Երևան, 15.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ի՞նչ ազդեցություն է ունենում հանքարդյունաբերական ոլորտը Հայաստանի տնտեսության վրա. փորձագետ

ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ

Հանքարդյունաբերության ոլորտում աշխատատեղերի թիվը 2025թ. հունիսի դրությամբ կազմել է մոտ 13 000, իսկ միջին աշխատավարձը՝ ավելի քան 800 հազար դրամ։ Այս մասին «Հանքարդյունաբերության ոլորտը թվերով» հետազոտության ներկայացման ժամանակ դեկտեմբերի 19-ին հայտնել է տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանը։

Նա նշել է, որ Սյունիքում (հանքարդյունաբերական մարզում) միջին աշխատավարձը կազմում  է 830 հազար դրամ, այն դեպքում, երբ Կոտայքում այդ ցուցանիշը գրեթե կրկնակի ցածր է։ Պարսյանը տեղեկացրել է, որ Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատում աշխատակիցների թիվը գերազանցում է 4 500-ը։

Նա նշել է, որ ոլորտը դրական ազդեցություն ունի աղքատության մակարդակի վրա, քանի որ, օրինակ, 2023թ․տվյալներով երկրի միջին 23.7 տոկոս ցուցանիշի դեպքում Սյունիք եւ Լոռի հանքարդյունաբերական մարզերում այդ ցուցանիշները համապատասխանաբար կազմել են 7 եւ մոտավորապես 14 տոկոս։

Մասնագետը հայտնել է, որ վերջին տարիներին ոլորտը ներգրավել է 600-700 միլիոն դոլարի ներդրումներ, որոնցից 300-350 միլիոն դոլարը՝ Ամուլսարում։

«2024թ․ այդ ցուցանիշը փոքր-ինչ նվազել է, բայց Ամուլսարի զարգացման հետ մեկտեղ իրավիճակը կարող է դեպի լավը փոխվել»,- ավելացրել է նա։

Նրա տվյալներով՝ Հայաստանում հանքարդյունաբերության ոլորտում գործում է 403 ձեռնարկություն։

«ՀՆԱ մասնաբաժինը Հայաստանի տնտեսությունում 2021թ․ 5.5 տոկոսից նվազել է մինչեւ 2.6 տոկոս 2024թ․, ինչը նշանակում է, որ այս ոլորտն ավելի դանդաղ է աճել, քան մյուսները։ Ոլորտի աճը 2024թ․ կազմել է 1.5 տոկոս։

Դրա հետ մեկտեղ ոլորտը զգալի միջոցներ է ապահովում համայնքային բյուջեների համար, որոնք կազմում են մի քանի հարյուր միլիոն դրամ։

2024թ․ հանքարդյունաբերության ոլորտը բյուջե է մուտքագրել 130 միլիարդ դրամ հարկեր, որից 102 միլիարդ դրամը բաժին է ընկել ԶՊՄԿ-ին»,- ընդգծել է Պարսյանը։

Նա նշել է, որ Հայաստանը մեծացրել է հանքարդյունաբերության արտահանումը Չինաստան։

«Եթե Չինաստան արտահանման մասնաբաժինը 2020թ․ կազմել է 38.5 տոկոս, 2024թ․ այն հասել է 52 տոկոսի։ TRIPP նախագծի մեկնարկը կարող է կրճատել լոգիստիկ ծախսերը եւ մեծացնել արտահանման ծավալները այս ուղղությամբ»,- ավելացրել է փորձագետը։

Ինչպե՞ս հասանք այս օրին. մարդկային կապիտալի հիմնարար բաղադրիչի խոր ճգնաժամ. «Փաստ»Լիտվայի օդային տարածքում ՆԱՏՕ-ի կործանիչն առաջին անգամ ԱԹՍ է խոցել Արմեն Գրիգորյանի և առհասարակ Փաշինյանի կառավարության օրոք մեկնարկած ցանկացած նախաձեռնություն պարզապես հարմարեցվում է օտարների ձևավորած տարածաշրջանային օրակարգերին. Ա․ ԿոստանյանԻրանի գերագույն առաջնորդը ողջ է և շարունակում է կատարել իր պարտականությունները. Փեզեշքիան Այս ամառ Հայաստանում գրանցվել է օդային երթևեկության երբևէ եղած ամենաբարձր օրական ցուցանիշը Փաշինյանի հռչակած «իրական Հայաստան» քաղաքականությունը ներկայում հանգեցնում է մշտական զիջումների ու կորուստների. «Փաստ»Կյանքից հեռացել է «Արարատ-73»-ի ֆուտբոլիստ Սերգեյ Պողոսյանը Խաղադաշտից՝ հանք․ «Սյունիք» ՖԱ-ն՝ ԶՊՄԿ-ումՈւկրաինան ռուսական մարզերի ուղղությամբ զանգվածային հարձակում է իրականացրել ՆԱՏՕ-ի կործանիչներն անօդաչու թռչող սարք են խփել Լիտվայի երկնքում Մեր երկրում աշակերտների գրագիտության մակարդակը տարեցտարի նվազում է. Ատոմ ՄխիթարյանԳազամատակարարման ընդհատումներ Սյունիքի մարզում Ոչ բոլոր հայերն են «յուրային». իշխանությունները վերանայում են Սփյուռքի հետ հարաբերությունները. «Փաստ»Սևանա լճի ջրի միջին ջերմաստիճանն առափնյա հատվածում՝ սեպտեմբերի 15-ի 08։00-ի դրությամբ Վրաերթ-վթար՝ Սյունիքում, 32-ամյա վարորդը կայանել է մեքենան, «Opel»-ը վրաերթի է ենթարկել նրանՄեկնարկում է շախմատի համաշխարհային Օլիմպիադան․ ովքեր են մասնակցում Հայաստանից ԱՄՆ-ը մերժել է Սաուդյան Արաբիային հութիներին զսպելու հարցում օգնություն ցուցաբերել. FT «Հակոբիցս հետո ուժ տվողը թոռնիկներս դարձան». Հակոբ Հովհաննիսյանն անմահացել է հոկտեմբերի 7-ին Մատաղիսում. «Փաստ»Հայաստանի տարբեր մարզերում սոցիալական նոր բնակարաններ են կառուցվում. ո՞ւմ համար են դրանք Տարադրամի փոխարժեքները սեպտեմբերի 15-ին Ամեն ազգայինի դեմ պատերազմ մղող իշխանությունն ուրիշ բան պիտի անե՞ր. «Փաստ»Հայաստանի արտաքին առևտուրն ու միջազգային հարաբերությունների նոր ռիսկերը․ Տիգրան ԴումիկյանԵվրոպան Հայաստանին դիտարկում է որպես ռեսուրսների և իրացման շուկա. Գալուզին Մինչև ե՞րբ կերկարաձգվի անհայտ կորած զինծառայողների ընտանիքներին տրամադրվող աջակցությունը. «Փաստ»Լույս չի լինելու «Եթե մենք մեզ պետք չենք, ոչ մեկի պետք չենք». «Փաստ»Եթե ձուկն ապրի ցամաքում... խաղաղությունը կվտանգվի՞. «Փաստ»Չեն կարող առանց մարդկանց կյանքը դժոխքի վերածելու. «Փաստ»Մինչ մեզ մոտ «թիթեռ են նկարում», Ադրբեջանն զբաղված է իր հորինվածքները միջազգային հանրությանը մատուցելով. «Փաստ»Թվերի անողոք լեզուն. ՔՊ-ի հեռացումը ոչ թե էմոցիոնալ ցանկություն է, այլ իրատեսական խնդիր. «Փաստ»Սոցիալական ցանցերը 15 տարեկանից փոքր երեխաների համար արգելելու համար Մակրոնն առաջարկ է արելՍեպտեմբերի 15/16-ին հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելուԱմենայն Հայոց Կաթողիկոսը ընդունել է Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցու արքեպիսկոպոս ԱկսիյինՀայաստանը՝ Եվրոպայի ամենաակտիվ բասկետբոլային երկրների շարքում ԷՀայաստանի արտաքին առևտուրն ու միջազգային հարաբերությունների նոր ռիսկերըՎրաստանի արտաքին առևտրաշրջանառությունն աճել էՀայաստանը գրավելու հիմքեր են ստեղծում․ հայոց պատմությունը կեղծում են, իսկ մենք ինչո՞ւ ենք լռում. Էդմոն ՄարուքյանOpenAI-ի գործադիր տնօրենը վախենում է ԱԲ-ի օգտագործման դիստոպիկ սցենարիցԱրաբկիրում տղամարդը դանակը ձեռքին հայհոյել է ինչ-որ անձանց՝ փորձելով նրանցից մեկի նկատմամբ հաշվեհարդար տեսնելՄենք այլևս չենք լռելու. խորհրդարանում պայքարում ենք մեր հայկական ինքնության համար. ՈՒժեղ ՀայաստանՊատերազմը պետք է ավարտվի. ԶելենսկիՀայաստանում քննարկվում է Արևելք–Արևմուտք տրանսպորտային կապերի ամրապնդումըԹրամփը հայտարարել է Մոսկվայի և Կիևի միջև էներգետիկ հրադադարի մասինԳեղարքունիքում ավտովթարի հետևանքով մահացած վարորդը օրեր առաջ էր հայր դարձել․ կան 3 վիրավորներՄենք կշարունակենք nչնչացնել Իսրայելին uպառնացող ցանկացած uպառնալիք․ ՆեթանյահուԴադիվանքում և Գանձասարում ավելի քան 200 հայերեն արձանագրություններից բացի այլալեզու որևէ տառ չկաԼեհաստանում զինուժին թույլ են տվել օդային տարածքում խոցել օտար օբյեկտներՔրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի ծառայողը զբաղվել է թմրամիջոցների իրացմամբԿանադայի վարչապետը ակնկալում է ԵՄ-ի հետ համագործակցության զգալի խորացումՆեյմարը չի ցանկանում վերադառնալ հավաքական․ Անչելոտտի