Սի­րո հե­ղա­փո­խու­թյան ատե­լու­թյու­նը

Զարմանալի հասարակություն ենք։ Մեկ տարի առաջ սիրո ու համերաշխության հեղափոխություն արեցինք, սակայն մնացինք նույն անհանդուրժողն ու մտածողությամբ լ յումպենը։ Գուցե ավելի շատ, քան նախկինում: Հասարակական քննարկումների ու բանավեճերի նշաձողն անչափ ցածր է, ինչի հետևանքով երկիրը կանգնելու է ճգնաժամի առաջ, ընդ որում՝ դրա ծիլերն արդեն նկատելի են։

Բոլոր երկրներում ընդդիմությունն ու քաղաքացիական հասարակությունը հենց նրա համար են, որ քննադատեն իշխանությանը, վերահսկեն պետական ծասերը։ Եթե չլինի այդ կարևոր առաքելությունը, շատ շուտով իշխանությունը կդառնա անվերահսկելի, կոռումպացված։ Ընդ որում՝ սա աքսիոմ է, որը բնորոշ է բոլոր երկրներին ու բոլոր ժամանակներում։ Հիմա շատ նորմալ է, որ, օրինակ՝ Հայաստանի ընդդիմությունը ու հասարակության մի մասը հարցեր է բարձրացնում պարգևավճարների, տոների վրա ծախսվող գումարների արդյունավետության, կառավարության անընդհատ սխալների մասին։ Արտառոցն այն է, որ միանգամից քննադատող բերանները փակվում են։ Սոցիալական ցանցերում նկատվում է ակնհայտ միտում. հենց կառավարությանը քննադատում են կամ ի ցույց են դնում ակնհայտ անհեթեթ պահվածքի կամ անօրինականության օրինակներ, անմիջապես գտնվում են մարդիկ, որոնք հենց միայն հետևյալ ձևակերպումն են նետում՝ «լավ են արել»։

Եթե այս ամենի հետևում կանգնած են իշխանության կողմից պահվող ֆեյքերը, ապա առնվազն չի փոխվել քաղաքական մշակույթը, ու դարձյալ գործ ունենք նախկին տարիներից մնացած տխուր ժառանգության հետ, երբ հետևողականորեն հասարակական կարծիքը ենթարկվում էր մանիպուլ յացիայի։ Սակայն կարծում եմ, որ խնդիրը միայն ֆեյքերով չի սահմանափակվում, ու գործ ունենք նաև հասարակության մի ստվար հատվածի կամ դրա լ յումպենացված սեգմենտի վտանգավոր մտածողության հետ։ Եթե հասարակական այս խմբերն ատում են Ռոբերտ Քոչարյանին կամ Սերժ Սարգսյանին, ապա դա չի նշանակում, թե մեխանիկորեն ճիշտ են Նիկոլ Փաշինյանի ու նրա իշխանության բոլոր քայլերը։ Սխալ քաղաքականությունը, բացթողումները դատապարտելի են բոլոր իշխանությունների պարագայում, ու մոլորություն է կարծելը, թե այն, ինչ չէր կարելի Քոչարյանին կամ Սարգսյանին, կարելի է Փաշինյանին։ Նման մտածողությունը մի կողմից արժեզրկում է հեղափոխությունը, նրա իդեալները, մյուս կողմից՝ իրականությունից կտրում է կառավարությանը, որն առանց այն էլ հաճախ է տրվում էյֆորիկ տրամադրություններին։

Նույն կերպ՝ վտանգավոր է այն թույնը,  ատելությունը, որը տարածվում է իշխանության ընդդիմախոսների նկատմամբ։ Նախ՝ մեր հասարակությունը նորմալ պետք է վերաբերվի այն փաստին, որ հեղափոխությունը կարող է ունենալ ինչպես կողմնակիցներ, այնպես էլ՝ հակառակորդներ, ընդդիմախոսներ, դրան գումարած՝ քիչ չեն մարդիկ, ովքեր ակտիվորեն մասնակցել են անցյալ տարվա իրադարձություններին, սակայն ընթացքում հասցրել են հիասթափվել։ Եվ երկրոդը՝ պետք չէ արհեստականորեն նույնացնել հեղափոխությունն ու իշխանությունը. ի վերջո՝ անցած տարվա իրադարձություններին մասնակցել են տասնյակ հազարավոր մարդիկ, որոնցից իշխանություն են ձևավորել ընդամենը մի քանի հարյուրը։ Չի կարելի բոլոր քննադատներին կամ ընդդիմախոսներին պիտակավորել, վիրավորել, անիծել ու հայհոյել։ Ամեն ոք տեսակետի, դիրքորոշման իրավունք ունի: Այս մակարդակով մեր հասարակության շատ ներկայացուցիչներ կամ ֆեյքեր «արջի ծառայություն» են մատուցում հենց գործող իշխանությանը, որը վաղը հայտնվելու է լ յումպենի նոր ատելության թիրախում։ Ի վերջո, գոյություն ունի բումերանգի օրենք, որն անշեղորեն գործում է բոլոր դեպքերում։

ՍՈՒՐԵՆ ՍՈՒՐԵՆՅԱՆՑ