Երևան, 25.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Ներկայացվել են աշխարհի յոթ ամենաժամանակակից հակաօդային պաշտպանության համակարգերը

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

ՀՕՊ-ը դարձել է մեր ժամանակների առանցքային ռազմական տեխնոլոգիաներից մեկը։ Բալիստիկ և հիպերձայնային հրթիռները, թևավոր հրթիռները, անօդաչու թռչող սարքերը և ցածր տեսանելիության կառուցվածքով ինքնաթիռները՝ արդի սպառնալիքները, պահանջում են բազմամակարդակ պաշտպանության համակարգերի ստեղծում, որոնք ընդունակ են միաժամանակ հայտնաբերել, ուղեկցել և որսալ բազմաթիվ թիրախներ։

Naked Science-ը ներկայացրել է տեխնոլոգիապես ամենակատարյալ և արդյունավետ յոթ ՀՕՊ համալիրները, որոնցից յուրաքանչյուրը համարվում է իր դասի առաջատարներից մեկը։

1. С -500 «Պրոմեթևս» (Ռուսաստան)

С -500 «Պրոմեթևսը» հեռահար գործողության հակաօդային և հակահրթիռային պաշտպանության նորագույն ռուսական ռազմավարական համակարգ է։ Համալիրը նախատեսված է ինքնաթիռների, բալիստիկ հրթիռների, երկրամերձ ցածր ուղեծրերում գտնվող արբանյակների և հիպերձայնային զենքի որոշ տեսակների որսման համար։ Ըստ հրապարակված տվյալների՝ օդային թիրախների խոցման հեռավորությունը հասնում է 600 կիլոմետրի, իսկ որսման բարձրությունը՝ մոտ 200 կիլոմետրի, ինչը С-500-ը դարձնում է աշխարհի ամենահեռահար համակարգերից մեկը։ Միևնույն ժամանակ, հայտարարված բնութագրերի զգալի մասը դեռևս չի ստացել անկախ հաստատում՝ դրա գործնական կիրառման վերաբերյալ բաց տեղեկատվության սահմանափակ ծավալի պատճառով։

2. THAAD (ԱՄՆ)

THAAD (Terminal High Altitude Area Defense) համալիրը մասնագիտացված է փոքր, միջին և միջանկյալ հեռավորության բալիստիկ հրթիռների՝ իրենց հետագծի վերջնական հատվածում կինետիկ որսիչների միջոցով ոչնչացման գործում, որոնք թիրախը խոցում են ուղիղ հարվածով։ THAAD-ն ամերիկյան և դաշնակցային հակահրթիռային պաշտպանության ճարտարապետության կարևորագույն տարրն է՝ Patriot և Aegis համակարգերի կողքին։ Համալիրը տեղակայված է Հարավային Կորեայում, Գուամ կղզում, ինչպես նաև Իսրայելում, Սաուդյան Արաբիայում և Արաբական Միացյալ Էմիրություններում։

3. Patriot PAC-3 MSE (ԱՄՆ)

Patriot PAC-3 MSE-ն շարունակում է մնալ աշխարհում մարտական պայմաններում ամենափորձարկված ինտեգրված հակաօդային պաշտպանության համակարգերից մեկը։ Ի սկզբանե համալիրը ստեղծվել էր ավիացիայի դեմ պայքարի համար, սակայն ժամանակի ընթացքում վերածվել է թևավոր հրթիռներին, անօդաչուներին և մարտավարական բալիստիկ հրթիռներին հակազդելու բարձր արդյունավետություն ունեցող միջոցի։ Ժամանակակից կինետիկ որսիչն իր թիրախների խոցման արդյունավետությամբ զգալիորեն գերազանցում է նախորդ մոդիֆիկացիաներին, իսկ շարունակական արդիականացումը հնրավորություն է տալիս համալիրին պահպանել իր արդիականությունը արդեն մի քանի տասնամյակ։ Այսօր Patriot-ը գտնվում է ավելի քան 18 պետությունների սպառազինության մեջ և համարվում է ՆԱՏՕ-ի ստանդարտներին համատեղելի հակաօդային և հակահրթիռային պաշտպանության համակարգի չափանիշ։

4. С-400 «Տրիումֆ» (Ռուսաստան)

Ռուսական С-400 «Տրիումֆ» համալիրը այսօր սպառազինության մեջ գտնվող հեռահար գործողության ՀՕՊ ամենալայն տարածում գտած համակարգերից մեկն է։ Այն ընդունակ է միաժամանակ խոցել ինքնաթիռներ, թևավոր հրթիռներ, անօդաչու թռչող սարքեր և բալիստիկ հրթիռներ՝ օգտագործելով որսիչ-հրթիռների մի քանի տեսակներ, որոնք օպտիմալացված են խոցման տարբեր հեռավորությունների համար։ Համակարգն արտահանվում է մի շարք երկրներ, մասնավորապես՝ Չինաստան, Հնդկաստան և Թուրքիա, ինչն ընդգծում է դրա ռազմավարական նշանակությունը՝ չնայած ժամանակակից անտեսանելի ինքնաթիռների դեմ դրա իրական արդյունավետության վերաբերյալ շարունակվող քննարկումներին։

5. «Դավթի պարսատիկ» (Իսրայել)

Rafael և RTX ընկերությունների համատեղ մշակած «Դավթի պարսատիկ» (David's Sling) համակարգը միջանկյալ տեղ է զբաղեցնում «Երկաթե գմբեթ» (Iron Dome) և Arrow համալիրների միջև՝ Իսրայելի բազմաշերտ հակահրթիռային պաշտպանության համակարգում։ Համալիրն օպտիմալացված է մարտավարական բալիստիկ հրթիռների, թևավոր հրթիռների, ինքնաթիռների, անօդաչուների և ծանր չկառավարվող ռեակտիվ արկերի որսման համար՝ օգտագործելով բարձր մանևրայնությամբ օժտված Stunner որսիչ-հրթիռը։ Համակարգն արդեն գտնվում է մարտական հերթապահության մեջ և իսրայելական բազմամակարդակ հակահրթիռային պաշտպանության համակարգի առանցքային տարրերից մեկն է՝ լրացնելով ավելի ցածր և բարձր բարձրություններում աշխատող համալիրներին։

6. SAMP/T NG (Ֆրանսիա-Իտալիա)

SAMP/T NG-ն համարվում է ամենաժամանակակից եվրոպական ցամաքային հակաօդային պաշտպանության համակարգը։ Համալիրը կառուցված է Aster 30 որսիչ-հրթիռների ընտանիքի բազայի վրա և ընդունակ է պաշտպանել ինքնաթիռներից, թևավոր հրթիռներից, անօդաչուներից և բալիստիկ հրթիռներից՝ միաժամանակ ուղեկցելով բազմաթիվ թիրախներ։ Նոր սերնդի համակարգը ստացել է արդիականացված ակտիվ փուլավորված անտենային վանդակով (AESA) ռադիոլոկացիոն կայաններ, կառավարման ու համակարգման ընդլայնված հնարավորություններ, ինչպես նաև բարձր կայունություն ռադիոէլեկտրոնային պայքարի միջոցների նկատմամբ։ Ակնկալվում է, որ առաջիկա տարիներին SAMP/T NG-ն կդառնա ՆԱՏՕ-ի կազմում եվրոպական հեռահար ՀՕՊ հիմնական միջոցներից մեկը։

7. HQ-9B (Չինաստան)

HQ-9B-ն չինական հիմնական հեռահար զենիթահրթիռային համալիրն է, որը Չինաստանի Ժողովրդա-ազատագրական բանակի ռազմավարական հակաօդային պաշտպանության համակարգի հիմքն է։ Իր հայեցակարգով այն հաճախ համեմատում են ռուսական С-300 և С-400 ընտանիքների համալիրների հետ։ HQ-9B-ն ընդունակ է խոցել ինքնաթիռներ, թևավոր հրթիռներ և բալիստիկ հրթիռների առանձին տեսակներ՝ գործելով չինական ՀՕՊ համակարգի միասնական ճարտարապետության կազմում։ Համալիրը նաև մատակարարվում է արտահանման, ինչը վկայում է սպառազինությունների և պաշտպանական տեխնոլոգիաների համաշխարհային շուկայում Չինաստանի աճող ազդեցության մասին։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Պուտինի և Թրամփի միջև ներկայումս նոր զրույց նախատեսված չէ. Պեսկով«Միհր» և «Ատլանտ»․ ՀՀ ՊՆ-ը ներկայացրել է նորագույն սպառազինության կիրառման հմտությունների կատարելագործումըԵրկուշաբթի լույս չի լինելու․ հասցեներՌԴ-ում հերթական Ozon-ի լոգիստիկ կենտրոն է բռնկվել անօդաչուի գրոհից հետոՀայաստանի և ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համագործակցության հարցերը և համատեղ նախաձեռնությունները քննարկվել են ԵրևանումՄեկնարկել է «Ծաղկաձոր Օփեն» շախմատի միջազգային մրցաշարըՉեղարկվել է Գալկինի համերգը ՍտամբուլումԱրթուր Ավետիսյանը՝ աշխարհի առաջնության բրոնզե մեդալակիր2 զոհ, 5 վիրավոր. նոր մանրամասներ Երևան-Աշտարակ ավտոճանապարհի ողբերգական ավտովթարիցԵրևանում կառուցվող շենքից աշխատակիցը վայր է ընկել ու հայտնվել վերելակի հորանում․ նա մահացել էՈ՞րն է «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության ներկայացուցիչ Գոհար Ղումաշյանի կյանքի կարգախոսըWOFA-ն Վիեննայի փառատոնին Արցախի մշակութային համույթների մասնակցության հարցով հրատապ նիստ է գումարելԱրտենիի դպրոցից հեռացված Զորավար Անդրանիկի նկարը գյուղացիները տեղադրելու են մշակույթի տան պատին12 Սուրբ վարդապետների հիշատակության օրն էՀիտլերի նախկին նստավայրն այրվել էՏԻՄ ընտրություններին դիտորդական առաքելություն իրականացնելու նպատակով ԿԸՀ-ն հավատարմագրել է 6 դիտորդական առաքելություն՝ 437 դիտորդովՆորայր Հախոյանը 1/8 եզրափակչում պարտվեց աշխարհի չեմպիոն Վախթանգ Լոլուային. ԱԱԼուգանսկին Ուկրաինայի հարվածի հետևանքով 1 մարդ ծայրահեղ ծանր վիճակում էՖրանսիայում սկսվել է զանգվածային բողոքի ցույցերի և անկшրգությունների նոր ալիք Երևանում կառուցվող բարձրահարկ շենքից աշխատակիցը ընկել է ու մшհացել Խոշոր ավտովթար Արենիում․ 2 վիրավորին ավտոմեքենայից դուրս են բերել փրկարարները Գերմանիան ամեն օր բшխվում է Ռուսաստանի կողմից անկայունացման փորձերի․ Մերց Փաշինյանի թույլ TRIPP-ը Ալիևին արվող հերթական զիջումն է. տեսանյութՓաշինյանի վարած սխալ քաղաքականությունից տուժում ենք մենք՝ հասարակ քաղաքացիներս. Ավետիք ՉալաբյանԱյսօր Սոս Սարգսյանի ծննդյան օրն է․ հայ մեծանուն դերասանը կդառնար 97 տարեկան Ինչո՞ւ է ձերբակալվել Եղեգնաձորի համայնքապետը Հայաստանի և Չինաստանի միջև համագործակցության մեծ ներուժ կա. Արման Խոջոյան «Իսկ ո՞ւր են մեր տղերքը». որդուն փնտրող Ազատի ցավը՝ իշխանության լռության ու քաղաքական օրակարգերի ֆոնինՄարտունու քաղաքապետի թեկնածուն հարցաքննվելուց հետո դուրս եկել հակակոռուպցիոն կոմիտեից. Փաստաբան Ծանրամարտի ԱԱ․ Հայաստանի հավաքականների մրցելույթների ժամանակացույցը ՀՀ իշխանությունը պետք է պատասխանի մի պարզ հարցի. ինչո՞ւ է խուսափում ժողովրդի կարծիքը լսելուց և նրա կամքը կատարելուց. Հրայր ԿամենդատայանԳիտական հետազոտությունների արդյունքները պետք է հիմք ծառայեն մեր որոշումների համար․ Ժաննա Անդրեասյան Ընդդիմադիր դաշտի և քաղաքական գործիչների համար այս խնդիրը լուծելու և ձայների փոշիացումը կանխելու համար քաղաքագիտական և ընտրական պրակտիկայում սովորաբար կիրառվում են հետևյալ մոտեցումները. Հ. ԿամենդատյանԿասեցվել է «Ամասիայի միջնակարգ դպրոց» ՊՈԱԿ-ի սննդի օբյեկտի գործունեությունը Փաշինյանը խոստովանե՞լ է, որ Հայաստանը նոր Սահմանադրություն պետք է ունենա․ ինչ է ասել վարչապետըԻշխանությունները մեր երկիրը հասցրել են խորագույն ճգնաժամի և շարունակում են անպատասխանատու վարքագիծը. Արմեն ՄանվելյանԳազի օգտագործումը Հայաստանում դառնալու է մեծ շռայլություն. Հրայր ԿամենդատյանՉինաստանը կոչ է անում վերջ դնել տիեզերական սպառազինությունների մրցավազքին Փարիզի փողոցներ են դուրս բերվել ժանդարմերիայի զրաhամեքենաները զանգվածային ցույցերից առաջ Բերման են ենթարկվել Եղեգնաձորի համայնքապետը, փոխքաղաքապետը և ավագանու 3 անդամ Երևան-Մոսկվա չվերթը հարկադիր վայրէջք է կատարել Օմսկում Ֆիլիպիններում ուսումնական թռիչքի ժամանակ բшխվել են երկու SF-260 ինքնաթիռ. կան զnhեր «Զվարթնոցում» հերթերից դժգոհությունները չեն դադարում․ ե՞րբ ՀՀ քաղաքացիները կկարողանան անձնագրի սքանավորմամբ հատել սահմանը Դատարանի որոշումը՝ հօգուտ Եկեղեցու․ ինչ է փոխվում կարգալույծ հռչակված հոգևորականների գործերովՄեր երկրի իշխանությունները շարժվում են ալիևյան օրակարգով. Մենուա ՍողոմոնյանԺողովուրդը դեռ շարունակում է ապրել իշխանության ստեղծած վախի մթնոլորտում. Ցոլակ ԱկոպյանԲաճկոն, որը Շանելի շնորհիվ առանձնացավ իր այլ «ազգականներից». «Փաստ»Հորդանանում եկեղեցու վրա հարձակման հետևանքով 7 մարդ զոհվել է, 40-ը՝ վիրավորվել Ըմբշամարտի ԱԱ. Մալխաս Ամոյանն ու Սուրեն Աղաջանյանը պարտվեցին 1/8 եզրափակիչում Վայրի բնությունը՝ օբյեկտիվի միջով․ Բերտա Մարտիրոսյանը՝ Mining Armenia Forum 2026-ի բեմում