Երևան, 13.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Վերջապես ի՞նչ էր թաքնված կորոնավիրուսի դիմակի տակ․ դիտմամբ ստեղծված վիրո՞ւս, թե՞ բնական աղետ

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

Կորոնավիրուսի համավարակը փոխեց աշխարհը՝ առողջապահությունից մինչև քաղաքականություն ու տեղեկատվական անվտանգություն։ Տարիներ անց էլ շարունակում է շրջանառվել ամենագլխավոր հարցը՝ արդյոք COVID-19-ը դիտմամբ էր ստեղծվել, թե այն բնական ճանապարհով առաջացած վիրուս էր, որի դեմ մարդկությունը պարզապես պատրաստ չէր պայքարել։

Ինչ է ասում գիտությունը
Գիտական հանրության մեծ մասը համակարծիք է, որ SARS-CoV-2-ը պատկանում է կորոնավիրուսների այն խմբին, որոնք բնականորեն շրջանառվում են կենդանիների շրջանում։ Նախկինում էլ մարդկությունը բախվել է նմանատիպ դեպքերի՝ SARS (2002) և MERS (2012), որոնք նույնպես կենդանուց մարդ փոխանցված վիրուսներ էին։ Վիրուսի գենետիկական կառուցվածքի լայն ուսումնասիրությունները չեն հայտնաբերել այնպիսի հստակ «արհեստական նշաններ», որոնք կվկայեին նպատակային ստեղծման մասին։

Լաբորատոր արտահոսքի վարկածը
Միաժամանակ քննարկվում է նաև լաբորատոր արտահոսքի վարկածը՝ ենթադրելով, որ վիրուսը կարող էր պատահաբար դուրս գալ հետազոտական միջավայրից։ Սակայն մինչ օրս հրապարակված տվյալները չեն տալիս միանշանակ ապացույցներ, որոնք կհաստատեն, որ վիրուսը ստեղծվել կամ փոփոխվել է դիտմամբ՝ որպես կենսաբանական զենք կամ ծրագրված փորձ։

Ինչու են ծագում կասկածներն ու դավադրությունները
Համավարակի սկզբնական փուլում տեղեկատվության պակասը, հակասական հաղորդագրությունները, քաղաքական շահերի բախումը և սոցիալական ցանցերում արագ տարածվող ապատեղեկատվությունը նպաստեցին դավադրական տեսությունների աճին։ Դիմակները, սահմանափակումները և պատվաստումները շատերի համար դարձան ոչ միայն բժշկական, այլև հոգեբանական ու սոցիալական ճնշման խորհրդանիշներ։

Այսօր հասանելի տվյալների հիման վրա չկա ապացույց, որ կորոնավիրուսը դիտմամբ է ստեղծվել։ Ավելի հավանական է համարվում բնական ծագումը՝ հնարավոր միջանկյալ փոխանցմամբ կենդանուց մարդ։ Սակայն համավարակը բացահայտեց մեկ այլ իրականություն՝ որքան խոցելի է մարդկությունը նոր վարակների, տեղեկատվական քաոսի և վստահության ճգնաժամի առաջ։

Կորոնավիրուսի «դիմակի տակ» թաքնված էր ոչ թե գաղտնի ծրագիր, այլ ժամանակակից աշխարհի պատրաստվածության լուրջ փորձություն, որի դասերը դեռ երկար պետք է ուսումնասիրվեն։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Ժորա Չիչոյանը նշանակվել է Երևանի առաջին ատյանի ընդհա­նուր իրավասության քրեական դատարանի նախագահ Գոհ ենք վիճակահանությունից․ Եղիշե Մելիքյանը՝ Ազգերի լիգայի վիճակահանության արդյունքների մասին Թրամփը կարող է դուրս գալ Ուկրաինայի հարցով բանակցություններից Աշտարակում «Toyota»-ն բախվել է բնակչի քարե շինությանը ու մասամբ փլnւզել այն Կատյա Գալստյանն Օլիմպիական խաղերում զբաղեցրել 82-րդը տեղը Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին ոգեկոչեց Սուրբ Վարդանանց զորավարների և 1036 վկաների հիշատակը Ուկրաինան պատրաստ է բանակցել, բայց միայն արդար պայմաններով․ Զելենսկի Երևանում «Mercedes G»-ն մերկասառույցի պատճառով բախվել է պարեկի ծառայողական ավտոմեքենային Ժնևում գործող Շվեյցարիայի Համադաշնությունում ՀՀ դեսպանությունը կտեղափոխվի Բեռն Ամերիկյան զենքից մինչև էներգետիկ նոր պլաններ. ԱՄՆ փոխնախագահի այցի արդյունքներն ու հեռանկարները. Էդմոն ՄարուքյանՀանդիպել են Հայաստանի ազգային հավաքականի ներկա և նախկին գլխավոր մարզիչները Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 8-10 աստիճանով․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին «Մարտի 1-ի» գործով մեղադրանք է առաջադրվել նախկին ոստիկանապետ Վալերի Օսիպյանին և ՊՊԾ գնդի նախկին հրամանատար Ռոբերտ Մելքոնյանին Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում 3 օր է՝ կոյուղաջրերը լցվում են փողոց․ ինչ են արել բնակիչները Երևան-Գյումրի ավտոճանապարհին մերկասառույցի պատճառով «Ford Transit»-ը հայտնվել է ձնակույտերի մեջ, ապա «Mercedes Vito»-ն բախվել է «Ford Transit»-ին Տարադրամի փոխարժեքները փետրվարի 12-ին Ազգերի լիգա 2026/27. Հայտնի են Հայաստանի հավաքականի մրցակիցները Amio Pro․ բանկինգ՝ բազմաթիվ առավելություններովէդմոն մարուքյանի անդրադարձը Ջեյ Դի Վենսի և Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարություններինՀենրիխ Մխիթարյանը՝ լավագույն տասնյակում Տեսչական մարմինը կասեցրել է 11 ապօրինի հորի շահագործում Սաստիկ բքի և տեսանելիության բացակայության պատճառով Թթուջուր-Նավուր ավտոճանապարհը փակ է բոլոր տեսակի տրանսպորտային միջոցների համար Մելանիա Թրամփի շնորհիվ ՌԴ-ից և Ուկրաինայից երեխաների ևս մի խումբ վերամիավորվել է իրենց ընտանիքների հետ. Սպիտակ տուն Կաթողիկոսի հարկադրական հեռացման uպառնալիքները ուղղակի սպառնալիք են աշխարհի բոլոր հայերի համար․ հայտարարություն Դուք սխալ ճանապարհի վրա եք․ Օրբանը՝ Զելենսկուն Հայերի գենը միակն է, որը 3,000 տարի մնացել է անփոփոխ․ Պետրոս ԱնանիկյանՇրջակա միջավայրի նախարարը և Իտալիայի դեսպանը քննարկել են երկկողմ հարաբերությունների օրակարգը ԱՄՆ-ն և Իրանը պատրաստ են փոխզիջման. Ֆիդան Նավթը սկսում է հոսել, և մեծ գումարները շուտով կօգնեն Վենեսուելայի ժողովրդին․ Թրամփ Փակ ավտոճանապարհներ կան Երկրաշարժ՝ Ադրբեջանում 12 հազար դոլար պարտք՝ ամեն ընտանիքի ուսերին. 9 միլիարդի մասին իրականությունը՝ ըստ Ռոբերտ Քոչարյանի Սամվել Կարապետյանի միջազգային փաստաբան Ռոբերտ Ամստերդամի հատուկ հայտարարությունը բարերարի ուղերձի և դրա ձևի մասինԱՄՆ-ի փոխնախագահի այցը Հայաստան ապացուցեց այն թեզը, որի մասին ես խոսում եմ երկար ժամանակ, և շատերը քննադատում են ինձ. Մհեր ԱվետիսյանՍարուխանում բախվել են «Toyota Camry»-ն, «Լադա»-ն և «ՎԱԶ 2106»-ը. կա վիրավոր Հայտնաբերել ու առգրավել են մեկ կիլոգրամից ավելի մեթամֆետամին Քննչականը և դատախազությունը Սամվել Կարապետյանին հնարավորություն չեն տվել տեսաուղերձով հանդես գալԱՄՆ օդային տարածքը փակվել է լազերային զենքի պատճառով Team-ի և Ֆրանսիական համալսարանի համագործակցությամբ 120 ուսանող իր ուժերն է փորձել առաջատար ընկերություններումՎատ ժամանակները ծնում են ուժեղ առաջնորդներ, ուժեղ առաջնորդները ստեղծում են լավ ժամանակներ․ Նարեկ ԿարապետյանՀայ դահուկորդուհին զբաղեցրել է 82-րդ տեղը Երեք դեռահասներ ծեծել են համադասարանցուն. դպրոցի մանկավարժական կազմը թաքցրել է իրականությունը Յուրաքանչյուր իշխանություն ինքն է ընտրում իր թիվ 1 ընդդիմադրին, և սա տարածված փորձ է աշխարհում. Նաիրի Սարգսյան Արմավիրի մարզում նորահարսը փախել է՝ իր հետ տանելով ոսկյա զարդերը. սկեսրայրը դիմել է ոստիկանություն ԱՄՆ-ի ռազմանավեր են բախվել Հարավային Ամերիկայի ափերի մոտ Անվտանգության նկատառումներից պայմանավորված՝ ճանապարհները ժամանակ առ ժամանակ փակվում են Վանաձորում ոստիկաններն ալկոհոլային սպիրտի ապօրինի վաճառքի դեպք են բացահայտել Արցախի հայաթափումը, ըստ ՄԱԿ-ի կոնվենցիայի, կարող է համարվել ցեղասպանություն․ Արեգ ՍավգուլյանԽոստովանե՛ք՝ որքան պարգևավճար եք ստացել դեկտեմբերին․ Հրայր ԿամենդատյանՅուրաքանչյուր բռնապետ պետք է իմանա՝ մի օր պատասխան է տալու իր արարքների համար․ Ավետիք Չալաբյան