Երևան, 03.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

15 մեթոդ, ինչպես ապրել մինչև 100 տարի

ԼԱՅՖ

Վերջին հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ մարդիկ սկսել են ապրել ավելի երկար, սակայն շատ քչերին է հաջողվում նշել իրենց 100-րդ տարեդարձը։ Եկել է ժամանակը դա փոխելու։ Առաջարկում ենք խորհուրդներ, որոնք կօգնեն ապրել մինչև 100 տարի։

1. Կարդացեք ամսագրերն ու թերթերը շրջած

Հնչում է ինչպես հումոր։ Սակայն գիտակցաբար զրկելով մեզ հարմարավետությունից, մենք մեր ուղեղին մի փոքր սթրեսի ենք ենթարկում, ինչն էլ օգնում է վերականագնել քայքայված (տարիքի ընթացքում) բջիջները։ Այս կարծիքին է ծերանալու բնագավառում ամերիկյան փորձագետ, դոկտոր Մարիոս Կիրիազիսը։ Նաև նա խորհուրդ է տալիս գրել հակառակ ձեռքով (եթե աջլիկ եք, ապա ձախով և հակառակը), լսել երաժշտություն, որը չեք սիրում և առաջ քաշել փաստարկներ, որոնց դուք երբեք չեք հավատացել։

Աշխարհի ամենատարեց կինը՝ Բեսսի Կուպերը, ով մահացել է 116 տարեկան հասակում, այն հարցին, թե ինչո՞ւմ է կայանում նրա երկարակեցության գաղտնիքը, պատասխանել է. «Ես չեմ սնվում ֆաստ ֆուդով և չեմ անում ոչինչ հակառակ իմ կամքի»։

9106ff29af3de740b58105774d6a5017
 

 2. Կերեք կարմիր գույնի մրգեր և բանջարեղեններ

Քաղցր պղպեղը պարունակում է ավելի շատ վիտամին C, քան նարինջը, ճակնդեղը հարուստ է նիտրատներով, որոնք լայնացնում են արյունատար անոթները, իսկ լոլիկը համարվում է լիկոպենի (հզոր անտիօքսիդանտ) աղբյուր։ Լիկոպենը պաշտպանում է  քղցկեղից և սրտանոթային հիվանդություններից։

9699924509be8ad74df6b63e5175dc35
 

 3. Արագ վազիր

Դալլասի Կուպերի ինստիտուտի գիտնականների տվյալներով, արագ վազքը կանխարգելում է սրտային հիվանդությունների մահացու դեպքերը։ Տղամարդկանց համար ընդամենը 8 րոպե և կանանց համար 9 րոպե արագ վազքը, նվազեցնում է սրտանոթային հիվանդությունների վտանգը ուղիղ 30%-ով: Նույն կերպ է ազդում նաև հեծանիվ վարելը։

 

3617dbd0ae258c2f03956db1b9cbebc1
 
4. Զգույշ եղեք հասարակական զուգարաններից օգտվելիս

«Հասարակական զուգարաններից օգտվելուց հետո, մանրակրկիտ լվացեք ձեռքերը, որպեսզի ձերբազատվեք վնասակար մանրէներից (դրանք հիմնականում ամենաշատը դռների և դռան բռնակների վրա են), որոնք կարող են ոչ միայն առաջ բերել լուրջ հիվանդություններ, այլ նաև թուլացնել իմունիտետը»,- խորհուրդ է տալիս Աբերդինա համալսարանի մենրէաբան, պատվավոր պրոֆեսոր Հյու Փենինգթոնը։


 
5. Կերեք բանան

Դրանք նվազեցնում են արյան ճնշումը, որովհետև հարուստ են կալիումով։ Բացի դրանից, կալիումը օգնում է հակազդել ամենօրյա սննդում օգտագործվող աղի վնասակար հատկություններին։

83a6ec31ee734dc5244643dcb80e3a76
 
6. Կքանստեք

Կքանստումը պարզ մի վարժություն է, որը կարելի է կատարել գործնականում ամենուրեք։ Այս վարժությունը նպաստում է ամրացնել մեր հիմնական մկանները, որոնք ապագայում, հատկապես ծերունական շրջանում, կօգնեն մեզ խուսափել ընկնելուց։

 

32a787be3536b61b71ff9be84cf902f3
 

 7. Մեկ բաժակ թեյ՝ ամեն օր

Դրա շնորհիվ, օրգանիզմում կնվազի սթրեսի հորմոնը, նաև 28% կմեծանա սրտային պրիստուպներից չմահանալու հավանականությունը:

eb4934e27cc474aa92b5e24b6099a8b1
 
8. Պառկեք քնելու մեկ ժամ շուտ

Սովորականից մեկ ժամ ավել քունը նպաստում է արյան ճնշման իջեցմանը։

74b3e3fbf8e83301287b1e08aed02b79
 

 9. Հիվանդանոցում և ոչ միայն այնտեղ կերեք յոգուրտներ

Փորձը ցույց է տվել, որ հոսպիտալացված հիվանդները, ովքեր օգտագործում եմ յոգուրտ, ավելի քիչ են ենթարկվում Clostridium difficile մանրէների ազդեցությանը, որոնք պատասխանատու են աղիներում բորբոքային հիվանդությունների համար։

f3a884229b0704fc364e9ad63332ef61
 

 10. Օգտագործեք ատամնային թել

Հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ ատամնային թելի օգտագործումը օգնում է ազատվել կարիես առաջացնող մանրէներից։ Արդյունքում, դա պաշտպանում է մեզ սրտանոթային հիվանդություններից, շաքարային դիաբետից և մտագարությունից։

cba05b5ef4edf35e5f14de5602cd155d
 
11. Շնչեք ձողիկների միջոցով

Օրվա ընթացքում մի քանի րոպե տրամադրեք ձողիկնկերի օգնությամբ խորը շնչառությանը։ Խորը շնչեք քթով և դանդաղ արտաշնչեք ձողիկների միջով և հակառակը։ Դա նպաստում է թոքերի աշխատանքի բարելավմանը, իջեցնում է արյան ճնշումը և սրտանոթային հիվանդությունների հավանականությունը։

6e29b641e61dae303ee0ec04478b1d60
 
12. Տունը պահեք մաքուր վիճակում

Պարզվում է, աշխատասեր մարդիկ, այդ թվում իրենց տունը մանրակրկտորեն մաքրողները ունեն սերոտոնինի (երջանկության հորմոն) բարձր մակարդակ, որն էլ դրական է ազդում լավ քնի և սնվելու վրա, իսկ դրանց արդյունքը՝ երկարակեցությունն է։

 

a92ece314c365c8878d74ff6e4004b8b
 
13. Երշիկի փոխարեն կերեք խոզապուխտ

Ավելի լավ է պատրաստեք խոզապուխտով ձվածեղ, քան երշիկով։ Չնայած այն նույնքան կալորիականություն ունի և պարունակում է նույնքան ճարպեր, բայց մենք այն ուտում ենք ավելի քիչ՝ հետևաբար և նվազեցոնում ենք հագեցած սննդի կիրառումը։

3ae4b698a3feeeb6463c4c139c121129
 
14. Ամեն օր դուրս եկեք քայլելու

Հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ թեկուզ մի քանի րոպե քայլքը բարելավում է ուղեղի աշխատանքը, դրանով նվազեցնում մտագարության հավանականությունը։

d2ce953277f133db74c329212e49783b
 
15. Ամանի վրա տեղադրեք կերակրի ավելի քիչ չափաբաժին

Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ առնետները, որոնք սնվում էին կերակրի չափաբաժնից 30% քիչ՝ ապրում էին 2 անգամ երկար։

1c94e4740c209665e08eecace200895aԱղբյուրը` Mediamag.am
 
Վրաստանը նպատակ ունի ամրապնդել Ռուսաստանի հետ հաղորդակցության ուղիները. ԿոբախիձեՌուսաստանում վաղվանից խստացվում են ներգաղթյալներին ներկայացվող պահանջներըՁյուն կտեղա՞․ ի՞նչ եղանակ սպասել նոյեմբերի 3-ից 7-ինԵմենում հուսիթների հրթիռային հարվածի հետևանքով առնվազն 20 խաղաղ բնակիչ զոհվել էԱնթիլիասում տեղի է ունեցել եկեղեցիների և միջեկեղեցական կառույցների գլխավոր քարտուղարների համաժողովըՎերին Լարսի անցակետում Վրաստան մուտք գործելուն է սպասում է ավելի քան 800 բեռնատարԹրամփը չի բացառել Իրանի դեմ ռազմական գործողությունների ընդլայնումը«Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Նարեկ Կարապետյանը է Սիսիանի Շաքի համայնքում ադրբեջանցու կրակոցից վիրավորում ստացած կնոջը5,1 մագնիտուդով երկրաշարժ է գրանցվել ԹուրքիայումՎիճաբանություն-ծեծկռտուք՝ Ամուլսարի հանքավայրում. կան վիրավորներ, այդ թվում՝ օտարերկրացիներԺողովրդի այոն չի կարելի այլ կերպ մեկնաբանել․ Մհեր Ավետիսյան«Օրենքով սահմանված կարգով օգնելու ենք բոլորին, որպեսզի նրանց իրավունքները պաշտպանված լինեն»․ Արեգա ՀովսեփյանԱյգավանում երեք ավտոմեքենայի մասնակցությամբ վթար է տեղի ունեցել․ կան վիրավորներՍահմանադրության նոր տեքստի հրապարակմանը ընդառաջ․ ի՞նչ թակարդ է պատրաստվում ընդդիմության համար. Աննա Կոստանյան«ՀայաՔվեն» ցույց է տալիս, թե ինչպես կարելի է հանրային աջակցություն ունենալով` օրակարգային հարցեր թելադրել. Ավետիք ՉալաբյանՄենք իրար վիրավորելով չենք լուծելու Հայաստանի անվտանգության հարցը․ Մհեր ԱվետիսյանԱռանց Խաղաղության համաձայնագրի` TRIPP-ի իրականացումը վտանգում է Հայաստանը. Տիգրան Աբրահամյան90-ամյա ճապոնացի բոդիբիլդերը մրցել է երիտասարդ մարզիկների հետՀայ ժողովուրդը դեմ է Ալիևի պահանջով սահմանադրության փոփոխությանը. Ուժեղ ՀայաստանԶինված միջադեպ և փոխհրաձգություն իրանա-ադրբեջանական սահմանինՈւրախ եմ այս արդյունքով ու իմ անցած ճանապարհով․ Վազգեն ԹևանյանԵրբ է մեկնարկում նոյեմբեր ամսվա կենսաթոշակների վճարման գործընթացըԻրանցիները լքել են Դոհայի բանակցությունները, օրակարգում ԱՄՆ-ի հետ գործարքի վերաբերյալ առաջարկն էր Ի՞նչ է իշխանությունը թաքցնում ժողովրդից TRIPP համաձայնագրի վերաբերյալ. Արամ ՎարդևանյանՈսկին էժանացել է․ որքան է մեկ գրամի արժեքը Հորմուզի նեղուցում ինը օրվա ընթացքում 11 լցանավ է այրվել Չինաստանը և Օմանը ԱՄՆ-ին և Իրանին hրադադարի կոչ են արել Վարորդները փորձել են կաշառել պարեկներին. երկուսն էլ ձերբակալվել են «Սարսափ ու խայտառակություն․ ասեմ՝ ինչից հետո են բանակում անընդհատ մահեր լինում»․ պահեստազորի սպա Թրամփը խոստացել է լքել նախագահական պաշտոնը իր ժամկետի ավարտին Պետությունը որևէ մեկի սեփականությունը չէ. Մհեր ԱվետիսյանԹբիլիսիի կենտրոնում խոշոր հրդեհ է բռնկվել. այրվում է հետիոտնային կամուրջը Այսօր փաստացի Մհեր Գրիգորյանը հերքեց Փաշինյանի և ՔՊ-ի այն թեզը, թե Թրիփը նախագիծ է ու չի կարող տարածական չափում ունենալ. Մարիաննա ՂահրամանյանՄեկնարկել է Հայաստան — Կիպրոս հանդիպման տոմսերի վաճառքը ԱՄՆ-ում Հելոուինի հանգստյան օրերին հրաձգությունների հետևանքով ավելի քան 200 մարդ է տուժել 2026թ. ոչ մարտական պայմաններում մահացած զինծառայողների թիվը հասել է 43-ի. «Ինֆոքոմ» «Քաղաք՝ քաղաքի ներսում». եզակի կոնցեպտով համալիր՝ Դիլիջանում Մեկնարկել է. Կենսաթոշակառուների համար կարևոր տեղեկություն է հրապարակվել Քննարկվել են Հայաստանի և Կանադայի միջև երկկողմ հարաբերությունների զարգացմանն առնչվող հարցեր Իրանը հայտարարել է հակամարտության բոլոր կողմերի հետ բանակցելու պատրաստակամության մասին Վրաստանի նպատակն է ամրապնդել տնտեսական և մարդասիրական կապերը Ռուսաստանի հետ. Կոբախիձե Գազի թանկացման հետ կապված՝ ունենք հաշվարկներ. ԿԲ նախագահ Ազդակները ծայրաստիճան տագնապ են հարուցում. Զախարովա Ապագայում Ուկրաինայի տարածքով դեպի Եվրոպա ռուսական գազի տարանցման վերականգնման մասին խոսելն առայժմ հազիվ թե հնարավոր լինի. Պեսկով Կարմիր գույնը ռուսների «ԴՆԹ -ի մեջ է». փորձագետ Սոցփաթեթների դադարեցման ծրագիրը ժողովրդի համար մի շարք դժվարություններ է ստեղծելու. Հրայր ԿամենդատյանԱստված մի արասցե՝ հասնեք այն օրվան, ապրեք հանգիստ. Շոյգու Եղբայրները 20 տարի զբաղվել են մարդկանց առևտրով. ինչ է հայտնի աղմկահարույց դեպքիցԳազի սակագինը հունվարի 1-ից բարձրանալու է, և դրա հետևանքները ծանր են լինելու. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանում հասցեների հաշվառման կարգը կարող է փոխվել