Երևան, 09.Օգոստոս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Հակաբիոտիկների օգտագործման վտանգները: Գեորգի Ավետիսյանի սյունակը

ԳԵՈՐԳԻ ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ ՍՅՈՒՆԱԿԸ
Սիրելի ընթերցողներ այս հոդվածը գրելուն նպաստեց մի լուր, որը վերաբերում էր հղի կնոջ մահվանը տուբերկուլյոզ հիվանդությունից (տուբերկուլյոզին կանդրադառնամ հաջորդ անգամ):
 
Ոզում եմ խոսենք ընդհանրապես մանրէների (միկրոբ) և դրանց դեմ պայքարի մասին: Ինչպես գիտենք՝ պատմության ընթացքում բազմաթիվ մանրէային հիվանդություններ դարձել են համաճարակների պատճառ, ինչը իր հերթին միլիոնավոր մարդկանց կյանքեր է խլել, մինչև 19-դարի վերջում շոտլանդացի մանրէաբան Ա. Ֆլեմինգը բացահայտեց պենիցիլինը՝ հակաբիոտիկ, որ սպանում էր մանրէներին:
 
Այս բացահայտումը հեղափոխություն էր բժշկության բնագավառում: Հետագայում արդեն այլ գիտնականներ բացահայտեցին այլ հակաբիոտիկներ, այդ թվում նաև ստրեպտոմիցինը, որով սկսեցին բուժել տուբերկուլյոզ հիվանդությունը:
 
Սակայն, ինչպես պարզվեց, այստեղ ևս ազդեցությունը բերում է հակազդեցություն՝ մանրէները սկսեցին հարմարվել՝ առաջացավ ռեզիստենտություն այդ հակաբիոտիկների նկատմամբ, հետագայում արդեն անհրաժեշտություն առաջացավ սինթեզել նոր հակաբիոտիկներ:
 
Ցավոք, մեր իրականության մեջ հակաբիոտիկների օգտագործումը դարձել է հասարակ մի բան, ամեն պատեհ և անպատեհ առիթների ժամանակ մարդիկ օգտագործում են հակաբիոտիկներ, իսկ մանրեները շարունակում են հարմարվել այդ հակաբիոտիկներին: Ըստ մասնագետների պնդման, մի քանի տասնյակ տարի հետո կարող է ստացվել այնպես, որ չունենանք մանրէների դեմ պայքարի գործուն միջոց:
 
Սա լուրջ ահազանգ է: Ցավալին նաև այն է, որ միայն մարդկանց օգտագործումը չի, որ կարող է նման հետևանքներ ունենալ: Ավելի վատ պատկեր է անասնաբուժության բնագավառում: Անասնապահությամբ զբաղվող մարդիկ սովոր են, կենդանու մոտ տրամադրության կամ ախորժակի անկում նկատելու դեպքում հակաբիոտիկ ներարկել: Այդ ներարկումն իր հերթին բերում է նրան, որ կենդանիներից ստացված մթերքի մեջ հայտնաբերվում է հակաբիոտիկների մնացորդային քանակներ, ինչը իր հերթին ժամանակի ընթացքում բերում է նույն էֆեկտին:
 
 
Երբեք չի կարելի պրոֆիլակտիկ նպատակով օգտագործել հակաբիոտիկներ, լինի դա մարդու, կաթնատու, մսատու կենդանիների, թե մեղուների պարագայում:
 
Առողջ եղեք և մի վախեցեք:
 
Առնվազն յոթ մարդ է զոհվել Եմենի Էլ-Մահա նավահանգստի վրա առավոտյան հութիների հարձակման հետևանքով. Al Jazeera Խմեյմիմը և Տարտուսը փոխում են կարգավիճակը. Ռուսաստանը և Սիրիան համաձայնության են եկել ՀՀ ԶՈՒ հակաօդային պաշտպանության զորքերի զինծառայողների պարապմունքները «Կարիճ» և «Լուսան» զենիթային հրթիռային համալիրներով. Սուրեն Պապիկյանը տեսանյութ է հրապարակել Չինաստանում մոտ 390,000 մարդ է տարհանվել «Դելֆին» թայֆունի պատճառով ՀՀ-ն պատրաստակամ է խորացնելու Սինգապուրի հետ համագործակցությունը․ Փաշինյան Իսրայելը մերժում է Գազայի վերաբերյալ Խաղաղության խորհրդի 15 կետանոց ծրագիրը․ Նեթանյահու Հրդեհ Սոլակ բնակավայրում․ կանխվել է հրդեհի տարածումը Հռոմի պապը կրկին կոչ է արել դադարեցնել Ուկրաինայում պատերազմը Էջմիածնում կանխվել է անչափահասների վրեժխնդրությունը․ զինված խումբը դարանակալել էր խանութի մոտ Ջրափրկարարները քաղաքացիներին անվնաս մոտեցրել են ափ․ նրանց կյանքին վտանգ չի սպառնում Իրանի գերագույն առաջնորդ Խամենեին հանդիպել է Մասուդ Փեզեշքիանի հետ Reuters․ Դեմոկրատները լայնածավալ հետաքննություններ են պատրաստում Թրամփի և նրա գործարար շրջապատի նկատմամբ Իրանի բանակ․ ԱՄՆ-ն ստիպված կլինի հաշվի նստել Հորմուզի նեղուցի նոր իրողությունների հետ Հայաստանյայց առաքելական եկեղեցին ՊԵԿ–ի դեմ հայց է ներկայացրել ԿԳՄՍՆ հերթական դրամաշնորհը՝ Հայ Ֆեստ միջազգային տարածաշրջանային շուկայի իրականացման համար Կաթողիկոսի դատը. Ինչո՞ւ է ՌԴ-ն սահմանափակումներ կիրառել․ ԵԱՏՄ կոլապսը. Էդմոն ՄարուքյանԱրաղչին հայտարարել է՝ ԱՄՆ-ի հետ բանակցություններ չեն լինի, քանի դեռ «ժամանակավոր համաձայնագիրը խախտված է» ՌԴ ԶՈւ-ն վերահսկողության տակ է վերցրել ԴԺՀ-ի Վասյուտինսկոյե և Տորեցկոյե բնակավայրերը Դաշտավանի կրակոցների վերաբերյալ տեղեկատվությունը չի համապատասխանում իրականությանը. ՆԳՆ ԶԼՄ․ Նեթանյահուն և Կացը գաղտնի հավանություն են տվել Գազայում վերականգնողական աշխատանքների մեկնարկին ՀՀ-ի և Ղազախստանի փոխվարչապետները քննարկել են երկու երկրների համագործակցության հեռանկարները Սեպտեմբերի 1-ը՝ առանց սթրեսի․ ինչպե՞ս պատրաստել երեխային դպրոց վերադառնալուն Հութիները հարվածել են Saudi Aramco-ին ԻՀՊԿ հրամանատար․ ԱՄՆ-ն և Իսրայելն Իրանում չկարողացան հասնել իրենց նպատակներին Հունգարիայի իշխող կուսակցությունը նախագահի պաշտոնում առաջադրել է Գերագույն դատարանի նախկին նախագահի թեկնածությունը ԱՄՆ Սենատ է ներկայացվել Լիբանանին օգնելու օրինագիծ Մարտաֆիլմ հիշեցնող ծեծկռտուք՝ Արարատում. Դաշտավանում կան 10-ից ավելի վիրավորներ. հնչել են կրակոցներ Մեսսին ընտանիքի հետ Ռոսարիոյում է. հայտնի են Խորխե Մեսսիի հուղարկավորության մանրամասները Ուկրաինայի զինված ուժերը հարձակվել են Բելգորոդի վրա․ վիրավորվել է 13 մարդ, այդ թվում՝ երկու երեխա Ֆիդան. Թուրքիան աջակցում է դեպի կայուն խաղաղություն Հայաստանի և Ադրբեջանի շարժմանը Սևանա լճում հեծանիվ-նավակը շրջվել է. քաղաքացիներին օգնության են հասել փրկարարները Հեշտ չէ կաթողիկոս դատելը, անգամ դատավորներն են հրաժարվում, հասկանում են, որ հետևանք կունենա Պետդեպարտամենտը Կիևին տեղեկացրել է Թուրքիայից ամերիկյան զենքի հնարավոր փոխանցման մասին Հայ Առաքելական եկեղեցին նշում է Սուրբ Աստվածածնի վերափոխման տոնին նախորդող պահքի Բարեկենդանը ԱՄՆ Սենատ է ներկայացվել Լիբանանին օգնելու օրինագիծ «Բայդենի քաղցկեղը տարածվել է, շատ ցավ է պատճառում», հայտնել է որդին Ո՞վ կհաղթի UFC 331-ում. Արման Ծառուկյանի ու Մաուրիսիո Ռուֆիի մենամարտի գործակիցները հայտնի են Վթարային ջրանջատումներ. ո՞ր հասցեներում ջուր չի լինի` օգոստոսի 9-ին Տարադրամի փոխարժեքները օգոստոսի 9-ին ՀՀ տարածքում ավտոճանապարհներն անցանելի են Երեկոյան ժամերին սպասվում է քամու ուժգնացում Սխալ հարցից ճիշտ պատասխան չի ծնվում. Մհեր ԱվետիսյանՊետությունը կարծիքներով չի կառավարվում. այն կառավարվում է գիտելիքով ու պատասխանատվությամբ. Մհեր ԱվետիսյանԹուրքիայի ԱԳ նախարար. Պակիստանի և Սաուդյան Արաբիայի հետ պաշտպանական պակտը նման է ՆԱՏՕ 5-րդ հոդվածին Ռուսաստանի ամենամեծ արևային էլեկտրակայանը կկառուցվի Ամուրի մարզումԻրանը նշել է Հորմուզի նեղուցի բացման վեց պայման Օգոստոսի 10-ից 13-ը գազանջատումներ են սպասվումԳերմանիայում ցույց է անցկացվել Մերցի կառավարության դեմՄոդին համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել. 303 միլիոն դիտում՝ 24 ժամում23-ամյա ուսանողի մշակած հավելվածը հարավկորեական App Store-ում շրջանցել է նույնիսկ Google Maps-ը