Yerevan, 20.November.2026,
00
:
00
BREAKING

Ինչո՞ւ են տուրիստները նախընտրում հենց Արցախը

LIFE

Հունիսի 17-ին Ստեփանակերտի օդանավակայանում կայացավ արկածային տուրիզմի տեսանկյունից աննախադեպ #ArtsakhAirFest փառատոնը, որին մասնակցեցին թվով 800-900 հյուրեր Արցախից, Հայաստանից և արտերկրից: Հյուրերը հնարավորություն են ունեցել տեղում օգտվելու օդապարիկի, պարապլանի և Ստեփանակերտում գործող ինքնաթիռի ծառայություններից:

Արցախի Հանրապետության Էկոնոմիկայի նախարարության և Yell Extreme Park‎-ի համատեղ այս միջոցառումը հասարակության շրջանում ու հատկապես համացանցում մեծ ու դրական արձագանքների արժանացավ, քանի որ սա հերթական ապացույցն էր նրա, որ, չնայած իր շուրջը տիրող քաղաքական իրադրությանը, Արցախում ոչ միայն կայուն տեմպերով զարգանում է կյանքը, այլ նաև տուրիզմն է բուռն առաջընթաց ապրում: Դատելով միջոցառմանը մասնակցած հյուրերի արձագանքներից՝ միանշանակ կարելի է ասել, որ այս փառատոնն ունի բոլոր հնարավորությունները՝ դառնալու Արցախյան տուրիզմի զարգացման հիմնական լծակներից մեկը:«Ըստ մեր դիտակումների ու մեր հյուրերի Feedback-ի՝ ArtsakhAirFest փառատոնը բավականին հետաքրքրել է հյուրերին: Փառատոնի հանդեպ հետաքրքրությունն այնքան մեծ էր, որ սկզբնական փուլում որոշել էինք սեզոնի ընթացքում մի քանի անգամ կրկնել այն, սակայն հետո որոշվեց, որ ավելի նպատակահարմար է փառատոնը անցկացնել տարին մեկ անգամ»,- BlogNews.am-ի հետ զրույցում նշում է Արցախի Հանրապետության Էկոնոմիկայի նախարարության զբոսաշրջության վարչության ծրագրերի կառավարիչ Արտակ Գրիգորյանը, ում հետ էլ զրուցել ենք Արցախում զբոսաշրջության զարգացման ուղղությամբ տարվող աշխատանքներից ու էլի մի քանի թեմաներից, որոնք կհետաքրքրեն մեր այն ընթերցողներին, ովքեր պատրաստվում են իրենց հանգիստն անցկացնել Արցախում.

«Փորձում ենք ճանաչողական տուրիզմից անցում կատարել նաև դեպի ակտիվ ժամանցի կազմակերպման հնարավորությունների ստեղծում։ Նշված գաղափարը կամ նպատակը առաջին հերթին պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ Արցախն ունի զբոսաշրջության մեծ ներուժ ոչ միայն իր հարուստ պատմամշակութային կամ բնապատմական ժառանգությամբ, այլ նաև բնական հետաքրքիր լանդշաֆտով, որպեսզի Արցախում զարգանա նաև ակտիվ տուրիզմը, ինչի տակ հասկանում ենք  զանազան ժամանցային միջոցառումներ, այդ թվում նաև արկածային զբոսաշրջության տարրեր, ինչպիսիք են, օրինակ` լեռնային հեծանվաարշավը (mountain biking), հետիոտն արշավները՝ հատուկ գծանշված զբոսաշրջային արահետներով, ինչպես նաև Ստեփանակերտի օդանավակայանից զբոսաշրջային թռիչքների կազմակերպումը ինքնաթիռով և այլ տարբերակներ, որոնք թույլ են տալիս զբոսաշրջիկներին ավելի երկար ժամանակ անցկացնելու Արցախում, ինչն էլ զբոսաշրջային վիճակագրության վրա դրական ազդեցություն ունի այն առումով, որ ավելանում է գիշերակացի միջին տևողությունը Արցախում: Զբոսաշրջիկները Արցախից հեռանում են ավելի վառ տպավորություններով, քանի որ իրենք կարողանում են շատ քիչ ժամանակահատվածում նոր զբոսաշրջային ուղղության մասին նոր տեղեկություններ հավաքել և, այսպես ասած, զբոսաշրջային ուղղության նոր փորձ ունենալ: Սա Արցախի զբոսաշրջության հիմնասյուներից է, որը մենք ներկայացնում ենք աշխարհին, այն է՝ շատ փոքր տարածքում կենտրոնացված են զբոսաշրջային հետաքրքրություն ներկայացնող բազմաթիվ օբյեկտներ»:Խոսելով Արցախի զբոսաշրջության զարգացման տեմպերի մասին՝ Արտակ Գրիգորյանը նշում է. «Ապրիլյան պատերազմի պատճառով 2016թ. ունեցանք զբոսաշրջիկների քանակի նվազում, և այս տարի մենք Արցախի զբոսաշրջային վիճակագրությունը համեմատում ենք 2015թ-ի հետ: Ըստ այդ տվյալների՝ միայն առաջին 5 ամսիների ընթացքում ունենք 17% աճ, իսկ մայիս ամսվա համար՝ մոտավորապես 25% աճ, և ըստ մեր դիտարկումների՝ կա միտում տարվա ընթացքում մոտավորապես 20-30% աճ ապահովելու»: Հարկ է նշել, որ վերոհիշյալ թվերը վերաբերում են միայն չափելի վիճակագրությանը, որի համար հիմք է ընդունվում միայն օտարերկրյա զբոսաշրջիկների քանակը, ովքեր Արցախ մուտք գործելու նպատակով վիզաներ են ստանում և այդ վիզաների շնորհիվ էլ փաստացի հաշվառվում: Իսկ ահա ներգնա զբոսաշրջությունը, որը մեծ ծավալների է հասնում, այս վիճակագրության մեջ չի ներառվում:

Մասնագետները նշում են, որ արցախյան զբոսաշրջության տեմպերի այսչափ զարգացմանը մեծամասամբ նպաստել է Վարդենիս-Մարտակերտ ճանապարհի կառուցումը, շնորհիվ որի զբոսաշրջային երթուղու մեջ է ներառվել Դադիվանքի վանական համալիրը, ինչպես նաև զբոսաշրջության զարգացման պետական մարտավարական ծրագիրը, որի շնորհիվ Արցախը միջազգային էքսպոների ակտիվ մասնակից է: Արցախ այցելող զբոսաշրջիկների թվի աճին է նպաստում նաև Արցախում վերջին տարիներին կայուն տեմպերով զարգացող հյուրանոցային տնտեսությունը, օր-օրի կատարելագործվող ու զարգացող սպասարկման ոլորտը:«Ինչ վերաբերում է գաստրոտուրիզմին, ապա Արցախի ավանդական հարուստ խոհանոցը թույլ է տալիս մեզ ուժի դիիքից խոսել ցանկացած այլ զբոսաշրջային ուղղության հետ համեմատած,- նշում է Արտակ Գրիգորյանն ու հավելում,- խոսքը ոչ միայն ժենգյալով հացի կամ թթի օղու մասին է, այլ այդ ամենը զբոսաշրջիկին ճիշտ ներկայացնելու: Կախված սեզոնից՝ ունենք տարբեր վայրեր, որտեղ զբոսաշրջիկը մասնակցում է օղու թորման պրոցեսին, ժենգյալով հացի պատրաստմանը կամ էլ գինու պատրաստման գործին: Այդ առումով հատկանշական են մեր փառատոները, որոնք կազմակերպվում են տարվա ընթացքում: Հատուկ կընդգծեի Արցախյան գինու փառատոնը, որը այս տարվա սեպտեմբերի 16-ին արդեն 4-րդ անգամ կանցկացվի: Այս փառատոնը լայն ճանաչում ունի ոչ միայն տեղացիների, այլ նաև արտասահմանցիների շրջանում, և մենք արդեն կարողանում ենք խոսել փառատոնի՝ որպես առանձին զբոսաշրջային արդյունքի մասին, քանի որ այն արդեն կա որպես միջոցառում, որին մասնակցելու համար տարբեր զբոսաշրջային ընկերություններ առանձին տուրեր են կազմակերպում: Յուրաքանչյուր տարվա հոկտեմբերի երկրորդ կիրակի օրն Արցախում նաև բերքի տոն է կազմակերպվում: Այս փառատոնը ևս շատ սիրված ու սպասված է ոչ միայն արցախցիների, այլև Հայաստանից ու արտերկրից Արցախ ժամանող հյուրերի համար»:Ի դեպ՝ Արցախում փառատոնային տուրիզմը թիրախավորված ուղղություն է դիտարկվում պետական մակարդակով: Այս շարքում տեղին է նշել մեծ հետաքրքրություն առաջացրած Թթվի փառատոնն ու Հացի փառատոնը, ինչպես նաև անցած տարվա սեպտեմբերին մի շարք երկրների առաջատար խոհարարների մասնակցությամբ կազմակերպված «Արցախէթնոֆեստ» միջազգային փառատոնը:

Այն զբոսաշրջիկների համար, ովքեր Արցախ են հասնում ոչ թե տուրօպերատորի միջոցով, այլ ինքնուրույն, նախատեսված են բավականին լավ պայմաններ Արցախը ճանաչելու համար: Խոսքը Արցախում գործող 4 տեղեկատվական կենտրոնների մասին է, որոնց աշխատակիցներն ամեն կերպ փորձում են աջակցել զբոսաշրջիկներին ինչպես անհրաժեշտ գրականությամբ, գրավոր տեղեկատվությամբ, այնպես էլ խորհրդատվությամբ ու ճանաչողական քննարկումներով: Զբոսաշրջային տեղեկատվական կենտրոններ գործում են Ստեփանակերտում, Շուշիում, Ծաղկաշատում և Տիգրանակերտում: Արցախի զբոսաշրջային տեղեկատվական կենտրոնի կենտրոնական գրասենյակի հեռախոսահամարն է՝ 097 39 91 75:

Փաստ է, որ մեր օրերում զբոսաշրջիկն իր յուրաքանչյուր ճամփորդությունից ամենաշատը նոր զգացողություններ ու տպավորություններ է ակնկալում, և խոսքը ոչ միայն տարբեր պատմամշակութային զբոսաշրջավայրեր այցելելու, այլ այդ ընթացքում թարմն ու դեռևս անծանոթը բացահայտելու, ինչու չէ, նաև սեփական կամային ու ֆիզիկական ունակությունները փորձարկելու հնարավորության մասին է: Արցախն ամեն ինչ անում է աշխարհին տարբերվող, յուրատիպ ու տպավորիչ տուրիզմ մատուցելու համար: Տուրիստական բուն սեզոնի մեկնարկին տուրիստների հոսքի արդեն 17% աճ էգրանցվել նախորդ սեզոնի համեմատ։ Կարծում ենք՝ հրաշալի ցուցանիշ է, և սա այն դեպքում, երբ տուրիզմի համար լավագույն շրջանը՝ հուլիս-օգոստոսը, դեռ առջևում է: 

Նյութը՝ Արմինե Հայրապետյանի

Լուսանկարները՝ BlogNews.am-ի, Վարդան Պետրոսյանի

և ԱՀ Էկոնոմիկայի նախարարության զբոսաշրջության վարչության

Ucom and Impact Hub Yerevan Wrap Up the Third Edition of Their Green Entrepreneurship Program SoftConstruct and the French University in Armenia Sign A New Memorandum of UnderstandingIDBank to Present a Unified Ecosystem Concept at DigiTec 2026Ucom Supports Annual Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026 Competition in YerevanIDBank Presents the Rate.Trading Digital Platform at Toon Expo.Invest 2026The Second Khachaturian International Youth Competition Concludes at China National Opera House Under the Artistic Direction of Sergey Smbatyan "The network this time for COP17 was the most one of exceptional network we have ever had." The service quality by Team was highly appreciated by UN representative Rate.Trading: Large Transactions with Digital Management of Exchange Rate RisksVIVA Foundation Named November Beneficiary of “The Power of One Dram”Special Mortgage Offers: IDBank at Toon Expo: Invest 2026Vahe and Vigen Badalyan File Lawsuit Against 1in.am Seeking Protection of Their Business ReputationIDBank at the UBA Regional Conference: From Travel Solutions to Business OpportunitiesJoint statement by the parties consolidatted around the national agenda35% Discount for the 35th Anniversary on Selected IDBank CardsConverse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Business loan pre-approval in five minutes — what did Unibank showcase in Gyumri?Converse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Bratislava forum to debate Armenia’s strategic future Ucom Service Center in Artashat Reopens at a New Address Ucom and Republican Union of Employers of Armenia Sign Cooperation MemorandumCreate your Visa Digital from Unibank for purchases and transfers Ucom – Main Sponsor of the 21st International Microelectronics Olympiad IDBank and Idram Hold Financial Literacy Session for Young Chess PlayersUcom Supports Silicon Mountains 2026, Driving Innovation and Technological Development IDBank has issued perpetual coupon bonds for the first timeIDBank Supports the Reconstruction of the Spandaryan Canal: Commemorative Plaque Dedicated to the Project SignedIDBank and Idram Presented Several Environmental Initiatives at COP17Ucom Shares Its Experience in Private Sector Engagement in Nature Conservation at COP17 Blue Zone«Here’s the screenshot, the money has been transferred»: IDBank warns of fake payment scamsFirst Steps in Your Career with IDBank: 16th Cycle of IDream LaunchedDigital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post MagazineRate.Trading. New Digital Culture of Currency ExchangeDigital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Interview with ForbesApplications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation TogetherYoung Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 A Birthday in Italy with UnibankIdram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership