Երևան, 13.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Խոր Վիրապի գաղտնիքները. բացահայտելով Հայաստանը (մաս 14)

ՄՇԱԿՈՒՅԹ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

Հայաստանի ամենահայտնի և խորհրդավոր վանքերից մեկը համարվում է Խոր Վիրապը։ Այն գտնվում է Արարատի մարզում՝ Արարատ լեռան անմիջական հարևանությամբ, և դարեր շարունակ եղել է ոչ միայն կրոնական, այլև պատմական կարևոր կենտրոն։ Վանքի անվանումը բառացի նշանակում է «խոր փոս» կամ «խոր բանտ», ինչը կապված է նրա ամենահայտնի պատմության հետ։

Խորը բանտը, որտեղ պահվել է Գրիգոր Լուսավորիչը

Խոր Վիրապի ամենահայտնի գաղտնիքներից մեկը կապված է հայկական պատմության կարևորագույն կերպարներից մեկի՝ Գրիգոր Լուսավորչի հետ։ Ըստ պատմական աղբյուրների՝ նա մոտ 13 տարի պահվել է այս վայրում գտնվող խոր փոսում՝ որպես բանտարկյալ։

Այդ ժամանակ Հայաստանի թագավորը քրիստոնեության հետևորդներին հետապնդում էր։ Գրիգոր Լուսավորիչը բանտարկվել էր հենց այս խոր փոսում, որը գտնվում է վանքի տարածքում և մինչ այսօր պահպանվել է։ Ավանդության համաձայն՝ նա ողջ է մնացել՝ ստանալով գաղտնի սնունդ մի հավատացյալ կնոջից։

Հայաստանը դարձավ առաջին քրիստոնյա պետությունը

Գրիգոր Լուսավորիչի ազատ արձակումից հետո տեղի ունեցան պատմական իրադարձություններ, որոնք փոխեցին երկրի ճակատագիրը։ Ըստ ավանդության՝ նա բուժեց թագավոր Տրդատին ծանր հիվանդությունից, ինչից հետո թագավորը ընդունեց քրիստոնեությունը։

Այս իրադարձությունների արդյունքում տեղի ունեցավ պատմական շրջադարձ: Հայաստանը դարձավ աշխարհում առաջին պետությունը, որը քրիստոնեությունը ընդունեց որպես պետական կրոն։

Վանքի տեղանքը՝ հին մայրաքաղաքի մոտ

Խոր Վիրապը կառուցվել է Հայաստանի հին մայրաքաղաքներից մեկի՝ Արտաշատի մոտակայքում։ Հնագիտական տվյալների համաձայն՝ այս տարածքը եղել է կարևոր քաղաքական և առևտրային կենտրոն դեռևս հին ժամանակներից։

Վանքի ներկայիս շինությունները հիմնականում ձևավորվել են միջնադարում, սակայն տեղանքը շատ ավելի հին պատմություն ունի։

Մինչ օրս պահպանվող խորհրդավոր մթնոլորտը

Այսօր Խոր Վիրապը համարվում է Հայաստանի ամենաշատ այցելվող ուխտատեղիներից մեկը։ Այցելուները հաճախ իջնում են այն նույն խոր փոսը, որտեղ ըստ ավանդության պահվել է Գրիգոր Լուսավորիչը։

Վանքի տարածքից բացվում է նաև բացառիկ տեսարան դեպի Mount Ararat-ը, ինչը այս վայրը դարձնում է ոչ միայն պատմական, այլև խորհրդանշական նշանակություն ունեցող տեղ։

Խոր Վիրապը ոչ միայն հնագույն վանական համալիր է, այլ նաև Հայաստանի պատմության կարևորագույն խորհրդանիշներից մեկը։ Նրա հետ կապված պատմություններն ու ավանդությունները մինչև այսօր շարունակում են հետաքրքրել ինչպես պատմաբաններին, այնպես էլ հազարավոր այցելուներին։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Ժամանցից՝ օլիմպիական մարզաձև. երբ և ինչպես ակսեցին ավազի վրա վոլեյբոլ խաղալ. «Փաստ»Ժողովրդավարական իշխանություն պետք է լինի. ստորագրահավաքը շարունակվում է. Արսեն Վարդանյան Փրկարարների օգնությամբ քաղաքացիները անվտանգ տեղափոխվել են գետի մյուս կողմ Դավթաշենում 22–ամյա վարորդը վրաերթի է ենթարկել 54–ամյա հետիոտնի ԱՄՆ-ում գողացել են Անգլիայի հավաքականի ֆուտբոլիստների խաղակոշիկներն ու գնդակները Ծեծկռտուք Այնթապում. կա 7 ձերբակալված ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (13 հունիսի). Երկաթուղային վթար Լոռու մարզում. «Փաստ»Իշխանությունը ԲՀԿ-ի վերաբերյալ վաղուց որոշում ունի, սակայն գործընթացը ձգձգում է՝ լավ հասկանալով, որ խորացնում է ընդդիմադիր հատվածում առկա անորոշությունն ու հիասթափությունը․ Տիգրան Աբրահամյան ԱՄՆ-ը պարտավորություն է ստանձնելու այլևս պшտերազմ չսկսել, չդիմել uպառնալիքների և ուժի կիրառման, երկու կողմերը հարգելու են միմյանց ինքնիշխանությունը և չեն միջամտելու միմյանց ներքին գործերին․ իրանագետ Ինչ վտանգներ են սպառնում ՌուսաստանիցԱրտաքին միջամտության գործոնը. ոչ թե ժողովրդավարություն, այլ կանխորոշված քաղաքական դիրքորոշում. «Փաստ»Բազմաթիվ քաղաքացիներ շարունակում են միանալ ստորագրահավաքին Սպասվող եղանակի մասին․ Գագիկ Սուրենյան (տեսանյութ) «Եթե ինձ ինչ-որ բան լինի, ձեզ ձիգ կպահեք». կրտսեր սերժանտ Գարիկ Արևիկյանն անմահացել է հոկտեմբերի 30-ին Մարտունու շրջանի Քերթ գյուղում. «Փաստ»Ուժեղ կայծակի հետևանքով վթարվել է Ալագյազ ենթակայանի ուժային տրանսֆորմատորը. հոսանքազրկվել են Արագածոտնի մարզի մի շարք բնակավայրեր. ՀԷՑ Սոթքի կորուստը՝ միլիարդների հաշվով. Ադրբեջանը հրապարակել է նոր տվյալներՉմտածեք, որ մենք ձեզ նման ենք դառնալու. Մենուա ՍողոմոնյանՈ՞ւմ հաշվին են «ծածկում» սեփական ձախորդ քաղաքականության հետևանքները. «Փաստ»Եթե ԲՀԿ-ի ձայները գողացան, ոչ մի ուժ մանդատ չպետք է վերցնի. Ավետիք Չալաբյան Ինչպես կարող է «հաղթած» ուժն իրեն այսպես պահել. «Փաստ»«Նիկոլ Փաշինյանը չունի քաղաքացիների մեծամասնության աջակցությունն իր նախընտրական ծրագրում ամրագրված կետերը կյանքի կոչելու համար». «Փաստ»Ինչպե՞ս «փլուզվեց» ընտրական գործընթացը. փաստերԺողովրդին համարում է կաշառակեր. կլինե՞ն դատական հայցադիմումներ. «Փաստ»Երևանում 30-ամյա տղամարդը «աջ աչքի հատակի ծակшծ-կտրшծ արյnւնահոսող վերք» ախտորոշմամբ տեղափոխվել է հիվանդանոց Հունիսի 15-ին, 16-ին, 18-ին, 19-ին լույս չի լինելու Վեց տարում փաստորեն շատ բան է փոխվել. ի՞նչ եղավ «մեկ քվեաթերթիկ չկեղծելու» երդումը. «Փաստ»Սահմանադրական «ծուղակը» և սատելիտների ինստիտուտը. ինչպե՞ս պետք է իշխանությունները լուծեին արտաքին պարտադրանքների իրագործման մեխանիզմը. «Փաստ»Ի՞նչ կլինի, եթե Ռուսաստանը չճանաչի Հայաստանի ընտրությունների արդյունքները. «Փաստ»Ահռելի պաշարներ ենք կորցրել. հիմա ի՞նչ ենք ուզում. «Փաստ»Ինչու՞ է նորընտիր խորհրդարանը ոչ լեգիտիմ. իրավական տեռորի և արդյունքների խմբագրման ժամանակագրությունը. «Փաստ»ԱԱ-2026. Կանադան ու Բոսնիա-Հերցեգովինան հաղթողին չպարզեցին (ֆոտո, վիդեո) Հայ ձյուդոիստները մեկնել են միջազգային մրցաշարի ԱՄՆ-ն առաջին անգամ 47 տարվա ընթացքում հարգում է Իրանի ինքնիշխանությունը․ Արաղչի Անահիտ Ավանեսյանը մասնակցել է դոնորության արշավին Մեկնարկել է ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության Կանադա – Բոսնիա և Հերցեգովինա հավաքականների հանդիպումը Հունիսի 15-ին, 16-ին, 18-ին, 19-ին լույս չի լինելու ՄԱԿ-ը ահազանգում է․ համաշխարհային օվկիանոսները հայտնվել են խորացող ճգնաժամի մեջ Սմարթֆոնից կախվածություն․ ինչու ենք մենք «կպած» էկրաններին և ինչպես փոխել դա Հանտավիրուսի շուրջ իրավիճակը շարունակում է ուշադրության կենտրոնում մնալ Տասնյակ կրակոցներ և հատուկ գործողություն Թեքսասում. մեկ մարդ զոհվել է, ինը՝ վիրավորվել Լիոնել Մեսսին լավագույն ֆուտբոլիստն է, ում ես երբևէ տեսել եմ․ Դեմբելե Զախարովան «նեոնացիզմ» է որակել Զելենսկու վերջին քայլը Երևանում 30-ամյա տղամարդը «աջ աչքի հատակի ծակшծ-կտրшծ արյnւնահոսող վերք» ախտորոշմամբ տեղափոխվել է հիվանդանոց Իրանը մշակում է համաձայնագրի վերջնական տեքստը․ Բաղայի «Ռեալը» բանակցություններ է սկսել «Արսենալի» պաշտպան Ռիկարդո Կալաֆիորիի հետ ԿԸՀ-ն ամփոփել է ԸԸՀ-ների իրականացրած վերահաշվարկի արդյունքները Կիրանցեցի Գոհար Վարդանյանը, ով հրապարակայնորեն խոսել էր համայնքում ընտրությունների արդյունքների վերաբերյալ իր դիտարկումների մասին, ազատվել է աշխատանքից Ուկրաինայի պատերազմը նոր փուլում․ վերջին զարգացումները Հայ-թուրքական սահմանի Մարգարայի անցակետով Լիբանան են ուղևորվել Հայաստանի հումանիտար օգնության բեռնատարները «Բարսելոնան» դատական հայց է ներկայացրել «Ռեալի» նախագահի դեմ