Հայաստանը «լաբորատոր առնետ» չէ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Հետընտրական ամենահետաքրքիր փուլում ենք, երբ ԱԺ ընտրություններում հաղթանակ տարած ուժն արդեն ձևավորում  է օրենսդիր և գործադիր մարմինների ղեկավար կազմերը: Ներկայիս իրավիճակը նման կերպ է բնութագրում քաղաքագետ Գագիկ Համբարյանը, ով նախատոնական այս շրջանում քաղաքական մեծ ակտիվություն չի սպասում: 

«Ավելի ակտիվ գործընթացների սպասում եմ հունվարի 13–ից հետո, երբ կավարտվեն տոները, և մենք կմտնենք նորմալ աշխատանքային փուլ: Մեծ հաշվով՝ սա հեղափոխության փուլերից մեկն է, իսկ հեղափոխությունը կավարտվի այն ժամանակ, երբ այս իշխանություններին կհաջողվի գոնե 51 տոկոսով կյանքի կոչել իրենց խոստումները»,–«Փաստի» հետ զրույցում ասաց քաղաքագետը: 

Անդրադառնալով նախարարությունների կրճատման հնարավորությանը՝ Գագիկ Համբարյանը նախ ընդգծեց՝ կան շատ զարգացած երկրներ, այդ թվում՝ ԱՄՆ–ն, որտեղ կարողանում են քիչ նախարարություններով երկիրը նորմալ կառավարել: «Ինքս կողմ եմ, որ որոշ նախարարություններ կրճատվեն, քանի որ նրանց գործունեության առումով շատ մեծ խնդիրներ կան: Բացի այդ, կարելի է նախարարությունները միավորել այլ նախարարության հետ, և դրանից որակը չի տուժի: Գիտենք, որ նախորդ իշխանությունների օրոք նախարարությունները ստեղծվում էին հատուկ քաղաքական պատվեր կատարելու համար: Նախորդները հատուկ իրենց յուրայինների «հագով» նախարարություններ էին ստեղծում: Նախկին իշխող կուսակցությունն իր բազմաթիվ կողմնակիցներին գործով ապահովելու համար ահռելի մեծ բյուրոկրատական ապարատ էր ստեղծել, և մարդիկ գնում, սուրճ էին խմում, համակարգչով խաղեր էին խաղում, իսկ արդյունքը՝ գրեթե զրոյական: Օրինակ՝ սփյուռքի նախարարությունը կարող է նորմալ գործել որպես ԱԳՆ առանձին բաժին: Կարող են միավորվել նաև սպորտի, երիտասարդության և մշակույթի նախարարությունները, տնտեսական զարգացման և ներդրումների նախարարությունը միանա ֆիննախին»,–ասաց նա՝ շեշտելով, որ բացի այդ, պետք է կրճատվեն նաև աշխատակազմերի հաստիքները, և նոր իշխանությունները պետք է հրաժարվեն նաև նախկինների այն գործելաոճից, ըստ որի՝ նախարարներն ունեին տասից ավելի օգնական, խորհրդական:

«Օպտիմալացումը պարտադիր է, իհարկե, ոչ որակի հաշվին: Շատ նախարարությունների կից գերատեսչություններ, կոմիտեներ կան, որոնք մեկը մյուսի գործառույթներն են կրկնում: Դրանք բոլորը պետք է փակվեն: Ահռելի մեծ բյուրոկրատական ապարատը պետք է բացառել»,–ընդգծեց մեր զրուցակիցը: Ինչ վերաբերում է պաշտոնների բաշխմանն ու նախորդ 7 ամիսներին արձանագրված կադրային քաղաքականության խնդիրներին, քաղաքագետը նշեց, որ եթե մինչ այս հանրությունը մեղմ էր վերաբերվում այդ հարցերին, ապա հիմա մեղմ վերաբերվելու ժամկետն անցել է:

«Հայաստանի Հանրապետությունը «լաբորատոր առնետ» չէ, որ որևէ քաղաքական ուժ իր թիմով գա ու սկսի էքսպերիմենտներ անել: Եթե չկան համապատասխան կադրեր, ուրեմն՝ թող հրավիրեն այլ տեղերից: Գերադասելի է, որ այդ կադրերը լինեն անկուսակցական: Մենք շատ պրոֆեսիոնալներ ունենք: Ցավոք, այդ պաշտոնների քաղաքականացումը բերեց նրան, որ շատ ոչ պրոֆեսիոնալներ, տարրական կարիերիստներ ու նույնիսկ շատ տգետներ նախկինում պաշտոն ստացան: Ես չեմ ուզում, որ այդ նույն բանաձևով առաջնորդվի նաև Նիկոլ Փաշինյանի կառավարությունը. մենք տեսանք նրա կառավարության որոշ անդամների ոչ թե ոչ պրոֆեսիոնալիզմը, այլև ընդհանրապես կյանքից կտրված լինելը, իրենց ոլորտին բացարձակ չտիրապետելը: Եթե այս ամիսների ընթացքում իրենց ոլորտի առումով բավարար պատկերացում չեն ստացել, լավ կլինի, որ այդ անձինք այլևս կառավարության կազմում չլինեն: Լավ կլինի, որ Ն. Փաշինյանն իր թիմը համալրի պրոֆեսիոնալներով, որոնք կարող են և չլինել «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունից կամ «Իմ քայլը» դաշինքից»,–նշեց Գ. Համբարյանը:

Հաշվի առնելով այն տեղեկատվական հոսքերը, մասամբ հաստատված տեղեկությունները որոշակի պաշտոնների բաշխման վերաբերյալ՝ քաղաքագետը շեշտեց. «Որոշ անձանց առումով հնարավոր նշանակումներին դրական եմ վերաբերվում: Եթե, իհարկե, ասեկոսեների մակարդակով չէ, այլ իրական, որը հասարակությանը հատուկ դոզավորված մատուցվում է նույն ՔՊ–ի կողմից: Իսկ որոշ անձանց դեպքում վերաբերմունքս բավականին բացասական է այն առումով, որ նրանք կարող են պաշտոն ստանալ կամ շարունակել զբաղեցնել իրենց ներկայիս պաշտոնը կառավարությունում: Նրանք բազմիցս են ցույց տվել իրենց ոչ պրոֆեսիոնալիզմը: Ես կարևորում եմ հատկապես հետևյալը. մեծ ուշադրություն դարձնել ԱԺ արտաքին հարաբերությունների, եվրաինտեգրման հանձնաժողովներին, ինչպես նաև՝ ԱԳՆ–ին: ԱԳՆ ներկայիս աշխատաոճը բացարձակ անընդունելի է: Մենք նախկինում լռակյաց դիվանագիտության համար քննադատում էինք Էդուարդ Նալբանդյանին, նույնը հիմա է կրկնվում, և ավելի վտանգավոր դրսևորումներով: Մենք մեր արտաքին հարաբերությունների վերաբերյալ տեղեկությունները ստանում ենք այլ աղբյուրներից, ինչն անընդունելի է»: