Երևան, 03.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Ինչպե՞ս հաղթահարել անփոխադարձ սերը

ԼԱՅՖ
Անփոխադարձ սիրո տառապանքն ամենածանր հոգեվիճակներից է, որ կարող է  համակել մարդուն: Յուրահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում այն փաստը, որ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը սերը դասել է լուրջ հիվանդությունների պաշտոնական ցանկում: Հիվանդության միջազգային համարն է F 63.9: ԱՀԿ-ն սերը խաղամոլությունից, մոլագարությունից, գինեմոլությունից  հետո վերագրել է հոգեկան շեղումների «Սովորույթների ու հակումների խանգարում» կետին:
 
Ըստ մասնագետների` սիրային հիվանդության ընդհանուր ախտանիշներն  են տրամադրության կտրուկ փոփոխությունները, սևեռուն մտքերը զուգընկերոջ մասին, ինքնախղճահարությունը, սեփական արժանապատվության չափազանց խոր զգացումը, չմտածված հանկարծակի արարքները, անքնությունը, ընդմիջվող քունը, կպչուն մտքերի համախտանիշը («Ես գիտեմ, որ նա սիրում է, բայց լռում է») և այլն:
 
Ինչպե՞ս հաղթահարել անփոխադարձ սերը
 
Սիրո պահանջմունքը առավել բնութագրական է պատանեկան տարիքին: Սակայն, այդ տարիքում օրինաչափ և անխուսափելի կրքի պոռթկման պատճառը միշտ չէ, որ հենց սերն է, և բավականին հաճախ այդ գեղեցիկ զգացմունքի փոխարեն թյուրիմացաբար ընդունվում է սիրահարվածությունը, որն, ի տարբերություն սիրո, որքան բուռն ի հայտ է գալիս, այքան արագ էլ մարում է: Արդյունքում` կիսատ մնացած սիրավեպեր, անքուն ու տառապալից գիշերներ, ինքնամեկուսացում և հոռետեսություն:
 
Կյանքի այդ  դժվարին փուլից դուրս գալու և հոգեկան առողջությունը վերականգնելու համար օգտակար կլինեն այս տարբերակները.
 
Վերլուծիր սա… 
  
Վերցրու' սովորական թուղթ ու գրիչ և գրիր այն ամենը, ինչ գիտես քո ներշնչանքի աղբյուրի մասին: Փորձիր կազմել դրական հատկանիշների ու բնավորության գրավիչ գծերի այն ցանկը, որոնց շնորհիվ դու կորցրել ես գլուխդ և անդառնալի սիրահարվել նրան: Աշխատիր շրջանցել արտաքինին վերաբերող արժանիքների թվարկումը. խորը զգացմունքի դեպքում չեն կենտրոնանում միայն դրա վրա: Եթե քո ցուցակը դժվարությամբ է կազմվում, իսկ դրական հատկանիշները չեն անցնում  3-4-ից, ապա դժվար թե կարելի է քո զգացմունքը սեր անվանել… այլ, թերևս, հրապուրանք: Հնարավոր է, որ «տանջանքներդ» ավելի շատ  քո երևակայության արդյունք են: Այդ դեպքում ամեն ինչ շատ պարզ է` դու ինքդ  ես հորինել նրան քեզ համար, իսկ եթե կարողացել ես անել այդ, ուրեմն` կարող ես և մտքիցդ հանել նրան:
 
Ինչպե՞ս հաղթահարել անփոխադարձ սերը
 
Ջնջի'ր նրան քո կյանքից 
 
Հիշի՛ր, որ չարժե մռայլվել և դեպրեսիայի մեջ ընկնել: Փորձիր ընդհանրապես բաժանիչ սահման գծել քո և Նրա միջև. մի շփվիր, մի նայիր նրան, մի լսիր, մի փորձիր որևէ բան իմանալ նրա մասին, և, ամենակարևորը, մի քննարկիր նրան մտերիմներիդ ու հարազատներիդ հետ: Սերը պետք է ուրախություն ու երջանկություն պարգևի, իսկ եթե դու անընդմեջ  արցունքոտ աչքերով ես ու մշտական ապրումների մեջ, անքնությունն էլ հավատարիմ ընկերդ է դարձել, ապա դա ոչ թե սերը է, այլ ինքնակործանում: Միթե դա պետք է քեզ…
 
Նա կատարյալ չէ 
 
Քո հիացմունքի առարկային նայիր քննադատական հայացքով: Եթե մի կողմ թողնես կիրքդ ու զգացմունքներդ և փորձես ներթափանցել նրա էության մեջ քննողական հայացքով, հավանաբար կգտնես ոչ քիչ արատներ ու թերություններ: Մենք բոլորս էլ կատարյալ չենք, այդ թվում և նա: Երբ դու գիտակցես, որ նա սովորական մարդ է իր թուլություններով ու բացասական գծերով հանդերձ, քեզ համար ավելի հեշտ կլինի ազատվել քեզ կամազուրկ դարձնող այդ զգացմունքի ձգողությունից:
 
Շեղի'ր ուշադրությունդ այլ ուղղությամբ 
 
Լավագույն միջոցը փրկվելու անկումային տրամադրությունից ինքդ քեզ ստիպելն է` չմտածել այդ «միակի ու անկրկնելիի» մասին: Քանի որ դժվար է միանգամից դադարել մտածել  նրա մասին, կարող ես ինքդ ջանքեր թափել շեղելու ուշադրությունդայլ ուղղությամբ. օրինակ` գրքերի, ֆիլմերի, հեռուստահաղորդումների… Կարելի է որևէ սպորտով զբաղվել, օտար լեզու սովորել /կատարելագործել/…
 
Ճի'շտ սնվիր 
 
Դեպրեսիան ոչ միայն զգացմունք է, այլև քիմիական գործընթացների արդյունք: Ինքնակեղեքման ծանր օրերին քեզ պարզապես չի բավարարում սերոտոնինը` ուրախության հորմոնը: Սերոտոնին բավականին շատ է պարունակում, օրինակ, դառնավուն շոկոլադը կակաոյի մեծ պարունակությամբ /60% -ից ոչ քիչ/: Շոկոլադը պարունակում է նաև մագնիում, որը կհանգստացնի անգամ մինչև ականջները սիրահարված մարդու նյարդային համակարգը: Այնպես որ, եթե չես կարողանում վերահսկել տրամադրությունդ, թող քեզ օգնեն համապատասխան ուտելիքները: Կարևորը չափը չանցնելն է:
 
Նոր որևէ բան սովորի'ր 
 
Զբաղեցրու քեզ աշխատանքով. Չէ որ միշտ էլ կգտնվեն գործեր, նախագծեր, մտահղացումներ, որոնք պետք է իրականացնել: Կարող ես սկսել այցելել, ասենք, կարատեի, լողի, թենիսի, պարի, դիզայներական կամ խոհարարական դասընթացների: Ամենակարևորն այն է, որ ուղեղդ ծանրաբեռնված լինի հետաքրքիր և միևնույն ժամանակ նոր ու բարդ ինչ-որ բանով, իսկ դու միայնակ չմնաս մտքերիդ հետ: 
 
Օգնի'ր ինչ-որ մեկին, ով ավելի ծանր ապրումների մեջ է, քան դու 
 
Ինչու… Որովհետև ամեն ինչ բացահայտվում է համեմատության մեջ: Մանկատուն, հիվանդանոց, ծերանոց… ահա թե որտեղ դու կտեսնես` որն է իսկական վիշտը: Հավատա, կարճ ժամանակ անց դու կհամոզվես, որ սխալվում էիր կյանքդ չստացված,  իսկքեզ` անհաջողակ համարելով: Դու բարի գործ կկատարես /թեկուզև մեկ անգամ/` օգնելով նրան, ով իսկապես ուներ այդ օգնության կարիքը: Եվ փոխարենը կստանաս այն մարդկանց ուժը, երախտիքն ու սերը, որոնց օգնել ես: Բացի այդ` դու կհպարտանաս ինքդ քեզնով, ընդ որում` արժանիորեն: 
 
Ինչպե՞ս հաղթահարել անփոխադարձ սերը
 
Մի կո'ղմ թող սիրո մասին ֆիլմերը և սրտառուչ սիրավեպերի ընթերցումը 
 
Տվյալ ժամանակաշրջանում դադարեցրու երջանիկ ավարտով նմանատիպ ֆիլմերի ու սերիալների դիտումը, իսկ համապատասխան թեմատիկայով գրքերը տեղափոխիր սենյակի ամենաչերևացող անկյուն:  Սկսիր կարդալ պատմական գրքերկամ մեկ անգամ ևս դիտիր «Աստղային պատերազմներ»-ի ու «Հարրի Պոտեր»-ի բոլոր մասերը: 
 
Որքան քիչ սիրերգություն, սիրային զեղումներ լինեն քո շուրջը, այնքան հեշտ կլինի հաղթահարել անփոխադարձ սերը: 
 
Սերը ենթադրում է ընտրյալի եզակիություն և, համապատասխանաբար, երեք ցանկությունների՝ հոգու, մտքի և մարմնիներդաշնակ միաձուլում: Իսկ սիրահարվածության պարագայում նման բան չկա, հուզական կապվածության հիմքում միայն մեկ զգացմունք է՝ հարգանք, բարեկամություն կամ ցանկություն:
 
 
Վրաստանը նպատակ ունի ամրապնդել Ռուսաստանի հետ հաղորդակցության ուղիները. ԿոբախիձեՌուսաստանում վաղվանից խստացվում են ներգաղթյալներին ներկայացվող պահանջներըՁյուն կտեղա՞․ ի՞նչ եղանակ սպասել նոյեմբերի 3-ից 7-ինԵմենում հուսիթների հրթիռային հարվածի հետևանքով առնվազն 20 խաղաղ բնակիչ զոհվել էԱնթիլիասում տեղի է ունեցել եկեղեցիների և միջեկեղեցական կառույցների գլխավոր քարտուղարների համաժողովըՎերին Լարսի անցակետում Վրաստան մուտք գործելուն է սպասում է ավելի քան 800 բեռնատարԹրամփը չի բացառել Իրանի դեմ ռազմական գործողությունների ընդլայնումը«Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Նարեկ Կարապետյանը է Սիսիանի Շաքի համայնքում ադրբեջանցու կրակոցից վիրավորում ստացած կնոջը5,1 մագնիտուդով երկրաշարժ է գրանցվել ԹուրքիայումՎիճաբանություն-ծեծկռտուք՝ Ամուլսարի հանքավայրում. կան վիրավորներ, այդ թվում՝ օտարերկրացիներԺողովրդի այոն չի կարելի այլ կերպ մեկնաբանել․ Մհեր Ավետիսյան«Օրենքով սահմանված կարգով օգնելու ենք բոլորին, որպեսզի նրանց իրավունքները պաշտպանված լինեն»․ Արեգա ՀովսեփյանԱյգավանում երեք ավտոմեքենայի մասնակցությամբ վթար է տեղի ունեցել․ կան վիրավորներՍահմանադրության նոր տեքստի հրապարակմանը ընդառաջ․ ի՞նչ թակարդ է պատրաստվում ընդդիմության համար. Աննա Կոստանյան«ՀայաՔվեն» ցույց է տալիս, թե ինչպես կարելի է հանրային աջակցություն ունենալով` օրակարգային հարցեր թելադրել. Ավետիք ՉալաբյանՄենք իրար վիրավորելով չենք լուծելու Հայաստանի անվտանգության հարցը․ Մհեր ԱվետիսյանԱռանց Խաղաղության համաձայնագրի` TRIPP-ի իրականացումը վտանգում է Հայաստանը. Տիգրան Աբրահամյան90-ամյա ճապոնացի բոդիբիլդերը մրցել է երիտասարդ մարզիկների հետՀայ ժողովուրդը դեմ է Ալիևի պահանջով սահմանադրության փոփոխությանը. Ուժեղ ՀայաստանԶինված միջադեպ և փոխհրաձգություն իրանա-ադրբեջանական սահմանինՈւրախ եմ այս արդյունքով ու իմ անցած ճանապարհով․ Վազգեն ԹևանյանԵրբ է մեկնարկում նոյեմբեր ամսվա կենսաթոշակների վճարման գործընթացըԻրանցիները լքել են Դոհայի բանակցությունները, օրակարգում ԱՄՆ-ի հետ գործարքի վերաբերյալ առաջարկն էր Ի՞նչ է իշխանությունը թաքցնում ժողովրդից TRIPP համաձայնագրի վերաբերյալ. Արամ ՎարդևանյանՈսկին էժանացել է․ որքան է մեկ գրամի արժեքը Հորմուզի նեղուցում ինը օրվա ընթացքում 11 լցանավ է այրվել Չինաստանը և Օմանը ԱՄՆ-ին և Իրանին hրադադարի կոչ են արել Վարորդները փորձել են կաշառել պարեկներին. երկուսն էլ ձերբակալվել են «Սարսափ ու խայտառակություն․ ասեմ՝ ինչից հետո են բանակում անընդհատ մահեր լինում»․ պահեստազորի սպա Թրամփը խոստացել է լքել նախագահական պաշտոնը իր ժամկետի ավարտին Պետությունը որևէ մեկի սեփականությունը չէ. Մհեր ԱվետիսյանԹբիլիսիի կենտրոնում խոշոր հրդեհ է բռնկվել. այրվում է հետիոտնային կամուրջը Այսօր փաստացի Մհեր Գրիգորյանը հերքեց Փաշինյանի և ՔՊ-ի այն թեզը, թե Թրիփը նախագիծ է ու չի կարող տարածական չափում ունենալ. Մարիաննա ՂահրամանյանՄեկնարկել է Հայաստան — Կիպրոս հանդիպման տոմսերի վաճառքը ԱՄՆ-ում Հելոուինի հանգստյան օրերին հրաձգությունների հետևանքով ավելի քան 200 մարդ է տուժել 2026թ. ոչ մարտական պայմաններում մահացած զինծառայողների թիվը հասել է 43-ի. «Ինֆոքոմ» «Քաղաք՝ քաղաքի ներսում». եզակի կոնցեպտով համալիր՝ Դիլիջանում Մեկնարկել է. Կենսաթոշակառուների համար կարևոր տեղեկություն է հրապարակվել Քննարկվել են Հայաստանի և Կանադայի միջև երկկողմ հարաբերությունների զարգացմանն առնչվող հարցեր Իրանը հայտարարել է հակամարտության բոլոր կողմերի հետ բանակցելու պատրաստակամության մասին Վրաստանի նպատակն է ամրապնդել տնտեսական և մարդասիրական կապերը Ռուսաստանի հետ. Կոբախիձե Գազի թանկացման հետ կապված՝ ունենք հաշվարկներ. ԿԲ նախագահ Ազդակները ծայրաստիճան տագնապ են հարուցում. Զախարովա Ապագայում Ուկրաինայի տարածքով դեպի Եվրոպա ռուսական գազի տարանցման վերականգնման մասին խոսելն առայժմ հազիվ թե հնարավոր լինի. Պեսկով Կարմիր գույնը ռուսների «ԴՆԹ -ի մեջ է». փորձագետ Սոցփաթեթների դադարեցման ծրագիրը ժողովրդի համար մի շարք դժվարություններ է ստեղծելու. Հրայր ԿամենդատյանԱստված մի արասցե՝ հասնեք այն օրվան, ապրեք հանգիստ. Շոյգու Եղբայրները 20 տարի զբաղվել են մարդկանց առևտրով. ինչ է հայտնի աղմկահարույց դեպքիցԳազի սակագինը հունվարի 1-ից բարձրանալու է, և դրա հետևանքները ծանր են լինելու. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանում հասցեների հաշվառման կարգը կարող է փոխվել