Երևան, 31.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


13 համաշխարհային կարևորության գյուտ, որի հեղինակները հայեր են

ԼԱՅՖ

Mediamag.am- ը գրում է.

Ձեզ ենք ներկայացնում անչափ հետաքրքիր և ճանաչողական նյութ, որը պատմում է հայ կարկառուն գիտնական, գյուտարարների մասին, որոնց գյուտերը համաշխարհային ճանաչում են ստացել և ինչու ոչ՝ մեծ հետք թողել քաղաքակրթության զարգացման մեջ:

Հավատացնում ենք, որ այս գյուտերից շատերը դուք ամեն օր օգտագործում եք, բայց երբեք մտքներովդ չի անցել, որ գյուտարարը հայ է: Եվ այսպես.

1. 1564թ. Վենետիկում Անտոն Սուրյանը ստանում է արտոնագիր` խորտակված նավերը Ադրիատիկ ծովից դուրս բերելու գործում առաջարկած շինվածքների, մեթոդների և կատարած աշխատանքների համար, իսկ նրա որդին` Հովսեփ Սուրյանը, 30 արտոնագիր է ստանում տարբեր գյուտերի համար:

2. Ծագումով Ստամբուլից, ազգությամբ հայ, երիտասարդ քիմիկոս Քրիստափոր Տեր- Սերոբյանը 1864թ. ստեղծում է ամերիկյան դոլարի կանաչագույն ներկը, որն անհնար էր կեղծել:

an-american-tradition-of-jewelry-and-silverware_6

3. 1894թ. Լվովում ապրող Հովհաննես Լուկաշևիչը (Ղուկասյան) Գերմանիայում արտոնագրում է կերոսինային լամպի գյուտը, որը մինչև էլեկտրական հոսանքի դարաշրջանի սկիզբը լուսավորում էր ողջ Եվրոպան և Ամերիկան:

322918

4. Գաբրիել Կազանջյանին է պատկանում 1908թ. ներկայացված և 1911թ. արտոնագիր ստացած մազերի չորացման սարքի` ֆենի գյուտը:

 

фен.5
 

 

5. 1913թ. Արմեն Դալաքրանյանը ԱՄՆ-ում արտոնագիր է ստանում գորգագործության ավտոմատ դազգահի ստեղծման համար:

35351

6. 1931թ. Ամերիկայի գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս Ջոզեֆ (Հովսեփ) Սլեփյանըարտոնագրում է իգնիտրոնը (բոցավառիչը), որը հեղափոխություն առաջացրեց երկաթուղային տրանսպորտում:

 

4966300
 

7. Ասատուր Սարաֆյան` Օսկար Բենկեր. գունավոր տպագրության, մեքենաների, ինքնաթիռների փոխանցման տուփի գյուտերի հեղինակն է: Նա ստեղծել է նաև առաջին առանց ասեղի (գազային) ներարկիչը, որն այժմ օգտագործվում է ամբողջ աշխարհում: Օսկար 5 Բենկերին են պատկանում նաև ավտոմեքենաների բենզինի պոմպի և ավտոյուղի չափիչիգյուտերը:

 

cvetnaya_pechat_2011
 

8. 1944թ. Արթուր Բուլբուլյանը կարևոր գործ է կատարում` օդաչուների համար ստեղծելով թթվածնային դիմակ: Բժշկության բնագավառում միլիոնավոր մարդկանց կյանք է փրկում միջուկային մագնիսական ռեզոնանսի սկզբունքով աշխատող սկաները (պատկերամուտը) (MRI, Յամեր), որի հեղինակը Ռայմոնդ Դամադյանն է:

t50oxygenmask

Շարունակությունը՝ այստեղ

Ինչ ունենք մենք այսօր, դա մեր քաղաքական համակարգի անկատարության արդյունքն է եղել. Նարեկ ԿարապետյանԱշխարհի ամենագաղտնաշատ կառույցներից մեկը՝ Սթոունհենջ. «Փաստ»Փոփոխությունը գալու է Կարապետյանի ուժով. Նարեկ Կարապետյան Գազ չի լինի մի շարք հասցեներում ապրիլի 2-ին Ռուսաստանի կոշտ մերժումը Փաշինյանին Սուտասաննե՛ր, ասե՛ք, որ գաղտնի որոշել եք անկլավները տալ, ինչի՞ եք տեղափոխում ՀՀ - Վրաստան գազատարը ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (31 ՄԱՐՏԻ). Արցախում կայացել են նախագահական ընտրություններ, ազատագրվել է Դադիվանքը. «Փաստ»Պաշտոնյաների պարգևավճարների համար գումար կա, իսկ խոցելի խմբերի համար՝ չկա․ Հրայր ԿամենդատյանԶՊՄԿ-ի` երբեք կանգ չառնող հոսքագծերը. ի՞նչ ճանապարհ է անցնում հանքաքարըԽաղաղության գործընթացի և անվտանգության երաշխիքների մասին. Էդմոն Մարուքյան «ՀայաՔվեն» հաստատակամ է` պաշտպանելու իրավական կամայականության թիրախում հայտնված մեր բոլոր հայրենակիցների իրավունքներըԳայլը հարձակվել է կնոջ վրա․ հոշոտել դեմքըՏեր ենք կանգնելու մեր իրավունքներին․ Արսեն ԳրիգորյանԿապիտուլյացիա, ազգային շահերի դավաճանություն, արտաքին ճնշման ներգործություն. «Փաստ»Փաշինյանն անեծքով է խոսում. չարության կասա հիշեցնող գլխի արգասիք է. Կամենդատյան Արտակարգ դեպք, Արտանիշում «Ford»-ը հարվածել է խոշոր եղջերավոր անաuունի, ապա բախվել «ՎԱԶ 2121»-ի, կnվը uատկել է․ Shamshyan Այն մասին, թե ինչ է պատրաստ մեր բոլորի հաշվին զոհաբերել գործող վարչախումբը՝ սեփական իշխանությունը մի կերպ երկարաձգելու համար. Ավետիք ՉալաբյանՀակամարտությունը կարո՞ղ է զիջել իր տեղը պրագմատիկ մոտեցմանը. «Փաստ»MPEI–ի գիտնականները մշակել են նոր սերնդի արևային մարտկոցների արտադրությունը պարզեցնելու միջոց Պատրաստ ենք գրազ գալ յուրաքանչյուրի հետ՝ «Ուժեղ Հայաստանն» ընտրելու է Սամվել Կարապետյանին. Նարեկ Կարապետյան «Ինձ ուժ տվեց հպարտությունը, որ նման որդի ենք դաստիարակել. նա հայրենիքը վեր դասեց ամեն ինչից». կամավոր Արմեն Միրգիյանն անմահացել է հոկտեմբերի 6-ին. «Փաստ»Մեր հասարակությունը պետք է որոշի կամ Փաշինյանն է, կամ Կարապետյանն է․ երկու մեծ այլընտրանք կա այսօր․ Նարեկ Կարապետյան (տեսանյութ) Ձայների մասնատումը՝ իշխանության օգտին․ ընդդիմությանը կոչ է արվում միավորվել ընտրություններից առաջ Սփյուռքը կանգնում է եկեղեցու կողքին․ Դոնի Ռոստովում հարյուրավոր հայեր աջակցություն են հայտնում կաթողիկոսին Ջուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու Զինվորը կստանա աշխատավարձ․ հարկերը փոքր բիզնեսի համար կդարձնենք 0 տոկոս․ Նարեկ Կարապետյանը՝ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի կառավարության առաջին նիստում ընդունվելիք որոշումների մասին (տեսանյութ) Հայաստանի խաղաղությունը հաստատվելու է ուժեղ դիվանագիտությամբ՝ Սամվել Կարապետյանի առաջնորդությամբ Ապառիկով հեռուստացույց գնել չկարողացող Արարատ Միրզոյանի ժիլետի գինը ավելի քան 2 մլն դրամ է Իրական քաղաքականությունը միշտ ավելի բարդ է, քան գաղափարախոսական կարգախոսները. «Փաստ»Հայաստանի ճակատագիրը որոշվելու է կա´մ Երևանում, կա´մ Բաքվում, հունիսի 7-ի ընտրությունները հենց դրա մասին են․ Վահե Հովհաննիսյան Իրանը հերոսաբար պաշտպանում է ոչ միայն իրեն, այլև բոլոր անկախ և ինքնիշխան պետություններին՝ Դոնալդ Թրամփի արևմտյան միաբևեռ գերիշխանությունից. Խաչիկ ԱսրյանՏնտեսության ստվարացող խոցելի միտումները. «Փաստ»Դոլարն էժանացել է, ռուբլին՝ թանկացել․ փոխարժեքն՝ այսօր «Ընդդիմությունը հիմա ճիշտ է գործում. հիմնական ընդդիմադիր ուժերը շատ գրագետ գիծ են վարում». «Փաստ»Ու՞մ բախտը կբերի այսօր․ աստղագուշակ մարտի 31-ի համար Ծննդյան տարեդարձի օրվա աղոթք Առողջության համընդհանուր ապահովագրության համակարգի շահառուների թիվը կավելանա, նախատեսվում է վարչական նոր պատասխանատվություն. «Փաստ»Նախ՝ կարելի է հայելու առջև կանգնել.... «Փաստ»«Սրտիկով» պաստառներով հեղեղել են հանրապետությունը. «Փաստ»Նորից ակտիվացնում են հայհոյախոսությունը, չարությունն ու ատելությունը. «Փաստ»Ցանկություն կա թույլ չտալ, որ «Արարատ-Արմենիան» չեմպիոն դառնա. «Փաստ»Հայաստանը առաջադրվել է «World Travel Awards 2026» միջազգային հեղինակավոր մրցանակաբաշխության երկու կարևոր անվանակարգերում Իրանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարները հեռախոսազրույց են ունեցել Իտալիան հաստատում է մարդու մոտ H9N2 թռչնագրիպի առաջին դեպքը Եվրոպայում Թեհրանի հայերը նախօրեին նշել են Ծաղկազարդի կիրակին Ջրային կոմիտեի նախագահը հանդիպել է ԿԳՄՍ նախարարի հետ Իրանը հարձակվել է Հայֆայի նավթավերամշակման գործարանի վրա Իրանը նոր հրթիռային հարվածներ է հասցրել Իսրայելին Կարծում եմ՝ Հայաստանի հավաքականի մակարդակը մի փոքր ավելի ցածր է Բելառուսի ազգային թիմից․ Ալեքսանդր Գլեբ Երեխաների վարքագիծը ոչնչով աչքի չի ընկել. թիվ 29 դպրոցի տնօրեն