Դատական նիստի լուսաբանումը կդժվարանանա

Ազգային ժողովն առաջին ընթերցմամբ քննարկում է ՀՀ վարչական դատավարության օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին օրենքի նախագիծը:

Նախագծի համաձայն, վարչական դատավարության ընթացքում դատական նիստը լուսաբանելու թույլտվություն ստանալու  համար լրագրողները  ստիպված չեն լինի ունենալ դատավարության մասնակիցներից մեկի միջնորդությունը: Դատական նիստի լուսաբանումը կլինի դատավարության մասնակիցների համաձայնությամբ և դատարանի թույլտվությամբ: 

Հիմնական զեկուցող, ՀՀ Ազգային ժողովի փոխնախագահ Արփինե Հովհաննիսյանն   ընդգծել է, որ գործող օրենսգրքի 100-րդ հոդվածը ձևակերպում ունի, որ դատական նիստի լուսանկարահանումը, տեսաձայնագրումը, ինչպես նաև հեռարձակումը ռադիոյով, հեռուստատեսությամբ կամ համացանցով կատարվում են դատավարության մասնակցի միջնորդությամբ և դատարանի թույլտվությամբ:

«Դատավարության մասնակցի միջնորդությամբ եզրույթը մտահոգություններ էր առաջացրել հատկապես դատական նիստերի լուսանկարահանմամբ և տեսանկարահանմամբ զբաղվող լրագրողների շրջանում: Բանն այն է, որ այն դեպքերում, երբ դատավարության մասնակցի միջնորդությունն անհրաժեշտ էր, որպեսզի իրենք իրականացնեին այդ լուսանկարահանումը կամ տեսանկարահանումը, սկզբունքորեն ստեղծվում էր իրավիճակ, երբ լրագրողը ակամայից հայտնվում էր դատավարության մասնակիցների մեկի կողմում, և, ըստ էության, նրա անաչառությունը կարող էր կասկածի տակ դրվել:

Այս կարգավորումը նաև որոշակի առումով հենց լրագրողների մտահոգությունները փարատելուն է ուղղված, որովհետև երբ լրագրողը պարտավորված է դիմել դատավարության մասնակիցներից մեկին, որպեսզի նա միջնորդի իր համար, բնականաբար, մյուս կողմի մոտ կարող էր հարց առաջանալ, թե ինչո՞ւ է դատավարության մյուս մասնակիցը միջնորդում լրագրողի համար: Այս նախագծի ընդունման ազդակները եկել են լրագրողական համայնքից»,- ասել է Հովհաննիսյանը:

Նա նշել է նաև, որ նախագծով առաջարկվում է սահմանել դատական նիստի լուսանկարահանման, տեսանկարահանման և տեսաձայնագրման, ինչպես նաև ռադիոյով, հեռուստատեսությամբ կամ համացանցով հեռարձակման դեպքում անհրաժեշտ է ունենալ դատավարության մասնակից կողմերի համաձայնությունը և դատարանի թույլտվությունը:

«Գաղափարը հանգում է նրան, որ ոչ թե պետք է լինի դատավարության այս կամ այն մասնակցի միջնորդությունը, այլ պիտի լինի երկու կողմերի համաձայնությունը, որի արդյունքում դատարանը կտա թույլտվություն լուսաբանում իրականացնելու համար: Այսինքն՝ լրագրողը դատավորին է հարցնում՝ կարո՞ղ է լուսաբանել նիստը , ով իր հերթին հարցնում է կողմերին, եթե նրանք չեն առարկում, դատարանը տալիս է թույլտվություն»,- մանրամասնեց ԱԺ փոխնախագահը:

Արփինե Հովհաննիսյանը նաև հավելել է, որ վարչական մարմնի վրա նախատեսվում է լրացուցիչ բեռ դնել, որպեսզի դատական նիստի լուսաբանմանն առարկելու դեպքում ներկայացնի պատշաճ բացատրություններ:

«Քաղաքացիական դատավարության պարագայում, երբ, օրինակ, իրականացվում է սեփականության իրավունքի հետ կապված դատավարություն, կողմերից մեկն առանց որևէ բացատրություն ներկայացնելու կարող է հայտարարել, որ ինքը չի ցանկանում, որպեսզի նիստը լուսաբանվի: Դա բավարար է, որպեսզի դատարանը թույլտվություն չտա:

Վարչական դատավարության դեպքում այս նախագծով առաջարկվում է դնել լրացուցիչ բեռ, վարչական մարմինը պետք է ներկայացնի բացատրություն, թե ինչու է դեմ, որպեսզի դատական նիստը լուսաբանվի, եթե դատավարությանը մասնակից ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը չի առարկում:

Վարչական մարմինը չի կարող ասել, որ տրամադրությունը լավ չէ, նյարդային վիճակում է, չի ուզում, որ իրեն դեմքի այդպիսի արտահայտությամբ տեսնեն և այլն: Վարչական մարմինը պետք է պատշաճ և հիմնավոր բացատրություն ներկայացնի»,- հավելել է Հովհաննիսյանը: