Լևոն Թոքմաջյան. «Ոչ ոք չի ուզում իրեն պարտված զգալ. մտավախություն ունեմ». «Փաստ»

 

 

Ես, որպես արվեստագետ, խանդավառված էի թավշյա հեղափոխության օրերին: Ես խանդավառված էի այդ ռոմանտիկայով: Հայ ժողովուրդը նման իրավիճակի ականատես էր եղել Ղարաբաղյան շարժման տարիներին: Վերջինից հետո, սակայն, եղան հիասթափություններ: Մենք տեսանք, որ այն իր դրական արմատներն, այնուամենայնիվ, չգցեց: Առաջին նախագահ, երկրորդ, երրորդ: Ոչ մեկը ոչինչ չավելացրեց: Ընդհակառակը` առաջինը սկսեց, երկրորդը շարունակեց, երրորդը պահպանեց: Նկատի ունեմ կոռուպցիան, կաշառակերությունը և այն ագահությունը, երբ մեկը կարող է միլիարդներ կուտակել, իսկ մյուսը` աղքատության մեջ լինել: Բոլորս հիասթափվեցինք: Ես` որպես հայ մարդ, քաղաքացի, հիասթափված էի: Ի՞նչ էր կատարվում մեր շուրջը: Քանի գնում` այդ ամենն ավելի էր խորանում: Հիմա նոր ժամանակներ ենք ապրում: Թավշյա հեղափոխությունը մեզ ոգևորեց: Որտեղ փորում ես, մի բան դուրս է գալիս: Նկատի ունեմ ժողովրդից գողացածը: 

 

 

Դեռ ամեն ինչ նորմալ է, բայց… Էլի մտավախություններ ունեմ: Ոչ ոք, նույնիսկ ամենավերջին մարգարեն, չի կարող ասել, թե հեղափոխության ավարտն ինչպիսին է լինելու, որովհետև գիտենք, որ հակառակ կողմը` ՀՀԿ–ն, նորից ուզում է ռևանշ վերցնել: Այնպես որ` հեղափոխությունը դեռ շարունակվում է: Հեղափոխության երկրորդ էտապն ենք ապրում, որը շատ վտանգավոր, բայց նաև հուսադրող է: Ես չեմ ուզում վատ բան մտածել, որովհետև ամեն ինչ ճիշտ է գնում: Վարչապետը սկզբունքային է, բայց խոստումները դեռ չեն կատարվել: Սա է խնդիրը: Հիմա տնտեսագետները մտահոգություններ ունեն: Ճիշտ է` բոլորը գողացված է, բոլորն ուզում են հետ բերել գողացածը, բայց դա բավարար չէ: Երեկ կարդացի, որ Վանաձորում հացը թանկացել է: Ասում են` Երևանում էլ են ուզում թանկացնել: Մարդիկ մտածում են` եթե այդպես շարունակվեց, ապա ինչո՞ւ հեղափոխություն արեցինք: Նման բաները պետք է կանխվեն: Ժողովուրդը իր առօրյայում ինչ–որ փոփոխություններ է ուզում տեսնել, թեկուզ փոքր: Այդ համատեքստում խոսում ենք ԱԺ ընտրությունների անհրաժեշտության մասին, բայց մինչ այդ դեռ շատ խնդիրներ պետք է լուծվեն: Կան նաև հարցադրումներ. արդյոք կարո՞ղ ենք նոր և երիտասարդ կադրերի հետ ինչ–որ նոր արդյունքների հասնել: Ես մտավախություն ունեմ, բայց նաև հույս ունեմ, որ թեկուզ երիտասարդ են, սակայն խիզախ կգտնվեն և նախորդների սխալները չեն կրկնի: ժողովուրդը պետք է հասկանա, որ ինքն ապահովված է, բայց մենք պտուղներ դեռ չենք տեսնում:

 

 

Ինձ ամենաշատը զայրացնում են ՀՀԿ– ականների հայտարարությունները: 10 տարվա մեջ ալան–թալան արեցին: 10 տարվա կողքին 3 ամիսն ի՞նչ է` օվկիանոսի մեջ մի կաթիլ ջուր: Այդ երեք ամսվա մեջ ինչպե՞ս որոշեցիք, որ երկիրը գնում է վտանգավոր ուղղությամբ, խախտվում է ժողովրդավարությունը: Բա դուք ի՞նչ էիք մտածում: Այդ ամպագոռգոռ հայտարարություններն ինձ դուր չեն գալիս: Գոնե կտրեն իրենց ձայները, բայց ես հասկանում եմ, որ ոչ ոք չի ուզում իրեն պարտված զգալ: Մտավախություն ունեմ: Նիկոլ Փաշինյանն անընդհատ մատնանշում է` ասում է` ժողովուրդ: Ճիշտ է անում: Նա պետք է ժողովրդի անունից խոսի: Երբ ժողովրդի անունից խոսեց, աշխարհի ոչ մի երկիր չի կարող նրան մեղադրել:

 

Իսկ եթե նրանց նման ամեն ինչ միանձնյա անի, հարվածների տեղ շատ է ունենալու: Կարծում եմ` իրավիճակն այդ առումով ճիշտ կգնահատի: Ժողովուրդը դեռ չի իշխում, որովհետև Ազգային ժողովում մեծամասնությունը դեռ հակահեղափոխական է, իսկ կառավարությունը` հեղափոխական: Այստեղ կոնֆլիկտ կա: Ես դեռ չեմ կարող ասել, որ իշխանությունը ժողովրդինն է: 

 

 

Բոլորն ասում են, որ ապագա քաղաքապետը պետք է տրանսպորտի, կանաչապատման հարցերը լուծի: Նման խնդիրները փոքր են: Դա քաղաքապետի պարտականությունն է: Էլ ի՞նչ քաղաքապետ, որ նման հարցեր չլուծի: Ավելի գլոբալ հարցեր կան: Քաղաքը քաղաքաշինության տեսանկյունից խաթարված է: Կարելի՞ է այդքան բարձրահարկ շենքեր կառուցել: Սա քաղաքաշինության նորմերի կոպիտ խախտում է. մի հարևանը մյուս հարևանի ննջասենյակին է նայում, ո՞վ է պատասխանտու դրա համար: Պարզ է` էլ չենք քանդի, բայց գոնե պետք է հստակ նորմեր սահմանվեն, չթույլատրեն: Քաղաքապետը պետք է շինարարությունից ու քաղաքաշինությունից հասկանա և ներկայացնի կոնկրետ ծրագիր. ո՞ւր է գնում Երևանը: Թամանյանը գծել էր Երևանի գլխավոր հատակագիծը, բայց Թամանյանի անվան տակ ինչ ասես, որ տեղի չունեցավ: Նայում ենք Հյուսիսային պողոտայի շենքերի բարձրությանը, հետո Օպերային: Թամանյանը նման բան էր մտածո՞ւմ: Հուսով եմ` նոր քաղաքապետը նման լուրջ հարցեր կդնի իր առաջ: