Երևան, 01.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Օրական 2 անգամ ատամները լվալը կարող է կանխել քաղցկեղի առաջացումը

ԼԱՅՖ

Ըստ մի ուսումնասիրության՝ պարբերաբար ատամները լվալը կարող է օգնել կանխել հաստ աղիքի քաղցկեղը: Պատճառն այն է, որ բերանի խոռոչի բակտերիաները կարող են հանգեցնել լնդերի արյունահոսության, ինչն էլ իր հերթին կարող է անցնել աղիքներին և խթանել քաղցկեղի առաջացմանը կամ արդեն առկա ուռուցքների վիճակի վատթարացմանը:

Ֆուզոբակտերիա կոչվող մանրէները հարյուրավոր անգամներ ավելի շատ են քաղցկեղածին ուռուցքներում, քան նորմալ բջիջներում:

Հիմա հետազոտողները պարզել են, որ այդ միկրոբները կարող են նախաքաղցկեղային աճ սկսել և հանգեցնել հաստ աղիքի քաղցկեղի: Դրանք նաև կարող են մեծացնել աղիքում արդեն գոյություն ունեցող ցանկացած ուռուցք:

Գիտնականներն ուսումնասիրել են, թե ինչպես է բակտերիան արյան միջոցով շարժվում դեպի աղիքները: Ըստ մի վարկածի՝ դրա աղբյուրներից մեկը արյունահոսող լնդերն են: Հետազոտողները պարզել են, որ այդ բակտերիաները պրոտեին են պարունակում, ինչը դրանց թույլ է տալիս կպչել շաքարի մոլեկուլներին, որոնք կապված են աղիքներում առկա պոլիպներ կոչվող բարորակ գոյացություններին, ինչպես նաև բարորակ ուռուցքներին:

Բակտերիաները անաէրոբ են, այսինքն, դրանք թթվածին չեն շնչում, ուստի կարող են շատ հեշտությամբ բնակվել հաստ աղիքում:

Պոլիպներին կամ ուռուցքներին կպչելուց հետո այդ բակտերիայի առկայությունը նպաստում է դրանց աճին:

Այս պրոցեսի վրա կենտրոնանալով՝ հետազոտողները կարծում են, որ կարելի է ստեղծել մի նոր դեղամիջոց, որը կարող է բուժել հաստ աղիքի քաղցկեղը:

Այս ուսումնասիրության հեղինակներից մեկը՝ Հարվարդի համալսարանի պրոֆեսոր Ուենդի Գարրեթն ասում է, որ ավելի խորը ուսումնասիրությունը կօգնի մշակել մի մեխանիզմ, որով հնարավոր կլինի կանգնեցնել քաղցկեղածին ուռուցքների աճը:

Նա ասում է. «Մեր բացահայտումները օգնում են հասկանալ, որ այն դեղամիջոցները, որոնք գրեթե նույն մեխանիզմով են աշխատում, այսինքն, ուղղված են շաքարին միացող պրոտեինների բակտերիալ մեխանիզմի դեմ, կարող են նաև պայքարել այս բակտերիաների՝ հաստ աղիքի քաղցկեղ առաջացնելու դեմ:»

Ֆուզոբակտերիաները վատթարացնում են բերանի խոռոչում լնդային հիվանդությունը, քանի որ դրանք օգնում են այլ բակտերիաների տարածվել ատամների և լնդի շուրջ ու ստեղծել մի շարք այլ բակտերիաներ, որոնք բորբոքում են լնդերը և թուլացնում ատամները:

Ֆուզաբակտերիա շատ հազվադեպ է հանդիպում առողջ մարդու աղիքներում:

Հետազոտողները ենթադրում են, որ բերանի խոռոչի միկրոբները կարող են արյան միջոցով հասնել հաստ աղիքի ուռուցքներին: Այս միտքը ստուգելու համար գիտնակնները ֆուզոբակտերիա են ներարկել երկու մկների պոչի երակներին, որոնցից մեկն ուներ հաստ աղիքի բարորակ, իսկ մյուսը չարորակ ուռուցք:

Երկու դեպքում էլ ֆուզոբակտերիան հավաքվեց հաստ աղիքի ուռուցքում:

Այսպիսով, երկար ուսումնասիրություններից հետո պարզվում է, որ ֆուզոբակտերիաները արյան միջոցով հասնում են հաստ աղիքի ուռուցքին, ապա օգտագործում են Fap2 պրոտեինը, որպեսզի կապվեն այդտեղի բջիջներին և բազմանան ուռուցքների մեջ՝ արագացնելով հաստ աղիքի քաղցկեղի առաջացումը:

Փաստորեն բերանի խոռոչում հավաքված բակտերիաները կապված են մարմնի այլ մասերում առաջացող հիվանդությունների հետ: Բերանի բակտերիաների՝ լնդի արյունահոսություն առաջացնելը կապված է նաև սրտի հիվանդությունների և կաթվածների հետ:

Վերջերս նաև պարզվել է, որ բերանի խոռոչի բակտերիաները կարող են նաև բերել Ալցհայմերի հիվանդության՝ խթանելով ուղեղում բորբոքման:

Ըստ 2012 թվականին արված ուսումնասիրության՝ բակտերիաներից առաջացած ատամնափառն է պատճառը, որ մարդիկ 13 տարի ավելի քիչ են ապրում:

Ատամներին և լնդերին նստվածք ունեցող մարդկանց մոտ 80%-ով ավելի բարձր էր վաղաժամ մահացության ռիսկը:

Շվեդիայի Կարոլինսկայի ինստիտուտի հետազոտողները նույնպես զգուշացնում են, որ բերանի խոռոչի ոչ պատշաճ հիգիենան կապված է քաղցկեղ առաջացնող գործոնների հետ:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը:

 

Իրականում ո՞վ է թշնամանք ու ատելություն գեներացնում. «Փաստ»Բաքվի «դիվանագիտական» շոուները, Արցախի հայաթափումն ու մշակութային յուրացումը. միջազգային հանրությունից պահանջվում է հստակ դիրքորոշում. «Փաստ»Սահմանադրական կարգի տապալման ընթացքը Հայաստանում. իշխանությունների տարանջատման սկզբունքի յուրացումը. «Փաստ»Բուլղարիայում սպանվել է Բոտև ֆուտբոլային ակումբի սեփականատերըԲազմաթիվ հասցեներում լույս չի լինելուԵվրոպայի հետ պшտերազմը «շատ կարճ» կլինի․ ԶախարովաԱդրբեջանն ու Թուրքիան ավելի քան 500 մլն դոլարի պաշտպանական պայմանագրեր են կնքելԺամանակը կգա, և ես բոլոր պորտուգալացիներին կասեմ ողջ ճշմարտությունը․ ՌոնալդուՀնարավոր է կարկուտ տեղա․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՀաստատվել է Կիպրոս-Հայաստան հանդիպումը սպասարկող մրցավարական անձնակազմըԿենսաթոշակառուների ուշադրությանը․ բանկային ծառայություններից օգտվելու կարգը փոխվում է․ ի՞նչ պետք է իմանալՀին նմուշի փաստաթուղթը մինչև ե՞րբ է վավեր․ մանրամասներ«Արցախ TV»-ն կարճատև դադարից հետո հանդես կգա նոր և արդիականացված նախագծերով«Արցախ TV»-ն իր ներկա կազմով դադարեցնում է գործունեությունը. «Արցախ TV»-ի տնօրենՕրական ավելի քան 20 հազար հետազոտություն․ ինչ հնարավորություններ ունի Երևանում գործող HELIX Armenia լաբորատոր համալիրը«ՎԱԶ 2105»-ը Գագարին-Ծաղկունք ճանապարհին հայտնվել է ձորումԱմենաքննարկված Dvin Crown նախագիծը․ Երևանի կենտրոնում ձևավորվել է բրենդների նոր տեսանելիության հարթակԳերմանիայից Հայաստան առաջին անգամ օդային ճանապարհով ներմուծվել են հոլշտեյն ցեղի տոհմային երինջներԿարող են լսվել պայթյունանման ձայներ․ ՊՆ-ն զգուշացնում էԵրեկոյան քաղաքի առանձին հատվածներում հնարավոր է կարճատև անձրև և ամպրոպԱՄՆ-ում Կասպարովի ու Պոնոմարյովի դեմ մահափորձեր են նախապատրաստվել. El MundoԸնդդիմությունը միջազգային դիտորդներին ներկայացրել է Հայաստանում ժողովրդավարության հետընթացի և քաղաքական հետապնդումների վերաբերյալ փաստեր. Էլինար ՎարդանյանԵԱՏՄ երկրներում անցած տարի հայտնաբերվել է ավելի քան 9,5 մլն միավոր կեղծված ապրանքԿԲ-ն զգուշացնում է՝ «My Fin» չլիցենզավորված ընկերությունը 1 հպումով վարկեր է առաջարկումՄԻՊ ներկայացուցիչները «Շիրակի երեխայի խնամքի կենտրոն» հաստատությունում արձանագրել են մի շարք խնդիրներՄոլդովան հայտնել է, որ իր տարածքում ռուսական ԱԹՍ է պայթելԱրաղչին Փեզեշքիանին է ներկայացրել բանակցությունների վերաբերյալ ԱՄՆ-ի նոր առաջարկները Komatsu PC 3000-ի գործարկմանն ընդառաջ՝ օպերատորները 10-օրյա գործնական դասընթաց են անցել ՄԻՊ-ը խնդիրներ է արձանագրել «Շիրակի երեխայի խնամքի կենտրոնում» Ամերիաբանկը` Հայաստանի ամենանորարար թվային բանկը. 9 մրցանակ` Global Finance-ի «Լավագույն թվային բանկ» մրցանակաբաշխությունում Պատերшզմն անխուսափելի է, հակառակորդը մեր տարածքից առանց կռվի դուրս չի գա, ես իրենց լավ եմ ճանաչում. Կանդազ Մեր ռազմաքաղաքական ղեկավարությունը ժողովրդին տանում է փակուղու ճանապարհով. Ավետիք ՉալաբյանՌուսաստանից տնտեսապես հեռացումը իր հետ շատ վտանգներ է բերելու. Արմեն ՄանվելյանԹուրքական ընկերությունն Ադրբեջանում հիմնում է փամփnւշտների գործարան Դոլարի փոխարժեքը նվազել է. եվրոն կայուն է 300,000 ադրբեջանցու չվերաբնակեցնելու մասին Փաշինյանի խոստումը հերթական սուտն է․ տեսանյութԳազայում իսրայելական հարձակումներից տասնյակ մարդիկ են զոհվել ու վիրավորվել Վրաստանի խորհրդարանը գույքահարկից ազատել է տարեկան մինչև 100 հազար լարի եկամուտ ունեցող անձանց «Shirak Restart». ֆինանսավորման նոր հնարավորություններ Շիրակի մարզի բիզնեսի համարՃապոնիայի պաշտպանության նախարարությունը հայտարարել է ԱՄՆ-ի հետ լայնածավալ համատեղ զորավարժություններ անցկացնելու մասին ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը կորպորատիվ հաճախորդներին առաջարկում է ազատ միջոցների կառավարման արդյունավետ լուծումներԱմիօ բանկի պարտատոմսերը ցուցակվել են Հայաստանի ֆոնդային բորսայումՌեփեր Փի Դիդին ԱՄՆ-ի բանտում գումարի դիմաց տարբեր արտոնություններից է օգտվում. NBC Flydubai-ի ինքնաթիռում արյունոտ ու սարսափելի իրավիճակ է․ դանակահարել են օդաչուինՌԴ-ն ողջ աշխարհով մեկ չի վազելու և ողորմություն չի մուրալու, ինչպես ոմանք. Պուտին Մակրոնը հայտարարել է, որ Եվրոպան էներգետիկ ճգնաժամի առջև է կանգնած Երևան-Երասխ ավտոճանապարհին 67-ամյա վարորդը «Opel Astra»-ով բախվել է բաժանարար գոտու երկաթե արգելապատնեշներին, կոտրել դրանք, որոնցից մեկն էլ հայտնվել է ավտոմեքենայի սրահում․ կա վիրավnր Երեխայի ծննդով պայմանավորված աջակցության չափը կփոխվի. նախագիծ ԵՄ-ի հետ հարաբերությունների ճանապարհային քարտեզը անորոշ վիճակում է. Արեգ ՍավգուլյանՎոլոդինը վերընտրվել է Պետդումայի նախագահի պաշտոնում