Չսահ­ման­ված վայ­րե­րում աղբ թա­փե­լու դեպ­քում վար­չա­կան տույժ կկի­րա­ռի ոս­տի­կա­նու­թյու­նը

Ոստիկանությունը հանրային քննարկման է ներկայացրել «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին օրինագիծը, որի ընդունմամբ ակնկալվում է նվազեցնել չնախատեսված տեղերում և վայրերում աղբ թափելու պրակտիկան՝ կիրառելով պատասխանատվության առավել գործուն ու կանխիչ մեխանիզմներ: Այն հնարավորություն կտա ավելի արագ հայտնաբերել վարչական իրավախախտումը և բարձրացնել հասարակության իրավագիտակցությունը շրջակա միջավայրը մաքուր պահելու հարցում:

Նշվում է, որ ներկայումս վարչապետի հանձնարարությամբ՝ չսահմանված ու չնախատեսված տեղերում և վայրերում աղբ թափելու համար նախատեսված պատասխանատվության միջոցը կիրառելու իրավազորությունը ոստիկանությանը վերապահելու օրենքի նախագիծ մշակելու անհրաժեշտություն է առաջացել: 

Չսահմանված ու չնախատեսված տեղերում և վայրերում աղբամուղներից, աղբահավաք խցերից, աղբարկղերից, աղբամաններից կամ աղբահավաք մեքենաներից, ինչպես նաև սահմանված կարգով կազմակերպված կամ նախատեսված փոխաբեռնման կայաններից կամ աղբավայրերից դուրս, ջրային համակարգում, այդ թվում՝ ոռոգման ջրանցքներում, ինչպես նաև սանիտարական պահպանման գոտիներում վարչական իրավախախտումները նախատեսված են վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ օրենսգրքի 43.1 հոդվածի 3-րդ, 4-րդ մասերով: 

Ներկայումս այս հոդվածներով նախատեսված վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ գործերը քննելու և վարչական տույժ նշանակելու իրավասությունը վերապահված է տեղական ինքնակառավարման մարմիններին՝ համաձայն օրենսգրքի 2191 հոդվածի երկրորդ մասի: 

Նախագծի հիմնավորման մեջ ասվում է, որ մարզերում և Երևանում վերջին հինգ տարիների ընթացքում օրենսգրքի 43.1 հոդվածի 3-4-րդ մասերով նախատեսված իրավախախտումների վերաբերյալ իրականացվել է ընդհանուր առմամբ 4033 վարույթ, նշանակված տուգանքների ընդհանուր չափը կազմել է 81.559.000 դրամ: 

Մասնավորապես, Երևանում իրականացվել է 3990 վարույթ, նշանակված տուգանքների ընդհանուր չափը կազմել է 79.789.000 դրամ, իսկ մարզերում իրականացվել է 43 վարույթ, նշանակված տուգանքների ընդհանուր չափը կազմել է 1.770.000 դրամ, ընդ որում մարզերից չորսում որևէ վարույթ չի հարուցվել:

Նշվում է, որ վարչական իրավախախտումների նախականխումը, կանխումը, խափանումը, հասարակական կարգի և անվտանգության ապահովումը ոստիկանության՝ օրենքով սահմանված խնդիրներից է: 

Ոստիկանությունն իր ստորաբաժանումներն ունի ՀՀ վարչատարածքային բոլոր միավորումներում, իրականացնում է շուրջօրյա ծառայություն, ուստի առավել արդյունավետ կարող է իրականացնել 43.1 հոդվածի 3-րդ, 4-րդ մասերով (ինչպես նաև դրանց համար կրկնակիություն նախատեսող 10-11-րդ մասերով) նախատեսված վարչական իրավախախտումների դեմ պայքարը: 

Մյուս կողմից` ոստիկանությունն իր խնդիրներն իրականացնելիս համագործակցում է պետական կառավարման և տեղական ինքնակառավարման, այլ իրավապահ մարմինների, ինչպես նաև կազմակերպությունների և ֆիզիկական անձանց հետ՝ «Ոստիկանության մասին» օրենքի 3-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն:

Բացի դա, նշվում է, որ 43.1 հոդվածի 7-րդ մասով նախատեսված վարչական իրավախախտման վերաբերյալ գործերը՝ տրանսպորտային միջոցից աղբ նետելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում նվազագույն աշխատավարձի քսանհինգապատիկի չափով, քննելու և վարչական տույժ նշանակելու իրավասությունը վերապահված է ոստիկանությանը՝ համաձայն օրենսգրքի 224 հոդվածի 1-ին մասի:

 Նույն իրավասությունը օրենսգրքի 2191 հոդվածով վերապահվում է նաև տարածքային ինքնակառավարման մարմիններին: Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ սույն վարչական իրավախախտման հետ կապված գործերը քննում և պատասխանատվության միջոցը կիրառում է ոստիկանությունը՝ երկակի վարչարարությունից խուսափելու նպատակով առաջարկվում է այն հանել տեղական ինքնակառավարման մարմինների իրավասությունից:

Այսպիսով՝ կարևորելով չսահմանված վայրերում սպառման թափոններ թափելու համար հասարակության պատասխանատվության բարձրացումը և իրավախախտումների արագ հայտնաբերումը, նախատեսվում է 43.1 հոդվածի 3-4-րդ, 10-11-րդ մասերով նախատեսված վարչական իրավախախտումների համար պատասխանատվության միջոցների կիրառումը վերապահել ոստիկանությանը:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ