Եթե պաշ­տո­նյան ունե­նա մե­ղադ­րյա­լի կամ կաս­կա­ծյա­լի կար­գա­վի­ճակ, և նրա լի­ա­զո­րու­թյուն­նե­րը կա­սեց­վեն, մի­և­նույն է՝ նա աշ­խա­տա­վարձ կստա­նա. նոր նա­խա­գիծ.

«Փաստ» օրաթերթն իր ընթերցողներին պարբերաբար ներկայացնում է պետական գերատեսչությունների ներկայացրած նախագծերը՝ տարբեր օրենքներում այս կամ այն լրացումները, փոփոխությունները կատարելու վերաբերյալ: 

Կարևոր է, որ հասարակությունը տեղյակ լինի այդ փոփոխություններից. չէ՞ որ դրանք մինչև օրենք դառնալը դեռ երկար ճանապարհ ունեն անցնելու: 

Արդարադատության նախարարությունը իրավական ակտերի նախագծերի հրապարակման միասնական կայքում հանրային քննարկման է ներկայացրել ՀՀ քրեական դատավարության և աշխատանքային օրենսգրքերում փոփոխություններ և լրացում կատարելու մասին օրենքի նախագիծը: 

Մասնավորապես՝ առաջարկվում է քրեական դատավարության 1998 թվականի օրենսգրքի 152-րդ հոդվածը շարադրել այլ խմբագրությամբ: 

Դրա համաձայն՝ դատախազը, քննիչն իրավունք ունեն կասեցնել (ժամանակավորապես դադարեցնել) կասկածյալի կամ մեղադրյալի լիազորությունները, եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ պաշտոնում մնալով նա կխոչընդոտի մինչդատական վարույթում կամ դատարանում գործի քննությանը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցմանը կամ կզբաղվի հանցավոր գործունեությամբ: 

Բացի սա, նախագծում հստակ նշվում է, թե որ մարմնին պետք է ուղարկվի այդ որոշումը և ինչ քայլեր պետք է հաջորդեն դրան՝ ըստ հերթականության: 

Ներկայումս քրեական դատավարության օրենսգիրքը հնարավոր է համարում միայն հանրային ծառայության մեջ գտնվող կասկածյալի կամ մեղադրյալի պաշտոնավարությունը դադարեցնելը՝ օրենքով նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում։ 

Արդարադատության նախարարությունը նշում է՝ միջազգային փորձի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ պաշտոնավարության ժամանակավոր դադարեցումը կիրառելի է առհասարակ պաշտոններ զբաղեցնող անձանց նկատմամբ՝ առանց տարանջատում դնելու՝ անձը ներգրավվա՞ծ է հանրային ծառայության մեջ, թե ոչ։ 

Այսինքն՝ գործնականում անհրաժեշտություն է առաջանում ժամանակավոր դադարեցնել ինչպես հանրային ծառայության մեջ գտնվող, այնպես էլ հանրային ծառայության մեջ չգտնվող, բայց պաշտոններ զբաղեցնող անձանց, օրինակ՝ իրավաբանական անձի ղեկավար-կարգադրիչի, ֆինանսատնտեսական գործառույթներ իրականացնող անձանց և այլոց պաշտոնավարությունը, եթե բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ պաշտոնում մնալով՝ նրանք կխոչընդոտեն մինչդատական վարույթում կամ դատարանում գործի քննությանը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցմանը կամ կզբաղվեն հանցավոր գործունեությամբ։

Բացի քրեական դատավարության օրենսգրքից, միևնույն ժամանակ առաջարկվում է 2004 թվականի ՀՀ աշխատանքային օրենսգրքի 107.1 հոդվածում կատարել լրացում, որը վերաբերում է ինչպես աշխատողի լիազորությունների կասեցման որոշման մի շարք նրբություններին, այլև աշխատողի, ում լիազորությունները ժամանակավորապես դադարեցվել են, աշխատավարձի չափին, պաշտոնին և այլն:

Մանրամասնենք. օրինակ՝ հանրային ծառայողն ունի մեղադրյալի կամ կասկածյալի կարգավիճակ, բայց լիազորությունների կասեցման պահից մինչև կասեցման վերաբերյալ որոշման վերացումը նրա աշխատատեղը (պաշտոնը) և աշխատավարձը պահպանվում են, չի պահպանվում միայն նրա ամենամյա արձակուրդի իրավունքը:

Ներկայումս, ըստ նախարարության, անհրաժեշտություն է առաջացել պաշտոնավարության ժամանակավոր դադարեցման դեպքում սահմանել կասկածյալի կամ մեղադրյալի աշխատավարձի պահպանման չափն ու կարգն այն դեպքերի համար, որոնք մեր օրենսդրությամբ նախատեսված չեն: 

Միջազգային փորձի ուսումնասիրությունից պարզ է դարձել, որ կասկածյալի կամ մեղադրյալի պաշտոնավարությունը ժամանակավոր դադարեցնելու դեպքերում նախատեսված է նրան վճարվող գումարի հստակ չափ, որն, ի դեպ, չի կարող սահմանված նվազագույն աշխատավարձի չափից պակաս լինել:

Նախագծով նախատեսվում է, որ կասկածյալի կամ մեղադրյալի պաշտոնավարության ժամանակավոր դադարեցման դեպքում աշխատավարձը վճարվում է մինչև երկու ամսվա համար, իսկ մնացած ժամանակահատվածի համար վճարումը կատարվում է օրենքով սահմանված նվազագույն աշխատավարձի չափով, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով։

Այսպիսով՝ նախագծով նախատեսվող իրավակարգավորումների արդյունքում մինչդատական վարույթում կամ դատարանում գործի քննությանը, հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցմանը խոչընդոտելու կամ հանցավոր գործունեությամբ զբաղվելու ենթադրության դեպքում, ըստ նախագծի, կապահովվի կասկածյալի կամ մեղադրյալի պաշտոնավարության ժամանակավոր դադարեցման հնարավորությունը և կսահմանվի տվյալ դեպքի համար աշխատավարձի վճարման չափը:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ