Երևան, 30.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Կովկասի բնակիչների մոտ անսովոր գեներ են հայտնաբերվել

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

Ուֆայի գիտության և տեխնոլոգիայի համալսարանի (ՈՒԳՏՀ) գիտնականները, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Ուֆայի դաշնային հետազոտական ​​կենտրոնի կենսաքիմիայի և գենետիկայի ինստիտուտի () և Биотек кампус ընկերության գործընկերների հետ միասին, հայտնաբերել են թաքնված գեներ, որոնք օգնում են Կովկասի բնակիչներին գոյատևել լեռներում թթվածնի խիստ անբավարարության պայմաններում: Այդ բացահայտումը կարևոր է ինչպես էվոլյուցիոն կենսաբանության, այնպես էլ գործնական բժշկության տեսանկյունի, ТАСС-ին հայտնել են Ռուսաստանի կրթության և գիտության նախարարության մամուլի ծառայությունից:

 «Ուֆայի գիտության և տեխնոլոգիայի համալսարանի գենետիկները բացահայտել են նախկինում անհայտ գենետիկական «գաղտնիքներ», որոնք հնարավորություն են տալիս կովկասյան ժողովուրդներին հարմարվել բարձր լեռնաշխարհին և թթվածնի խիստ անբավարարությանը: Մի քանի կովկասյան պոպուլյացիաների ամբողջական գենոմի տվյալների վերլուծությունը ցույց է տվել, թե ինչպես է էվոլյուցիան «վերածրագրավորել» ԴՆԹ-ն ծայրահեղ պայմաններում կյանքի համար: <…> Այդ հայտնագործությունները փոխում են հիպօքսիայի նկատմամբ հանդուրժողականության մասին մեր պատկերացումները՝ հիմնարար էվոլյուցիոն կենսաբանությունից մինչև գործնական բժշկություն»: «Դրանք կօգնեն պայքարել թոքերի և սրտի հիվանդությունների դեմ, ինչպես նաև կօգտագործվեն տիեզերքում և էքստրեմալ բժշկության մեջ»,- պարզաբանել են  նախարարությունից:

Բացահայտումը հատկապես կարևոր է գենային թերապիայի առումով:

Կրթության և գիտության նախարարությունից հայտնել են, որ հետազոտողները համեմատել են Հյուսիսային և Հարավային Կովկասի բարձրլեռնային և նախալեռնային շրջանների բնակիչների գենոմները: Նրանք օգտագործել են էվոլյուցիոն առումով առավելություն ունեցող ալելների ինտեգրված ընտրության մեթոդը, որը «որսում» է գենոմային շրջանները բնական ընտրության ճնշման տակ, հատկապես սերտ ազգակցական խմբեր ունեցող բարդ շրջաններում։

Գիտնականները պարզաբանել են, որ EGLN1 և SPRTN գեներում հայտնաբերվել են էվոլյուցիոն «հնարքներ»: EGLN1 գենը վերահսկում է բջջային արձագանքը հիպօքսիային: Ավելի վաղ այն ​​հայտնաբերվել է տիբեթյան և անդյան պոպուլյացիաներում: Սակայն կովկասցիների, մասնավորապես բալկարացիների շրջանում հետազոտողները հայտնաբերել են նոր տարբերակներ՝ նախկինում չհայտնաբերված «մուտացիաներ», որոնք օգնում են նրանց շնչել օդը: Ընտրության ազդանշաններ են հայտնաբերվել նաև գենոմային կայունությունը պահպանող SPRTN գենում: Որոշ տարբերակներ բնորոշ են աշխարհի բոլոր լեռնաշխարհի ժողովուրդներին, մինչդեռ մյուսները բնորոշ են միայն Կովկասին, ինչն արտացոլում է նրանց եզակի էվոլյուցիոն «գոյատևման ռազմավարությունները»։

 «Կովկասը էվոլյուցիայի իսկական լաբորատորիա է։ Այստեղի բնակչությունը հազարամյակներ շարունակ «փոխվել» է լեռների և հարթավայրերի միջև՝ ստեղծելով բազմաշերտ գենետիկական զրահ»,- պարզաբանել են ուսումնասիրության հեղինակները։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Գազամատակարարման պլանային դադարեցումներ Երևանի ու Սևանի որոշ հասցեներում՝ հուլիսի 31-ինԵրթևեկության կազմակերպման փոփոխություն՝ Նալբանդյան փողոցումԹուրքիայում Հայոց ցեղասպանություն բառի համար փակված ռադիոկայանը դիմել է դատարանԲախվել են թիվ 65 և 4 երթուղիները․ բուժօգնության է դիմել 5 անձԲաքվում հաղթած մարզիկները վերադարձել են ՀայաստանՈւկրաինայի ԱԹՍ-ների հարձակման հետևանքով 2 մարդ է զոհվել Զապորոժիեիում. այլ զոհեր նույնպես եղել ենԵրկու աշխատողներ կոյուղու մեջ են ընկել Գազ չի լինի հուլիսի 31-ին 10:00-ից մինչև ժամը 17:00-ն Հանձնելու են Տիգրանաշենն ու միջանցքը՝ կտրելով Սյունիքն ու Վայոց ձորը մնացած Հայաստանից․ Ավետիք ՉալաբյանՈւնենք հարյուրավոր մասնագիտություններ, որոնք, ցավոք, բուհ դիմելիս ուսանողները չեն նախընտրում. Ատոմ ՄխիթարյանՆոր Հաճնի խոշոր ավտովթարի հետևանքով վիրավորներից մեկը մահացել է Չեմ ցանկանում Թուրքիայի «աղտոտված քաղաքական մթնոլորտի» մաս լինել. Թուրքիայի նախկին վարչապետ ՎՏԲ-Հայաստան Բանկ. «Կայուն» ավանդ՝ մինչև 10% տարեկան տոկոսադրույքով և բջջային հավելվածով ձևակերպելու հնարավորությամբԻրանի հարավ-արևմտյան մասում գտնվող երկու ուսանողական հանրակացարանի շենք վնաuվել է ԱՄՆ ԶՈւ-ի hարվածների հետևանքով Գյումրի-Երևան ավտոճանապարհին բախվել են «Opel Astra»-ն և կոմբայնը․ կա վիրավnր ԱՄՆ-ի հարձակումների հետևանքով Քեշմ կղզում 3 մարդ է զոհվել Rate.Trading հարթակը՝ Seaside Startup Summit-ում. IDBank-ը ներկայացրեց նորարարական լուծումըՍեփականության իրավունքը և ՀԷՑ-ի շուրջ զարգացումները․ ինչ հարցեր են առաջանումԻսրայելական ԱԹՍ-ները թիրախավորել են Լիբանանի հարավային շրջանները Կյանքից հեռացել է Սոկրատ Խանյանը Հաղորդագրությունները չհիմնավորված են և բնավ փաստացի չեն. ՉԺՀ ԱԳՆ ներկայացուցիչը՝ Իրանին hրթիռային համակարգեր ուղարկելու մասին Ինչպես համատեղել ինովացիաներն ու հանքարդյունաբերությունըՈրտեղ է գտնվել Վահե ԱպիկյանըՀայաստանում խոշոր ներդրում կատարողները երաշխիք չունեն, որ իշխանություններն իրենց չեն սահմանափակի. Հրայր ԿամենդատյանՈվքեր են պահում Հայաստանի տնտեսության ողնաշարը․ ինչ են ցույց տալիս խոշոր հարկատուների տվյալները10.9 մլն դրամի համակարգչային հափշտակnւթյուն կատարած անձի մասով քրեական վարույթի նախաքննությունն ավարտվել է Եվրահանձնաժողովը Կիևին 3,47 միլիարդ եվրո է հատկացրել uպառազինnւթյան համար «Ծնվել եմ Արցախում» կրթական ծրագրի պատանի ջութակահարը Էստոնիայում անցկացվող կրթական ուղևորությանը Ամենավտանգավոր մարզաձևերից մեկը. ե՞րբ կարող է սահնակը Բոյինգի արագություն «բացել». «Փաստ»ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ․ Լքված շենքում լուսանկար անելիս 15-ամյա տղան կորցրել է հավասարակշռությունն ու ընկելԱսում էր` եթե գնամ, կտխրե՞ս. անհետ կորած համարվող Վահեի մայրը մանրամասներ է պատմում Հնարավոր է կարճատև անձրև և ամպրոպ․ օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (30 հուլիսի). Ստեղծվել են «եռյակ» դատարաններ. «Փաստ»Արմատների մեջ ժամանակը դառնում է հավերժություն. «Փաստ»Արևային վահանակներից պատրաստված ցանկապատը կարող է ավելի մատչելի լինել, քան ավանդական ցանկապատը. Որո՞նք են դրա առավելությունները Հայաստանը կարող է դուրս գալ ԵԱՏՄ-ից և ՀԱՊԿ-ից, կարող է հեռանալ Ռուսաստանից, բայց ոչ երկար ժամանակով. «Փաստ»Տիգրանաշենի ու Կիրանցի բնակիչները ՔՊ-ին շատ քիչ ձայն են տվել. Արմեն ՄանվելյանԵՄ-ն ճնշnւմ կգործադրի ՀՀ-ի վրա, որպեսզի վերջինս վիզային ռեժիմ մտցնի ՌԴ-ի հետ և միանա պատժամիջnցներին. Եվրախորհրդարանի պատգամավոր Մեր պայքարի ընկեր Ավետիք Չալաբյանի ուղերձը Վաղուց աճեցված ձուկ չեմ օգտագործում, վրայից տարօրինակ ճարպեր են հոսումԱմենակարողի օգնությամբ ագրեuորը կպատժվի արդեն այսօր. ԻՀՊԿ «Lori Peak» հանրային սննդի օբյեկտում արձանագրվել է թունավորում. արտադրական գործունեությունը կասեցվել է ՀՀ կառավարությունը կիրակի հրաժարական կտա Եվրոպան իր լոլոներով խաբել է Հայաստանին. «Փաստ» Բելգիայի Դաշնային խորհրդարանում կրկին բարձրացվել է Ավետիք Չալաբյանի քաղաքական հետապնդման հարցըԶոլաքար-Վարդենիկ ճանապարհին «Mercedes»-ը բախվել է կայանված «Ford Transit»-ին, ապա բետոնե պատնեշին և հայտնվել դաշտում․ կա տուժած Մոտոցիկլետ լվանալիս երեխան էլեկտրահարվել էՌԴ ԶՈւ-ն hարվածել է Սև ծովում Ուկրաինայի ԶՈւ-ի համար բեռներ տեղափոխող երեք նավի. ՌԴ ՊՆ «Ապրելու ուժը Դավիթի նկատմամբ մեծագույն չմարող սերն է». կրտսեր սերժանտ Դավիթ Յակովլևն անմահացել է հոկտեմբերի 26-ին Շեխերում. «Փաստ»Նույնիսկ ընտրությունները կեղծելու դեպքում ԲՀԿ-ն պետք է և կարող էր լինել խորհրդարանում. Ցոլակ Ակոպյան