Երևան, 06.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


10 տարօրինակ փաստ, որոնք կփոխեն աշխարհի հանդեպ ունեցած պատկերացումներդ

ԼԱՅՖ

Shabat.am-ը գրում է .

Հաճախ մենք իրերն ու երևույթները մակերեսայնորեն ենք դիտարկում՝ կանգ չառնելով ու մի պահ ամեն ինչին խորությամբ չնայելով։ Ինչևէ, սրա հետևանքով մենք շատ երևույթներից ոչ միայն անտեղյակ ենք մնում, այլև միաչափ մտածողություն ենք ձեռք բերում, ինչն այնքան էլ լավ չէ։ Ստորև ներկայացվող տարօրինակ փաստերը կօգնեն փոքր-ինչ շտկել այդ խնդիրը՝ թույլ տալով աշխարհին բոլորովին այլ տեսանկյունից նայել։

 10  20-րդ դարում ռադիումն օգտագործվել է սպառողական բազմաթիվ ապրանքների բաղադրության մեջ։

Radium Products

20-րդ դարում ռադիոակտիվ այս նյութը լայնորեն կիրառվում էր բազմաթիվ սպառողական ապրանքների բաղադրության մեջ։ Համարվում էր, որ ռադիումն այնպիսի հատկություններ ուներ, որոնք խթանում էին առողջությունն ու լավ տեսք հաղորդում, ինչը ստիպում էր սպառողներին գնել բոլոր այն ապրանքները, որոնց բաղադրության մեջ կարելի էր գտնել այս տարրը։ Ռադիում կարելի էր գտնել այնպիսի արտադրանքների մեջ, ինչպիսին էին շպարի պարագաները և դեղորայքը։ Գոյություն ուներ նույնիսկ հանքային ջուր, որը շամպայնի նման պղպջակներ ուներ և գովազդվում էր որպես բուժիչ հատկություններ ունեցող ջուր այնպիսի հիվանդությունների համար, ինչպիսիք էին ռևմատիզմը, շաքարախտը, իշիասն ու բազմաթիվ այլ հիվանդություններ։ Արտադրվում էին նաև ռադիում պարունակող գոտիներ, միջադիրներ ու պահպանակներ։

 9  Սառցե դարաշրջանի՝ ժամանակակից Բրիտանիայի տարածքում ապրող մարդիկ մարդկային գանգերի բաժակներ էին օգտագործում։

Բրիտանիայի տարածքում քարանձավներում պեղումների արդյունքում հայտնաբերված գանգ-բաժակների ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ Բրիտանիայի տարածքում սկսել են մարդկանց գանգի բաժակներ օգտագործել դեռ Սառցե դարաշրջանից, երբ մարդիկ մահացածների մարմինները խեղում էին՝ դրանք տարբեր նպատակներով օգտագործելու համար։ Գանգ-բաժակները ստեղծելու համար նրանք հեռացնում էին դիմային ոսկորներն ու ոսկորը մաքրում փափուկ հյուսվածքներից։

Մարդկանց գանգերից բաժակներ օգտագործվում էին նաև սկյութներն ու վիկինգները։

 8  Ադամ Ռեյները պատմության միակ մարդն է, ով իր կյանքի ընթացքում թե՛ գաճաճ, թե՛ հսկա է եղել։

11666257_999403943437777_206444514956567246_n

Ադամ Ռեյները ծնվել է 1899թ-ին։ 19 տարեկանում նա ընդամենը 122.55 սմ էր։ «Գաճաճությունը» նրան թույլ տվեց խուսափել զինվորական ծառայությունից՝ չափազանց ցածրահասակ լինելու պատճառով։ 21 տարեկանում Ռեյները հանկարծակի սկսեց անհավանական արագությամբ հասակ առնել՝ հասնելով 218 սմ-ի։ Հասակ առնելու հետ միասին նրա մոտ կմախքի թեքվածք էր առաջանում։ Նրա մոտ արագ հասակ առնելու այս խանգարումը վերագրվեց ակրոմեգալիայի, ինչևէ, Ռեյների դեպքում հասակ առնելու խանգարման պատճառն ուղեղի մաղասային գեղձի ուռուցքն էր, որը նպաստում էր աճի հորմոնի զարգացմանը, ինչի արդյունքում նրա մոտ զարգացան հսկայական ձեռքեր, ոտքեր ինչպես նաև ընգծված ճակատ, դունչ, հաստ շուրթեր ու լայն դասավորված ատամներ։
Նա վիրահատության ենթարկվեց՝ հույս ունենալով բուժվել խանգարումից, ինչևէ, դա որևէ ազդեցություն չթողեց։ Նա շարունակում էր աճել, իսկ նրա ողնաշարային թեքվածությունն էլ ավելի էր բարդանում։ Նա մահացավ 1950թ․-ին։ Այդ ժամանակ նա արդեն 234 սմ հասակ ուներ։

 7   Մահացած մարդկանց մարմինն ունակ է փշաքաղվել։

Ապշեցուցիչ է, սակայն մահացած մարդկանց մարմինը կարող է փշաքաղվել։ Մահանալուց հետո մարմնի մկանները մի շարք փոփոխությունների են ենթարկվում, որոնցից մեկը դրանց սեղմվելն ու ձգվելն է։ Մազային պարկիկները՝ ֆոլիկուլները, նույնպես ունեն այս ազդեցությունը, և երբ մազային այդ պարկիկները ձգվում կամ սեղմվում են, մաշկը փշաքաղվում է։ Գրանցվել են նաև դեպքեր, երբ մահացածների մարմնի մազերը շարունակել են աճել։

 6  Կինը կարող է հղիանալ, երբ արդեն իսկ հղի է։

11403489_999403993437772_7510387929686532374_n

Սուպերֆետացիան կամ վերասաղմանավորումը կրկնակի հղիության երևույթն է, չնայած այն չափազանց հազվադեպ հանդիպող երևույթ է։ Այն առաջանում է միայն, երբ հղիության ժամանակ կնոջ մոտ ձվաբջիջը հայտնվում է արգանդային պատի մեջ՝ պատրաստ լինելով բեղմնավորման։ Ինչպես նշվեց, սա հազվադեպ հանդիպող երևույթ է, քանի որ հորմոնային փոփոխությունները կանխում են կնոջ մոտ ձվաբջջի սաղմնավորման առաջացումը՝ հաստացնելով արգանդի պատերն ու թույլ չտալով, որ երկրորդ էմբրիոնը կպչի արգանդի պատին։
Մինչ այժմ վերասաղմնավորման ընդամենը 10 դեպք է գրանցվել բժշկության մեջ։

 5  Լուսավոր սպիտակ կետերը, որ տեսնում ես երկնքին նայելիս, արյան սպիտակ բջիջներն են։

Blue field entoptic phenomenon

Երկնքին նայելիս աչքերի առաջ հայտնվող փոքրիկ վառ սպիտակ կետերը տեսնելու երևույթն անվանում են «կապույտ դաշտի էնտոպտիկ ֆենոմեն» կամ «Շիրերի ֆենոմեն»։ Դրանք տեսանելի են ընդամենը մի վայրկյան կամ ավելի քիչ։ Այս կետերն աչքի ցանցաթաղանթի առաջնային հատվածի մազանոթներում արյան սպիտակ գնդիկների տեղաշարժի արդյունքն են։ Արյան կարմիր գնդիկները կլանում են կապույտ լույսը, մինչդեռ սպիտակ գնդիկները դա չեն անում՝ արյան «սյան» մեջ բացատներ թողնելով, ինչի արդյունքում մենք վառ սպիտակ կետիկներ ենք տեսնում։

 4  Որոշ ուռուցքներ մազեր, ատամներ ու ոսկորներ են պարունակում իրենց մեջ։

Teratoma

Այսպիսի ուռուցքները կոչվում են տերատոմա և պարունակում են հյուսվածքների և օրգանների մասնիկներ։ Բժիշկները ոչ միայն մազեր, ատամներ ու ոսկորներ են հայտնաբերել սրանց մեջ, այլև մատներ և նույնիսկ մասնակի ձևավորված մարդկային մարմիններ։ Սրանք բնածին արատներ են համարվում և չափազանց հազվադեպ են հանդիպում՝ որոշ դեպքերում ի հայտ գալով կյանքի ավելի ուշ փուլում։

 3  Վիրուսները կարող են վիրուսներով վարակվել։

Virus can get virus

Գիտնականները «մամավիրուս» կոչվող հսկայական վիրուս են հայտնաբերել, որը հետազոտելու ընթացքում նրանք մեկ այլ՝ ավելի փոքր վիրուս են հայտնաբերել՝ դրան կպած, որի ազդեցությամբ մամավիրուսը սկսել է աննորմալ ձևով աճել, միևնույն ժամանակ դրա ազդեցությամբ կանգնել է մամավիրուսի բազմանալու կարողությունը։ Իսկ փոքր վիրուսը բակտերիաներին թիրախավորող վիրուսների դասին է պատկանում, որը բակտերիոֆագ է կոչվում։

 2  Հսկայական տարանտուլաները փոքրիկ գորտեր են պահում որպես տնային կենդանիներ։ Տարանտուլան պաշտպանում է գորտերին գիշատիչներից, իսկ գորտն իր հերթին ուտում է միջատներին, որոնք կարող են վնասել տարանտուլայի ձվերը։

tarantulas keep tiny frogs as pets

Հսկայական տարանտուլան ու փոքրիկ գորտը միմյանց հետ փոխշահավետ հարաբերությունների մեջ են, այն դեպքում, երբ սարդի այս տեսակը կարող էր հեշտությամբ ուտել այս գորտին։ Գորտի այս տեսակը՝ «Chiasmocleis ventrimaculata»-ը, սնվում է միջատներով, որոնք հավաքվում են տարանտուլայի որսի մնացորդների վրա, միաժամանակ գորտերը պաշտպանված են մնում այնպիսի գիշատիչներից, ինչպիսին օձերն են։ Իսկ սարդն իր հերթին օգուտ է քաղում գորտի ներկայությունից, որն ուտում է մրջյուններին, որոնք սարդի ձվերի վրա հարձակվող հիմնական «գիշատիչներն» են։

 1  Օմարի ուղեղը դրա կոկորդում է, նյարդային համակարգը՝ փորի հատվածում, ատամները՝ ստամոքսում, և երիկամները՝ գլխում։

Lobster

Այն նաև օգտագործում է իր վերջույթները՝ լսելու համար և թաթերը՝ համը զգալու համար։

 

 

 
Գյուղացին մեր երկրի ուժն է․ մարդիկ մեծ նվիրումով աշխատում են և արժանի են, որ իրենց աշխատանքը գնահատվի. Գագիկ ԾառուկյանՈրոշ քաղցկեղներ լուռ են գործում․ իմացիր ավելինԲրազիլիայի դպրոցներից մեկում աշակերտը դասերի ժամանակ կրшկ է բացել. կան զnhեր և վիրավnրներ Ապարանում ձյուն է տեղացել (տեսանյութ) Եվրոպան՝ ոչ թե ժողովրդավարության, այլ երկակի ստանդարտների քաղաքականություն է վարում․ Աննա ԿոստանյանՎթար. 24 ժամից ավելի ջուր չի լինի Տղամարդը սպանել է 65-ամյա հորըԱդրբեջանի տարածքով Հայաստան կուղարկվի պարարտանյութի և հացահատիկի հերթական խմբաքանակը Երիտասարդության ձայնը փոփոխության պահանջ է․ Սամվել Կարապետյանի ուղերձը 18 արդարների գործով դատական նիստը տեղի կունենա մայիսի 7-ինԷս իշխանությունը Հայաստանում, թե աշխարհի ցանկացած այլ կետում, անցողիկ է. Աննա ԿոստանյանԶգալի առաջընթաց է գրանցվել Իրանի ներկայացուցիչների հետ վերջնական և ամբողջական համաձայնագրի հասնելու ուղղությամբ. Թրամփ «Քանի դեռ նրանք գերության մեջ են, դուք էլ եք գերության մեջ». Ռոբերտ Ամստերդամի կոշտ ուղերձը Երևանից Անկում տարադրամի շուկայում․ փոխարժեքն՝ այսօր Բժիշկը զգուշացրել է «Kinder Surprise»-ի վտանգների մասին Մենք նախընտրում ենք Հորմուզի նեղուցը վերադարձնել նախապատերազմական վիճակին․ Ռուբիո Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունեց նորաօծ քահանաներին «Իրենց շատ հարգում եմ». Խորեն Լևոնյանը՝ նախկին կանանց մասին Ինչ հետևանքներ կունենա Գերմանիայում ԱՄՆ ռազմական կոնտինգենտի կրճատումը․ ԶԼՄ Արամ Ա Վեհափառը քննարկել է Վատիկան կատարելիք այցելության հարցերը Պրեմիերա. Կարո Այրումյան - «Վերջին զանգ» «Ռեալի» հարձակվող Կիլիան Մբապեն խիստ դժգոհ է մնացել ակումբի գլխավոր մարզչի պաշտոնից Խաբի Ալոնսոյի հեռացումից Ի՞նչ է նախանշում բերանում թթու համը. երբ զգոն լինել Լույս չի լինի՝ մայիսի 5-9-ը և 11-13-ը Արաղչին մայիսի 6-ին կայցելի Չինաստան Ի՞նչ եղանակ է սպասվում մայիսի 6-ից 10-ը Բելառուսի ԱԳՆ-ն բողոք է հայտնել պաշտոնական Երևանին «Տանկիստ համար մեկ». Համազասպ Բաբաջանյան (տեսանյութ) Խոշոր Ավտովթար Երևան-Սևան ավտոճանապարհին Իշխանափոխության հնարավորությունները և ազգային ինքնության մարտահրավերները․ Էդմոն ՄարուքյանԷմանուել Մակրոնի այցը Հայաստան ավարտվեց Թոշակառուների մեծ խմբի այցը Հատիս լեռան գագաթ՝ Քրիստոսի մոնումենտալ արձան-համալիրի կառուցման վայրՆարեկ Մկրտչյանը՝ աշխարհի փոխչեմպիոն Մակրոնը շնորհակալություն է հայտնել ընդունելության համար և տեսանյութ հրապարակել Ծովագյուղ-Շորժա-Վարդենիս ավտոճանապարհին «Opel Zafira»-ն բшխվել է էլեկտրասյանը, ապա հուշաքարի շուրջ տեղադրված երկաթե ճաղավանդակին․ կա վիրավոր Ինչ են քննարկել Միրզոյանն ու Կալասը․ մանրամասներ ՄԻՊ-ը «խիստ մտահոգիչ է համարում Վեդիում երեխաներին առնչվող դեպքը» «Ո՛չ Արևմտյան Ադրբեջանին» շարժման հայտարարությունը. Ո՛չ Հայաստանի բաժանմանը Մակրոնի աջակցությունը Փաշինյանին. միջամտություն Հայաստանի ներքին գործընթացներին Զելենսկին Պուտինի՝ Հաղթանակի օրվա հրադադար հաստատելու որոշումը անհիմն է համարում ՉԼ․ «Արսենալի» եւ «Աթլետիկոյի» մեկնարկային կազմերը Օմեգա-3 հավելումները՝ վտանգի տակ․ նոր հետազոտությունը կապում է դրանք հիշողության արագ վատացման հետ Ինչպես ձեր կողքին էինք 1988-ի դեկտեմբերին, այնպես էլ կլինենք հիմա ձեր կողքին․ Մակրոնը՝ Գյումրիում Met Gala 2026-ի ամենաոճայինները․ Ջեններ քույրերը գլխավորում են ցուցակը Բաշխվել են տեղամասային ընտրական հանձնաժողովների նախագահների և քարտուղարների պաշտոնները Ադրբեջանցի փորձագետը Երևանում իր երկիրն անվանել է «միջին տերություն» Վթարի պատճառով 36 ժամ ջուր չի լինելու Սյունիքի մարզում Դարբնիկ գյուղում վթարից հետո հիվանդանոց տեղափոխված վարորդներից մեկը 3 օր անց մահացել է Առաջարկվել է ընտանիքներին փոխհատուցել վարձակալության ծախսերը. ՌԴ Ընտրությունների գլխավոր օրակարգը՝ հայկական ինքնություն, թե՞ ինտեգրացիա