Yerevan, 03.June.2026,
00
:
00
BREAKING


Հաագան հետևում է Բաքվին. Nederlands Dagblad օրաթերթ

INTERNATIONAL NEWS

Արդեն մեկ ամիս է, ինչ Հաագայի Միջազգային դատարանը փոքր-ինչ հեռվից հետևում է Ադրբեջանի ռեժիմին, և դա լավ նորություն է։ «Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ այս մասին գրել է նիդերլանդական Nederlands Dagblad օրաթերթը՝ «Հաագան հետևում է Բաքվին» վերտառությամբ հոդվածում։

Ներկայացնում ենք հրապարակման ոչ պաշտոնական թարգմանությունը։

«30 տարի առաջ Խորհրդային Միությունը բառացիորեն վերացավ աշխարհի քարտեզից։ Չլուծված հակամարտություններից մեկը, որն այդ երկրի փլուզման հետևանք է, Հայաստան-Ադրբեջան հակամարտությունն է Nagorno (լեռնային)- Karabakh-ի համար։ Հայերի կողմից հաճախ Արցախ կոչվող Լեռնային Ղարաբաղը տարածաշրջան է Հարավային Կովկասում։ Այդ տարածաշրջանը, որը մեծությամբ համեմատելի է Բրաբանտ մարզի հետ, սկսած անհիշելի ժամանակներից բնակեցված է եղել էթնիկ հայերով։ Նախորդ դարի 20-ական թվականններից այն մաս է կազմել Խորհրդային Ադրբեջանի։ Այն ինքնավար մարզի կարգավիճակ էր վայելում ու թղթի վրա շատ ինքնավար էր։ Իրավիճակը սրվեց, երբ Խորհրդային Միության փլուզումից հետո Ադրբեջանը որոշեց իրեն անկախ հռչակել և դադարեցնել Լեռնային Ղարաբաղի ինքնավարությունը, ինչին հետևեց Լեռնային Ղարաբաղի՝ Ադրբեջանից անջատման որոշումը։

90-ականների սկզբին սկսված ծանր հայ-ադրբեջանական պատերազմում հաղթեց Հայաստանը։ 2020 թվականի վերջին հետևեց երկրորդ, ավելի կարճ, բայց նույնքան ծանր պատերազմ, որում հաղթեց Ադրբեջանը։ Այն վերականգնեց իր կողմից առաջին պատերազմի ընթացքում կորցրած տարածքները, որոնք դուրս էին բուն Լեռնային Ղարաբաղից և Լեռնային Ղարաբաղի տարածքի մի մասը։ Ռուսաստանի կողմից առաջարկած զինադադարի պայմանագիրն ամրապնդեց ներկայիս իրավիճակը։

Հատկանշական

2021 թվականի սեպտեմբերին Հայաստանի Հանրապետությունը հայտ ներկայացրեց Հաագայի Միջազգային դատարան՝ ընդդեմ Ադրբեջանի, ինչը հատկանշական է, քանզի բարձրագույն միջազգային դատական մարմինը կարող է ներգրավվել երկու երկրների միջև հակամարտության մեջ միայն այն դեպքում, երբ առկա է երկու կողմերի համաձայնությունը։ Հայաստանի դատական գործը հարուցվել է ՄԱԿ-ի 1965 թվականի Ռասայական խտրականության բոլոր դրսևորումների կանխարգելմանը վերաբերող կոնվենցիայի հիման վրա։ Ինչպես Հայաստանը, այնպես էլ Ադրբեջանը մաս են կազմում այդ կոնվենցիայի։ Կոնվենցիան հնարավորություն է տալիս մի պետությանն ուղղակի կերպով հայց ներկայացնել մեկ այլ պետության դեմ, եթե առաջինն ի վիճակի է բավարար կերպով ապացուցել, որ մյուս երկիրը խախտել է կոնվենցիան և որ բանակցությունները երկու երկրների միջև ոչ մի արդյունք չեն ունեցել։

Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Ադրբեջանը գրեթե անմիջապես հետո հայելային հայց ներկայացրեց Հայաստանի դեմ, դատարանի համար բարդ չէր եզրակացնել, որ երկու երկրները փակուղային իրավիճակում են իրենց փոխադարձ պահանջներում։ Չնայած, այն փաստին, որ վերջնական որոշումը հիմնական գործի վերաբերյալ իրեն դեռևս մի քանի տարի սպասեցնել կտա, միջազգային դատարանն իր՝ դեկտեմբերի 7-ի նախնական որոշման մեջ հայտնեց, որ առաջին հայացքից հնարավոր է ռասայական խտրականության հավանականություն։ Հատկապես Ադրբեջանը մի քանի կետերում արժանանում է Հաագայի դատարանի նկատողությանը։ Ադրբեջանը պարտավորվում է պատերազմի ընթացքում գերեվարված հայ զինվորականներին ցուցաբերել մարդասիրական և միջազգային պարտավորություններին համապատասխան վերաբերմունք։ Ադրբեջանը պարտավորվում է նաև խնամքով վերաբերել ու կառավարել պատերազմից հետո նորից Ադրբեջանի տիրապետության տակ անցած տարածքներում գտնվող հայկական մշակութային ժառանգությանը՝ զերծ մնալով այնպիսի քայլերից, որոնք կարող են հանգեցնել դրա վնասմանը կամ կորստին։ Ի վերջո, ադրբեջանական իշխանությունները պարտավորվում են զերծ մնալ այն քայլերից, այդ թվում՝ խոսքի միջոցով, որոնք ատելություն կսերմանեն հայերի նկատմամբ։

Մյուս կողմից հայկական կողմը պարտավորվում է քայլեր ձեռնարկել՝ կանխարգելելու ատելության խոսքի տարածումը հայ քաղաքացիների կողմից։ Չնայած, այս ժամանակավոր որոշումը չի լուծի Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունը, համենայն դեպս, այն պարզորոշ հաղթանակ է Հայաստանի Հանրապետության համար։ Հայաստանին ոչ միայն հաջողվեց Միջազգային դատարանը հակամարտության մաս դարձնել, այլ նաև դատարանն ինքը հայտնեց իր որոշման մեջ այն մասին, որ հնարավոր է համարում, որ հայկական եկեղեցիների, վանական համալիրների և գերեզմանոցների ոչնչացումը Ադրբեջանի կողմից և հայերի նկատմամբ ատելության քարոզը համակարգային բնույթ են կրում։

Հիմա, երբ այս նախնական որոշումը դրված է սեղանին, Հայաստանը կարող է ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի միջոցով փորձել ստիպել Ադրբեջանին կատարել իր պարտավորությունները։ Հակամարտության իրական լուծում կարող է լինել Ադրբեջանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղի հայկական բնակչության ինքնորոշման իրավունքի աներկբա ճանաչումը, սակայն Հաագայի դատարանն անկյունաքար է տեղադրել, որով կարող է հիշեցնել Ադրբեջանին միջազգային իրավունքով տարածաշրջանի հայ բնակչության հանդեպ իր վրա դրված պարտավորությունների մասին։ Սա հենց այն պատճառով է, որ Ադրբեջանը պնդում է, թե Լեռնային Ղարաբաղն Ադրբեջանի մաս է կազմում։

Այսուհետ, Հաագայի դատարանը հետևում է Ադրբեջանին հեռվից։ Հաշվի առնելով երկրում տիրող ռեժիմի տեսակն ու դրա տխուր հեղինակությունը` կապված մարդու իրավունքների և դրանց խախտումների հետ, սա ուրախալի փաստ է»։

Simple Talks: A Fresh Take on Finance with AraratBank Ameriabank Won in 4 Categories at AMX Awards 2026Idram Becomes a Partner of “Little Mher”Unibank has launched instant transfers by phone number Unisport Crowned Armenian Futsal Premier League ChampionOn May 30, "Unisport" will compete for the title of the Armenian championWith IDBank’s Support, Ian Gillan and Tony Iommi Awards Established at Gyumri Music School No. 6An unforgettable day instead of toys: June 1st guide from Idram&IDBankUnibank Issues Perpetual Bonds with a 13.25% Annual Yield for Shareholders IDBank Presented It’s Vision for Social Responsibility at Impacture 2026Unibank will not increase fixed-adjustable interest rates on loans secured by real estate Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in the Impacture 2026 Conference“We are switching you to 5G, type a command”: IDBank warns about a fraud disguised as a “network update”Ucom and staff.am Bring Together Armenia’s Business Leaders at Executive Offsite Vol.1 Ameriabank and ADB Signed a $100 Million Agreement to Expand Micro, Small, and Medium-Sized Enterprise and Green Finance in ArmeniaLove Is… card from Unibank can win a trip to Paris Learn by Playing. A Series of Financial Literacy Games with Idram, IDBank and “Novosti-Armenia”Ucom and the Microsoft Innovation Center Collaborate on Cybersecurity EducationUnisport – Armenian Futsal Cup holderSummer starts with iced coffee, what if it brings bonuses too? Idram&IDBank AraratBank reduces loan interest rates for around 400 reliable SME customersTeam Holding Announces the Launch of the Third and Final Placement Phase of USD Bonds. Underwriter - Freedom Broker Armenia Unibank Launches Biometric Identification in UNIMobile App Unisport reaches the finals of the Futsal Armenian Cup and Premier League IDBank was the strategic partner of the “Women in Leadership Forum & Awards 2026”Unibank Launches Fee-Free Online Payroll Card IssuanceUcom Supported the First-ever Western Asia Regional FPV Drone Race in Armenia Protect Yourself from Fraud: Safety Tips from AraratBankUnibank Offers 50% Discount on Cards During WeekendsPlanning your trip from a scratch: tips from IDBankIDBank supports the Opening Event of Wizz Air’s “Let’s Get Lost” CampaignUnibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future Grant Akopian has been elected to the AmCham Board Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue” EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ FoundationThe international chess tournament supported by IDBank has concludedAraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial LiteracyFINTECH360 International Conference Held in Armenia Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 YearsBell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26