ են տալիս խուսափել արևի տակ երկար մնալուց, հատկապես կեսօրին, և միշտ օգտագործել արևապաշտպան քսուք SPF 30 և ավելի բարձր գործակցով։

Պարբերական զննումներ՝ կանխարգելման կարևոր պայման

Քաղցկեղի վաղ հայտնաբերումն էականորեն բարձրացնում է բուժման արդյունավետությունը։ Օրինակ՝ մոլեկուլային թեստավորումը կամ մոմոգրաֆիան կարող են հիվանդությունը բացահայտել այն փուլում, երբ դեռ լիովին բուժելի է։


Եզրակացություն․
Քաղցկեղի դեմ պայքարի ամենահզոր միջոցը սեփական առողջության նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունքն է։ Առողջ սնունդ, շարժում, վատ սովորությունների բացառում և պարբերական բժշկական ստուգումներ — սա այն պարզ բանաձևն է, որը կարող է փրկել հազարավոր կյանքեր։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Թուրքիայում ուժգին երկրաշարժ է տեղի ունեցել«Մա՛մ, միշտ կհիշես, որ Արամի մաման ես, քեզ ձիգ կպահես». Արամ Խաչատրյանն անմահացել է հոկտեմբերի 15-ին, տուն «վերադարձել»... երկու ամիս անց. «Փաստ»Լարսը բաց է Տարադրամի փոխարժեքները հուլիսի 18-ին Եղել են նաև երեխաների մահվան դեպքեր. ի՞նչ գործնական, կիրառական նշանակություն կարող է ունենալ ատենախոսությունը. «Փաստ»Մահացել է փոքրիկ Ռուզաննան«Այսօրվանից պետք է պատրաստվեն հնարավոր զարգացումներին». «Փաստ»Որոնք են ուտելուց հետո սուրճ խմելու վտանգները Wildberries-ի պահեստն է այրվել, Նոգինսկի նավթամբարում հրդեհ է բռնկվել (տեսանյութ)Սեփականության իրավունքի «ռեքվիեմը»՝ կանխատեսելի ծանր հետևանքներով. «Փաստ»Մոտ 3000 քմ վարչական տարածք կազատվի արխիվային փաստաթղթերից. էլեկտրոնային համակարգ մուտքագրելուց հետո դրանք կոչնչացվեն. «Փաստ»Ազգային ինքնության հետևողական ջնջումը շարունակվում է. «Փաստ»Մինչ Բաքուն փորձում է «մաքրել արյան հետքերը», Երևանը լռում է. «Փաստ»Կոտրելով «ընտրական սինդրոմը». երբ քաղաքացուն չեն մոռանում քվեարկությունից հետո. «Փաստ»Գեղարքունիքի մարզում սկսվել է անասնակերի բերքահավաքըՀուլիսի 20-ին, 21-ին, 22-ին և 23-ին լույս չի լինելու հարյուրավոր հասցեներումՔամու ուժգնացում, կարկուտ․ ի՞նչ եղանակ է սպասվում առաջիկայումԹրամփը ներկա կլինի ԱԱ եզրափակչինՈւժեղ կարկուտ է տեղացել Շիրակի մարզում․ նախրապանը սարերում է եղել և բավականին ծանր վնաuվածքներ է ստացել7,4 մագնիտուդ ուժգնությամբ երկրաշարժ է գրանցվել Մեքսիկայի ափերի մոտՎարկային և քրեական համաներում՝ հանուն սոցիալական արդարության․ Հրայր ԿամենդատյանՀայտնի է՝ երբ կհրապարակվեն բուհերի ընդունելության արդյունքներըԿենտրոնական Ասիան բացառիկ ուժեղ շոգի ազդեցության տակ է. ջերմաստիճանը հասել է մինչև +49°CՈւժեղ կարկուտ է տեղում ԼանջիկումՁկան և ձկնամթերքի արտահանման նպատակով «TRACES» համակարգում գրանցումն անժամկետ է․ ՍԱՏՄՀրանտ-Լեոն Ռանոսը կարիերան կշարունակի իսպանական ակումբումԽոշոր ավտովթար՝ Երևանում․ բախվել են ուսումնական «Toyota Corolla»-ն, «Nissan»-ը, «Լադա»-ն և «FAW» բեռնատարըԱբովյան-Արզնի-Նոր Գեղի ավտոճանապարհի մի հատվածը ժամանակավորապես փակ կլինիԱդրբեջանի ԱԳՆ-ն հայտարարել է Ռուսաստանի հետ ուղիղ չվերթները վերսկսելու ծրագրերի մասինՀայտնաբերվել է որպես անհետ կորած որոնվող 74-ամյա կնոջ մարմինըԿորսված հնարավորություններ. Ինչու՞ Գյուլագարակը դեռևս չի դարձել զբոսաշրջային կենտրոն. Ուժեղ ՀայաստանԿյանքից հեռացել է իռլանդացի դերասանուհի Բրենդա Ֆրիքերը, ով նկարահանվել էր «Տանը մենակ 2» ֆիլմում Եվրոպական կառույցների և միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունների լռության ներքո ՀՀ-ում քաղբանտարկյալների թիվն աճում է. Աբրահամյան Թուրքիան աշխարհում ամենաշատ թվով ԱԹՍ ունեցող 2-րդ երկիրն է Աբովյան-Արզնի-Նոր Գեղի ավտոճանապարհի մի հատվածը ժամանակավորապես փակ կլինի Ավետիք Չալաբյանը ակտիվ պայքար էր մղում ընտրությունների արդյունքները կեղծել ցանկացողների դեմ. Աննա ԿոստանյանԿանխատեսում․ ինչպիսին կլինի կյանքը 2030 թվականինԵրևանում բախվել են ուսումնական «Toyota Corolla»-ն, «Nissan»-ը, «Լադա»-ն և «FAW»-ը. կան տուժածներ ԵՄ-ն պատժամիջոցներ է կիրառել Ռուսաստանի դեմ Գագիկ Ծառուկյանին կալանավորելու որոշման դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել Սպասվում են մեծ փոփոխություններ․ ինչ պետք է իմանան բոլոր ընտանիքներըԵրիտասարդ ծնողները չեն համաձայնի իրենց երեխաներին ուղարկել դպրոց հարևան բնակավայրերում. Ատոմ ՄխիթարյանԴե-ֆակտո խաղաղությունն այսօր Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև գոյություն ունի. Բայրամով Մեր երկրի պատմությունը շատ դաժան է եղել, բայց շնորհիվ մեր ամուր գենետիկ կոդի` մենք ունենալու ենք լավ սերունդներ. Լիլիթ ԱրզումանյանՌԴ-ն հետևողականորեն աջակցում է Ադրբեջանին և Հայաստանին հարաբերությունների կարգավորման գործում. Լավրով Մենք չենք ապրում իրավական պետությունում, այստեղ ամեն ինչ որոշում է գործադիրը. Մենուա ՍողոմոնյանՌԴ-ն հայտնել է Օդեսայի և Չեռնոմորսկի նավահանգիստներին հարվածներ հասցնելու մասին 5 սխալ, որոնք մարդիկ անում են բանկային քարտ օգտագործելիս և դա կարող է թանկ արժենալՓոքր Վեդիի մանկապարտեզի դաստիարակը, չհանդուրժելով երեխայի աշխույժ վարքագիծը, ննջարանում նախ քաշքշել, ապա հարվածել է երեխայի գլխին. ՔԿ Խմելու ջրի որակի շեղումներ չեն արձանագրվել. «Վեոլիա ջուր»-ը՝ Բյուրեղավանի դեպքի մասին