Երևան, 01.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Вековая дружба армянского и русского народов: круглый стол с участием экспертов

ՎԻԴԵՈ
 
 
«Роль и вклад России на Южном Кавказе велики — как в экономике, так и в других различных сферах.
 
Об этом мы не то что просто забываем — мы вообще забыли. Вот недавно я разговаривал с группой молодых людей — образованных, выпускников армянских вузов, — и они с удивлением слушали, когда я сказал, что эта цветущая долина, где растут арбузы, овощи и фрукты, на самом деле когда-то была засолённой землёй. И что Араратская долина сегодня является такой, какая она есть, благодаря усилиям армянских, российских и вообще советских биологов, агрономов и учёных. Они просто удивились — они этого не знали; думали, что так было всегда. Между тем это — результат совместных усилий России и закавказских стран.
В нашей книге — а это большой труд — мы как раз об этом говорим».
 
Об этом на презентации книги «Россия и Южный Кавказ: история и культура» заявил руководитель Российского центра науки и культуры в Ереване Вадим Фефилов.
 
Работа была реализована в результате сотрудничества «Россотрудничества» и издательства «РУНИВЕРС» и совпадает со 100-летием публичной дипломатии, которое отмечается в 2025 году.
 
Во время обсуждения под заголовком «Через века: Россия и Закавказье в диалоге цивилизаций» участники обсудили многовековые исторические и культурные связи между Россией и странами Закавказья, их общее культурное наследие, влияние советского периода на идентичность армянского народа, а также роль культурного и образовательного диалога в укреплении региональной стабильности и перспективах двустороннего сотрудничества.
 
Кандидат исторических наук, директор ереванского филиала Российского экономического университета имени Плеханова Тамара Варданян также подчеркнула, что подобные труды сегодня особенно важны, поскольку в целом научные контакты в формате Армения–Россия несколько сократились, что не может не вызывать обеспокоенности.
 
«Подобные работы, которые охватывают особенно период XIX века, проливают свет на этот важный, можно сказать, судьбоносный этап, который переформатировал карту региона — как административно-экономическую, так и этническую. XIX век — это тот период, когда регион вошёл в состав Российской империи: всё началось в 1801 году, когда Грузия вошла в состав Российской империи, а в 1828 году по Туркманчайскому договору присоединилась и Восточная Армения.
Этот период России, действительно, прежде всего в жизни армянского народа принёс позитивные изменения — и это академический, исторический подход, не политический. Восточная Армения получила позитивные результаты от вхождения в состав России. Нужно посмотреть, какой была ситуация в Восточной Армении в XVIII и XVII веках. Уверена, все помнят, что Восточная Армения тогда находилась под властью Персии. Мы знаем и о депортации шаха Аббаса — 300 тысяч человек тогда стали жертвами. Позднее, например в 1790-е годы, имела место эмиграция из Арцаха, особенно из гавара Хачен, и в XVII–XVIII веках ситуация была очень тяжёлой: армянский этнический элемент был весьма стеснён и подавлен. Ещё хуже было положение в Османской империи, что, как мы знаем, завершилось геноцидом 1915 года.
Что касается XIX века, то под властью Российской империи социально-экономическая ситуация естественным образом улучшилась. Особенно хочу упомянуть Положение 1836 года, которое урегулировало отношения нашей церкви с российской властью. Церковь в основном сохранила свои полномочия. Ситуация была немного иной с грузинской церковью — её статус понизился в 1811 году, поскольку грузины, как и русские, являются последователями православия, и по этой причине православная церковь имела несколько иное отношение к грузинам и грузинской церкви.
С армянской церковью этого не произошло — мы во многом сохранили свой статус», — сказала Варданян.
 
Доктор исторических наук Степан Степанянц добавил, что книга будет особенно интересна для студентов.
 
«Книга очень интересная, и охватывает этапы с 1801 по 1917 год. Она будет полезна и русскоязычным студентам. Интерес в том, что значительная её часть посвящена Еревану: представлено развитие нашего города, а также наши интеллектуалы — Суренянц, Туманян, Лорис-Меликов, которые работали в составе царской России».
 
Присутствующие также подчеркнули, что такие обсуждения и труды — важный шаг для пробуждения интереса к истории среди молодёжи и укрепления культурных и научных связей между двумя государствами.
«Համահայկական ճակատ» շարժման առաջնորդի շնորհավորական ուղերձը Աշխատանքի օրվա առթիվ Արժանապատիվ ծերություն՝ խոստում, որը չի իրականանում 5 հարց հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանին. ո՞րն է եղել նրա առաջին աշխատանքըԱշխատանք, որը դառնում է տնտեսության հենասյուն. «Աթենք» մսամթերքՊետք չէ որևէ մեկի վասալը կամ գուբերնիան լինել. Էդմոն ՄարուքյանԹշնամու փաստաբանը ՀՀ բարձր ամբիոնում. ինչո՞ւ է Փաշինյանը արդարացնում վանդալիզմը. Էդմոն Մարուքյան Այն մասին, թե Փաշինյանին ընտրելով, նրա կողմից «ասֆալտով» մոլորեցված քաղաքացին ինչ նոր աղետներ է բերելու մեր երկրի և կոնկրետ իր ընտանիքի գլխին. Ա. ՉալաբյանՈՒժեղ Հայաստանը և գործընկերները մտադիր են վերացնել ծայրահեղ աղքատությունը Հայաստանում վեց ամսվա ընթացքում. Հրայր ԿամենդատյանՀորոսկոպի 3 նշանների համար մայիսը ամենալավը կլինիՄալաթիայում գտնվող ջրատարում հայտնաբերվել է տղամարդու մարմին Զեբրը փախել է Կենդանաբանական այգուց եւ հայտնվել Մյասնիկյան պողոտայում Շուտով Իրանի թշնամիները կբախվեն շատ սարսափելի զենքի. փոխ-ծովակալ ԻրանիՈ՞վ է լինելու հաջորդ Լաբուբուն Պատմական ցուցանիշ․ Գիլյերմո Օչոան Մեքսիկայի ազգային հավաքականի կազմում կմասնակցի իր 6-րդ Աշխարհի առաջնությանըԻսրայելը կրկին խախտում է միջազգային իրավունքը՝ հшրձակվելով քաղաքացիական նավերի վրա. ԵՄ-ն պետք է պահանջի, որ Նեթանյահուն հարգի օրենքները․ Պեդրո ՍանչեսԼիբանանի Զեբդին քաղաքի գերեզմանատան մոտ իսրայելական հարձակման հետևանքով 6 մարդ է զոհվելՄեծ Բրիտանիան ահաբեկչական սպառնալիքի ազգային մակարդակը բարձրացրել է մինչև «լրջագույնի»Թրամփի վարչակազմը պնդում է, որ օտարերկրյա կառավարությունները միանան Հորմուզի նեղուցի կոալիցիային. CNNԾեծի հետևանքով մահացած 1–ամյա երեխայի կենսաբանական մորը մեղադրանք չի առաջադրվելՈւժեղ Հայաստանում ամսական 150,000 դրամ աջակցություն Աղքատության հաղթահարման պետական հիմնադրամից` ծայրահեղ աղքատ ընտանիքներինԻրանի ազգային հավաքականը կմասնակցի 2026 թվականի աշխարհի առաջնությանը ԱՄՆ-ում․ Ջանի ԻնֆանտինոՆավթի գինը կախված է նրանից, թե Թրամփը ինչպես է քնել․ Ֆիցո «Ռեալ Օվիեդոյի» երկրպագուն դատապարտվել է ինն ամսվա ազատազրկման՝ Մարկուս Ռեշֆորդին ռաuայական հողի վրա վիրավnրելու պատճառովԱյն, ինչ տեղի է ունենում ծովային շրջափակման քողի տակ, ռшզմական գործողությունների շարունակությունն է․ ՓեզեշքիանՎերջին մեկ օրվա ընթացքում Իսրայել է ներկրվել 6500 տոննա ռազմական տեխնիկա. ՑԱԽԱԼԹրամփը կլսի Իրանի վերաբերյալ թարմացված ռազմական տարբերակները. CNNՄերիլին Մոնրոյի վերջին չարագուշակ ֆոտոսեսիան. արցունքներ, միայնություն և 432 կադր մահից առաջ Նախագահ Թրամփը ակտիվորեն համագործակցում է Կոնգրեսի հետ՝ Իրանի պшտերազմի հարցում․ Սպիտակ տունԱլիևն ասում է՝ եթե ես ձեզ հետ խաղաղ պլաններ ունենայի՝ չէի փլուզի եկեղեցին. Էդմոն Մարուքյան«Ատլետիկոյի» հարձակվող Խուլիան Ալվարեսը կհասցնի ապաքինվել մինչև «Արսենալի» դեմ պատասխան խաղըԳերմանիան իր էլեկտրակայանը կհանձնի Ուկրաինային Հայաստանում մեկ օրում չորս հետախուզվող է կալանավորվել Համայնքային ոստիկանության Նոր Նորքի բաժնի ծառայողները օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների արդյունքում ապրիլի 29-ին Մյասնիկյան պողոտայի հասցեներից մեկում հայտնաբերել և բաժին են տեղափոխել 33-ամյա մի երԱՄՆ ռшզմածովային ուժերը հետ են մղել 44 առևտրային նավ՝ շրջափակման ընթացքում Ռուսաստանը կարող է բարձրացնել հրադադարի հարցը՝ որոշակի ընկերությունների նկատմամբ պատժшմիջոցները վերացնելու դիմաց․ ԶելենսկիԴուք ծանրակշիռ դեր եք ունենալու նաև համաշխարհային սպորտի զարգացման գործում. ուղերձներ՝ Ծառուկյանին«Հյուսիս-հարավ» ավտոճանապարհին 38-ամյա վարորդը «Shacman» մակնիշի բետոնախառնիչով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց, բшխվել քարերին և կողաշրջվելԳերմանիայի կանցլերը պետք է ավելի շատ ժամանակ հատկացնի Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև պшտերազմի ավարտին և իր երկրի խնդիրների լուծմանը․ ԹրամփՔաղսիի մանկապարտեզի խոհանոցի արտադրական գործունեությունը կասեցվել է Պուտինը Թրամփին չի հրավիրել մայիսի 9-ին Մոսկվայում կայանալիք Հաղթանակի շքերթին. ԿրեմլՇուտով՝ մեր հաղթանակից հետո հերոսները նորից դառնալու են հերոս. Ուժեղ ՀայաստանԻրանը hրթիռային և միջnւկային ծրագրերը համարում է ազգային հարստություն. Խամենեի Վանաձորում կասեցվել է հանրային սննդի օբյեկտի աշխատանքը 3 մլն-ով բնակարա՞ն. Արսեն Թորոսյա´ն, ուղեղի տրամաբանության խնդիր ունե՞ք. ՀՃՇ անդամՍիմեոնեն բացատրել է, թե ինչը պակասեց «Ատլետիկոյին» Չեմպիոնների լիգայում «Արսենալին» հաղթելու համարԵվրոպան համառորեն փորձում է վերակենդանացնել նացիզմը նոր ձևով. Լավրով 100,000 զբոսաշրջիկ կգա ֆուտբոլի առաջնությանը, էդքան մարդ մտնի Իջևան՝ այնտեղի սնունդը կվերջանա. ՓաշինյանԱլվարեսը Չեմպիոնների լիգայում գերազանցել է Մեսսիի ռեկորդը Մաֆիան այսօրվա իշխանությունն է. Էդմոն ՄարուքյանԳերմանիայից ԱՄՆ զինվորականների դուրսբերումը կարող է ձախողել Tomahawk hրթիռների տեղակայման պլանը. PoliticoՀայաստանը գտնվում է թուրքական երկու պետությունների միջև՝ աճող վտանգի պայմաններում․ Ավետիք Չալաբյան