«Ժո­ղո­վուր­դը չի փո­խի իր որո­շու­մը, ան­կախ նրա­նից, թե ինչ որո­շում­ներ կկա­յաց­վեն»

«Լիդիան Արմենիա» ընկերության տարածած հայտարարությունից տեղեկանում ենք, որ վարչական դատարանը փետրվարի 26-ին բավարարել է ընկերության հայցը և անվավեր ճանաչել բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմնի 2018 թ.-ի օգոստոսի 24-ի թիվ 30 ստուգման ակտում նշված 10 կետերից 8-ը: Հայտարարության մեջ նշվում է, որ «Ամուլսարի ծրագրում 2018 թ.-ի ստուգումների արդյունքում, ըստ տեսչական մարմնի, «Լիդիան Արմենիան» խախտել էր ՀՀ օրենսդրության 10 պահանջ՝ ներառյալ Ամուլսարի ծրագրի շինարարության փուլում իրականացված (շինարարական նյութերի) ապօրինի հանքարդյունահանումը: 

«Լիդիանը» վիճարկել էր այդ կետերը և պնդել, որ տեսչական մարմնի ղեկավարը եղել է կողմնակալ այդ որոշումներում, որոնց արդյունքում քննչական կոմիտեն 2018թ.-ի օգոստոսին քրգործ էր հարուցել ընկերության նկատմամբ՝ հիմնվելով տեսչական մարմնի բացահայտումների վրա»: Հայտարարության մեջ նաև ասվում է, որ «Լիդիանի» նախագահի և գլխավոր գործադիր տնօրենի ժամանակավոր պաշտոնակատար Էդվարդ Սելլերսը ողջունել է վարչական դատարանի որոշումը, «որով Հայաստանի դատական համակարգը փաստում է «Լիդիանի» գործունեության համապատասխանությունը օրենքին: 

Նախորդ մի շարք վճիռներով ևս Հայաստանի դատարանները պարզել էին, որ «Լիդիանի» աշխատելու օրինական իրավունքը ապօրինաբար խոչընդոտվել է»: Բացի դա, նորից անդրադարձ է կատարվում նրան, որ ընկերությունը ֆինանսական կորուստներ է կրել իրենց ծրագրի դեմ ապօրինի գործողությունների հետևանքով, որոնց Հայաստանի կառավարությունը չի միջամտել։ 

Ի դեպ, տպավորություն է, թե «Լիդիանի» այս հայտարարությունը որոշակի մեսիջ է՝ ուղղված կառավարությանը, որում նշվում է՝ «ՀՀ կառավարության գործողություններն ու անգործությունը շարունակում են բացասաբար ազդել «Լիդիանի» բոլոր շահառուների վրա: Կոչ ենք անում կառավարությանն առաջնորդվել վարչական դատարանի վճռով և վերականգնել «Լիդիանի» աշխատելու օրինական իրավունքը»: 

«Լիդիանի» հայտարարությունից որոշ ժամանակ հետո բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմինը հայտարարություն տարածեց, որ դիմելու են վերաքննիչ վարչական դատարան՝ բողոքարկելով վարչական դատարանի վճիռը, քանի որ, ըստ տեսչության, այն ոչ իրավաչափ է։ 

Միևնույն ժամանակ փետրվարի 28-ին հայկական բնապահպանական ճակատ կամավորական նախաձեռնության մի շարք անդամներ գրություն են ուղարկել Օնտարիոյի արդարադատության գերագույն դատարանի սնանկության գործերով դատավոր Ջեֆրի Մորավեցին, որը քննում է «Լիդիան» ընկերությունների խմբի՝ սնանկությունից պաշտպանվելու գործը, ինչպես նաև այս գործով սնանկության կառավարիչ ճանաչված Alvarez & Marsal ընկերությանը: 

Բնապահպանական ճակատը գրության մեջ նշում է՝ ««Լիդիան» ընկերությունների խումբը ներքաշված է օտարերկրյա մի շարք դատական գործերում։ Խմբի գործադիր տնօրեն Էդվարդ Սելլերսը դատարաններին հավաստիացնում է, որ խմբի անդամ ընկերությունները վերակազմավորվում են, փնտրում Ամուլսարի հանքարդյունաբերական ծրագիրը վերագործարկելու համար նոր ֆինանսավորում, անհնարինության դեպքում՝ արբիտրաժային ծախսերի համար ֆինանսավորում, ինչպես նաև՝ ընկերության գնորդներ։ 

Սելլերսը հայցում է պաշտպանություն սնանկությունից, իսկ գործը քննում է անվճարունակ ընկերությունների վերակազմավորման հարցերով մասնագիտացած սնանկության դատավոր Ջեֆրի Մորավեցի գլխավորած դատարանը»։ 

Հայկական բնապահպանական ճակատը կանադական դատարանին ու սնանկության կառավարիչ ընկերությանը տեղեկացրել է Էդվարդ Սելլերսի՝ 2019 թ.-ի դեկտեմբերի ցուցմունքում հայտնաբերված շուրջ երկու տասնյակ փաստական խեղաթյուրումների մասին: Բացի դա, ներկայացվել են հավել յալ տեղեկություններ ՀՀ դատարանում «Լիդիանի» գույքի վերաբերյալ կայացրած որոշումների մասին, ինչպես նաև վերոնշյալ պնդումները հաստատող պաշտոնական փաստաթղթեր: Վարչական դատարանի կայացրած վճռի մասին «Փաստը» կարծիքներ ստանալու համար դիմեց Ջերմուկ համայնքի բնակիչ Շիրակ Բունիաթյանին և բնապահպան Հակոբ Սանասարյանին։

Բնապահպան Հակոբ Սանասարյանը «Փաստի» հետ զրույցում նշեց՝ մեծ հաշվով, Ամուլսարի շուրջ նոր իրադարձություններ տեղի չեն ունենում։ Սանասարյանը հիշեցնում է՝ ցավալի է, որ «Էլարդի» 300 էջանոց փաստաթուղթը, որն ամբողջությամբ ջարդուփշուր էր անում «Լիդիանի» նախագիծը, բացարձակ հակառակ ձևով ներկայացվեց:

 «Ամուլսարի տարածքը պատկանում է տեղի բնակչությանը, նրա սեփականությունն է, ժողովրդինն է։ Նա ոտքի է կանգնել և ասում է՝ ես չեմ ուզում կյանքից հրաժարվել և այս տարածքից հեռանալ։ Բնակչությունը սա է պահանջում և ամուր կանգնած է, կառավարությունն ի՞նչ կարող է անել»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Սանասարյանը։ 

Ջերմուկ համայնքի բնակիչ Շիրակ Բունիաթյանը «Փաստի» հետ զրույցում նշում է. «Համամիտ ենք այն տասը կետի հետ, որը նախկինում ներկայացրել է տեսչական մարմինը, բայց այնպես էլ չէ, որ դրանք են հիմք հանդիսացել Ամուլսար տանող ճանապարհները փակելու համար։ 

Անկախ նրանից, թե դատարաններն ինչ որոշումներ կկայացնեն... Կարծում եմ՝ ավելորդ է խոսել այն մասին, որ ժողովուրդը նման փոքր բաների պատճառով չի փոխի իր որոշումը։ Այստեղ կա հստակ համոզմունք, դիրքորոշում։ 

Բացի դա, ես ՀՀ այն քաղաքացիներից եմ, որը կարծում է՝ այսօր մեր դատական համակարգը գտնվում է ոչ պատշաճ վիճակում, և այս համակարգում պետք են արմատական փոփոխություններ։ Մենք, սակայն, ուշի ուշով հետևելու ենք վճռի բողոքարկման գործընթացին՝ անկախ նրանից՝ դա կազդի մեր որոշումների վրա, թե ոչ»։

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ