«Կարևորը մենք ենք ու»... ընտրությունները. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

«Ուղերձն ավելի լավն էր, քան ծրագիրը»: Խոսքը կառավարության ծրագրի մասին է, իսկ որպես ուղերձ այս դեպքում նկատի է առնվում վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ելույթը: Կարծում եք՝ սա որևէ հանրապետականի ելույթի՞ց է: Ամենևին ոչ: Սա «Ել ք» խմբակցության անդամ Արամ Սարգսյանի ձևակերպումն է: Եթե անկեղծ, ապա վերջինիս ելույթը երևի թե ամենաուշագրավներից էր այն տեսակետից, որ ամբողջ հոգով– սրտով պաշտպանելով կառավարության ծրագիրը, իրեն ևս պատասխանատու համարելով այս կառավարության գործունեության համար՝ տողատակերում բավական քննադատություններ հնչեցրեց ծրագրի մասին: «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության նախագահ Էդմոն Մարուքյանի ելույթը ևս չուներ նախկին էնտուզիազմը: Այսինքն, «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության անդամներից զատ «Ելք» դաշինքի մյուս անդամները սկսել են փոքր–ինչ զգուշավոր արտահայտվել՝ առավելապես առաջնորդվելով այն սկզբունքով, որ պարտավոր ենք սատարել ժողովրդի աջակցությունն ունեցող վարչապետին և յուր կառավարությանը, որովհետև ժողովրդի հավատը նորից կոտրել չի կարելի, որովհետև ոչ ոք չի ուզում, որ այս կառավարությունը ձախողվի (քանզի խոսքը մեր երկրի, մեր ժողովրդի ապագային է վերաբերում) և այլն:

Այն, որ ՀՀԿ–ականները ջարդուփշուր էին անելու կառավարության ծրագիրը, սպասելի էր ու շատ բնական էր: Ի վերջո, նույն Նիկոլ Փաշինյանը իր պատգամավորական գործունեության ընթացքում հինգ կառավարության ծրագիր է քննադատել՝ քարը քարի վրա չթողնելով, դաժանաբար, ավելի կոշտ, քան երեկ ՀՀԿ–ականների քննադատությունն էր: Այն, որ շատ դեպքերում այդ քննադատությունը խիստ սուբյեկտիվ էր լինելու, դա էլ էր սպասելի: Բայց և  նույն «Ելք»–ականների ելույթներում ի պաշտպանություն ծրագրի ավելին չէր նշվում, քան վերոնշյալ պատճառաբանությունները, գումարած՝ «ժամանակավոր կառավարություն» արտահայտությունը: Եթե անկեղծ, ապա «Ծառուկյան» դաշինքի պատգամավորների ելույթներն առավել խորքային ու պատճառաբանված էին, քան հենց Փաշինյանի թիմակիցներինը:

Ի՞նչ կարող է սա նշանակել: Արդյո՞ք նույն Արամ Սարգսյանը կամ Էդմոն Մարուքյանը հոգու խորքում (գուցե՝ շատ խորքում) վիրավորված են կառավարության կազմավորման, ապա և կառավարության ծրագրի կազմման գործընթացներում, մեղմ ասած, երկրորդվելու համար: Դժվար է միանշանակ գնահատական տալ, առավել ևս, որ այս ընթացքում նույն «Ելք» խմբակցության պատգամավորները խուսափում են հընթացս տրված հացերին պատասխանել, ինչը նախկինում չէին անում:

Շատ հնարավոր է, որ նրանք որոշակի նեղվածություն ունենան նաև ապագա ընտրություններում իրենց դերակատարության անորոշության (իսկ գուցե և ընդհակառակը՝ որոշակիության) առումով: Առավել ևս, որ այս հարցում Նիկոլ Փաշինյանը դեռ որևէ հուսադրող բան չի ասում: Մասնավորաբար հարցին՝ ինքը հակվա՞ծ է ընտրություններին գնալ «Ելք» դաշինքով, թե «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության ցուցակով, Նիկոլ Փաշինյանը երեկ ընդգծել է, որ ինքը հակված է հասնել առավել արդյունավետ լուծումների: Ընդամենը: Ու ոչ մի խոսք թիմի, միասին ճանապարհ անցած լինելու կամ անցնելու մասին: Կարևորը՝ ընտրությունների արդյունքներն արդյունավետ լինեն: Նման է, չէ՞, հայտնի ֆիլմի հայտնի ձևակերպմանը. «Կարևորը մենք ենք ու Ամերիկան»: Դե, այս դեպքում՝ մի քիչ փոփոխված: Մյուս կողմից, ուզենք, թե չուզենք, կառավարության ծրագիրն ինքնին առավելապես քաղաքական է, ընդ որում՝ միտված արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններին, ինչը շատ տրամաբանական է՝ հաշվի առնելով ներկայիս ներքաղաքական հարաբերությունների անոմալ բնույթը: Թեկուզ ծրագրի շարադրանքը, հանուն անկեղծության, կարող էր անհամեմատ չասենք լավը, այլ գոնե որակյալ լինել:

Վերադառնալով ՀՀԿ–ականների քննադատություններին, պետք է արձանագրել, որ այս դեպքում էլ երբեմն քննադատությունը իջնում էր շրիշակի մակարդակից ցած՝ էլի ապավինելով «դուք անփորձ եք», «բա երբ եք լուծելու մեր ավիրածը», «մարիխուանա» ու նման արդեն ծիծաղելի դարձող մոտիվներով: Պլյուս՝ արտաքին քաղաքականության հարցադրումները՝ որպես աքիլլեսյան գարշապար: Իհարկե, կային նաև լուրջ ելույթներ, լուրջ փաստարկներ, որոնցից ամենադիպուկը երևի թե կոչն է՝ վերջապես գլխի ընկնել, որ իրենք այլևս հարթակային ցուցարար չեն, այլ՝ կառավարություն: 

Մի խոսքով, ծրագրի քննարկումներն առավել խորքային վիճակներ են բացահայտում, որոնց դեռ հարկ կլինի անդրադառնալ: