Yerevan, 28.October.2026,
00
:
00
BREAKING

Խո­շո­րա­մասշ­տաբ տնտե­սա­կան ծրագ­րեր է պետք իրականացնել, այլ ոչ թե քա­ղա­քա­ցի­նե­րի չնչին եկա­մուտ­նե­րը հաշ­վել

ANALYSIS

Դեռևս 2018 թվականից իշխանությունները մտադիր էին երկրում ներդնել համընդհանուր հայտարարագրման մեխանիզմը։ Օրերս ԱԺ-ում վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն, անդրադառնալով այս թեմային, ընդգծեց, որ համընդհանուր հայտարարագրումը անպայման կիրառելու են։

Եվ ուշագրավն այն է, որ վարչապետը համընդհանուր հայտարարագրման անհրաժեշտությունը պայմանավորում է կառավարության կողմից տրվող սոցիալական աջակցությունը հասցեական տրամադրելու խնդրով։ Այսինքն, եթե լիներ համընդհանուր հայտարարագրման մեխանիզմը, ապա սոցիալական օգնությունից չէին օգտվի այն անձինք, որոնք դրա կարիքը չունեին։

Սակայն պետք է նկատի ունենանք, որ կառավարությունը առանց համընդհանուր հայտարարագրման էլ կարող էր թիրախային սոցիալական աջակցություն տրամադրել այն մարդկանց, որոնք դրա կարիքն ունեն, իսկ այս մեխանիզմի պարտադիր ներդրումը ավելի շատ խնդիրներ է ստեղծելու, քան լուծումներ է տալու։

Մի կողմից՝ անհասկանալի է, թե ինչո՞ւ պետք է ստիպենք բոլոր քաղաքացիներին անցնել հայտարարագրման գործընթացով, քանի որ նրանց մեջ մտնում են մարդիկ, որոնք կա՛մ թոշակառու են, կա՛մ էլ պետության հետաքրքրության տեսանկյունից չնչին եկամուտներ են ստանում։

Նախկինում նույնպես հայտարարագրման մեխանիզմը կիրառվել է, սակայն եղել է բարձր եկամուտների որոշակի սահմանագիծ, որից ցածր եկամուտներ ունեցող քաղաքացիները ազատվում են հայտարարագրման պահանջից։

Պետք է հաշվի առնել նաև, որ կան քաղաքացիներ, որոնք հայտարարագրման գործընթացից չունեն համապատասխան պատկերացում կամ գրագիտություն։ Կամ, օրինակ՝ եթե քաղաքացին չի աշխատում, թոշակ է ստանում, ինչպե՞ս է հայտարարագրումն իրականացնելու։ 

Նշված խմբի քաղաքացիները ստիպված են լինելու այդ նպատակի համար լրացուցիչ գումարներ ծախսել և հաշվապահ կամ այլ մասնագետ վարձել, որոնք կարող են օգնել իրենց։

Կան նաև այնպիսի քաղաքացիներ, որոնք աշխատում են օրավարձով կամ ինքնազբաղված են։ Եվ եթե մարդն ինքնազբաղված է և ստանում է որոշակի գումար, որով կարողանում է գոյատևել, ապա մի օր նրան հարցնելու են, թե որտեղի՞ց քեզ այս իրը, կամ ինչպե՞ս ես կատարել այս ծախսը և այլն։ 

Եթե հանկարծ անհամապատասխանություն հայտնաբերվի, ապա մարդու՝ ֆիզիկական անձի վրա ճնշում գործադրելու և նրա իրավունքները ոտնահարելու լիակատար հնարավորություն է ստեղծվում։ Եվ այս առիթը իշխանությունները կարող են օգտագործել նաև ընդդիմախոսներին ճնշելու կամ լռեցնելու համար։

Բացի դրանից, հիմքեր են ստեղծվում, որպեսզի քաղաքացիների չնչին եկամուտները կամ արտերկրից ստացված գումարները հարկվեն. հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ճգնաժամով պայմանավորված՝ երկրի հարկային եկամուտների նվազում է սպասվում, զարմանալի չի լինի, եթե այս իշխանություններն ինչ-որ պահի գնան այդ ճանապարհով։ 

Մյուս կողմից, բազմաթիվ քաղաքացիներ, հավել յալ ճնշումներից, արհեստական հարկումներից և այլ խնդիրներից խուսափելու համար նախընտրելու են իրենց միջոցները դուրս բերել մեր երկրից կամ արտերկրում ծավալել իրենց գործունեությունը։ 

Արդյունքում կապիտալի արտահոսք է տեղի ունենալու։ Եվ եթե հաշվի ենք առնում նաև Հայաստանում բանկային գաղտնիքը ոտնահարող օրինագծերի ընդունումը, մեր երկիրն ընդհանրապես կորցնում է իր ներդրումային գրավչությունը։

Մեծ հաշվով, եկամուտների համընդհանուր հայտարարագրումը որևէ խնդիր չի լուծելու։ Ավելի նախընտրելի կլիներ, որ կառավարությունը զբաղվեր խոշորամասշտաբ տնտեսական ծրագրերով և բարելավեր քաղաքացիների կյանքը, այլ ոչ թե մեծ ռեսուրսներ և ժամանակ վատներ քաղաքացիների չնչին եկամուտները հաշվելու համար։

ԱՐՏԱԿ ԳԱԼՍՏՅԱՆ

Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation TogetherYoung Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 A Birthday in Italy with UnibankIdram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2% Ucom Measures the Environmental Impact of Its OperationsUnibank Offers USD-Denominated Bonds with an Annual Coupon Rate of 6% Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation Unibank Joins the Armenian Solar Energy AssociationThe Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of YerevanAmeriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking AwardsUnibank and Picsart Academy Host Kids Day for ChildrenUnibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old YerevanConverse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a RealityRate.Trading: Currency Exchange on a New Digital PlatformIdram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at UcomUnibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football ClubSergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars ProgramUnibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School ParticipantsUnibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriter