Yerevan, 31.May.2026,
00
:
00
BREAKING


Արևմտյան ինքնավնասում. պատժամիջոցները՝ համաշխարհային տնտեսության կոնյուկտուրայի փոփոխությունների «նախերգանք». «Փաստ»

ANALYSIS

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Ներկայիս առաջընթացի ու զարգացման պայմաններում պատերազմներն ու հակամարտությունները, ռազմական և դիվանագիտական ճանապարհներից բացի, նաև տնտեսական ուղիներով են իրականացվում։ Եվ ավելի հաճախ է օգտագործվում տնտեսական պատժամիջոցների սահմանման կամ միջազգային ֆինանսական հոսքերից առանձին երկրների կտրելու պրակտիկան։

Օրինակ՝ Իրանի կամ Հյուսիսային Կորեայի նկատմամբ խիստ տնտեսական պատժամիջոցներ են կիրառվում, ինչը թույլ չի տալիս, որ այդ երկրները զարգանան և ինտեգրվեն համաշխարհային տնտեսության հոսքերին։ Եվ եթե այս երկրների՝ Արևմուտքի կողմից պատժամիջոցների տակ հայտնվելը կարող է տեղային, ինչ-որ առումով նաև ռեգիոնալ նշանակություն ունենալ, ապա Ուկրաինայի շուրջ ստեղծված ճգնաժամի փոխադրումը տնտեսական արգելքների ու սանկցիաների հարթակ համաշխարհային տնտեսության կոնյուկտուրայի լուրջ փոփոխություններ է խոստանում։ Առանց այն էլ կորոնավիրուսի համավարակի պատճառով համաշխարհային տնտեսությունը հազիվ է հաղթահարում տնտեսական ճգնաժամի առաջ բերած հետևանքները, իսկ Ռուսաստանի դեմ սահմանված պատժամիջոցները համաշխարհային տնտեսության աճի համար լրացուցիչ խոչընդոտ են դառնալու։

Ճիշտ է՝ ռուսական տնտեսությունն իր չափերով չի կարող համեմատվել ԱՄՆ-ի, ԵՄ-ի կամ Չինաստանի հետ, սակայն պետք է նկատի ունենալ, որ Ռուսաստանը տարածքով աշխարհի ամենամեծ երկիրն է, որը տիրապետում է ահռելի ռեսուրսների, իսկ այդ ռեսուրսների կարիքը շատ է զգացվում։ Եվ պատահական չեն այն գնահատականները, որ Ռուսաստանը ռեսուրսների առումով համարվում է ինքնաբավ և նույնիսկ ամենախիստ պատժամիջոցների սահմանման պարագայում կարող է բավարարել սեփական պահանջները։ Սակայն նույնը չեն կարող իրենց թույլ տալ արևմտյան պետություները։ Օրինակ՝ Եվրոպայի գազի պահանջարկի մոտ 40 տոկոսը բավարարում է հենց Ռուսաստանը։ Եվ Ուկրաինայի շուրջ ստեղծված իրավիճակի սրման պայմաններում եվրոպական երկրները փորձում են այլընտրանքային ուղիներ գտնել, այդ թվում՝ հեղուկ գազի մատակարարման առումով։

Այլընտրանքային ուղիներից մեկն, օրինակ՝ դիտարկվում է Կատարից ներկրումներն ավելացնելու տարբերակը։ Բայց ուշագրավ է, որ Կատարի էներգետիկայի նախարարը հայտարարեց, որ եթե ռուս-ուկրաինական ճգնաժամի պատճառով ռուսական գազի արտահանումը Եվրոպա դադարեցվի, Կատարը և ոչ մի այլ երկիր չի կարողանա հեղուկ բնական գազով լրացնել այդ բացը: Ստացվում է, որ եթե հանկարծ ռուսական գազի մատակարարումը դեպի Եվրոպա դադարեցվի, ապա եվրոպական երկրներում էներգետիկ ճգնաժամը դառնալու է անխուսափելի։ Ուշագրավ է, որ Գերմանիան, որի տնտեսության մեջ գազի ահռելի պահանջարկ է ձևավորվել, Ուկրաինայի ճգնաժամի ֆոնին, քաղաքական դրդապատճառներից ելնելով, հայտարարում է «Հյուսիսային հոսք 2» գազատարի շահագործումը սառեցնելու մասին։ Ստացվում է, որ արևմտյան պետությունները, պատժամիջոցային տրամաբանությամբ առաջնորդվելով, առաջին հերթին իրենք իրենց տնտեսությունն են վտանգի տակ դնում կամ զբաղվում են ինքնավնասմամբ։ Եվ սա վերաբերում է ոչ միայն էներգետիկային, այլև տնտեսական և ֆինանսական մյուս ոլորտներին։

Օրինակ՝ Արևմուտքը լրջորեն դիտարկում է SWIFT միջբանկային վճարային համակարգից Ռուսաստանն անջատելու հարցը, իսկ այն հարված կհասցնի ոչ միայն Ռուսաստանին, այլև հենց արևմտյան երկրների տնտեսություններին, որոնք կկորցնեն հասանելիությունը ռուսական ռեսուրսներին և չեն կարողանա իրենց ապրանքներն ու ծառայությունները արտահանել ռուսական շուկա։ Իսկ SWIFT-ի փոխարեն ռուսական ֆինանսական հաստատությունները կարող են սկսել այլընտրանքային վճարային փոխանցումների համակարգից օգտվել։ Մյուս կողմից էլ՝ Ռուսաստանի դեմ Արևմուտքի սահմանած պատժամիջոցները նպաստելու են Ռուսաստանի և Չինաստանի տնտեսական համագործակցության խորացմանը, իսկ երկարաժամկետ կտրվածքով նման հեռանկարը չի բխում առաջին հերթին արևմտյան պետությունների շահերից, քանի որ նրանք Չինաստանին դիտարկում են տնտեսական և տեխնոլոգիական առումով որպես իրենց հիմնական մրցակիցը։

Պետք է նկատի ունենալ նաև այն հանգամանքը, որ արևմտյան պետությունները չեն ցանկանում միջնորդական առաքելությամբ հանդես գալ և հավասարակշռության հաստատման արդյունքում խաղաղության հասնել։ Ավելին՝ միակողմանի դիրքորոշմամբ Արևմուտքը նպաստում է ռուսուկրաինական հակամարտության թեժացմանը, որի դեպքում Ուկրաինան կատարում է միայն Արևմտյան պետությունների ցանկությունները։

ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

On May 30, "Unisport" will compete for the title of the Armenian championWith IDBank’s Support, Ian Gillan and Tony Iommi Awards Established at Gyumri Music School No. 6An unforgettable day instead of toys: June 1st guide from Idram&IDBankUnibank Issues Perpetual Bonds with a 13.25% Annual Yield for Shareholders IDBank Presented It’s Vision for Social Responsibility at Impacture 2026Unibank will not increase fixed-adjustable interest rates on loans secured by real estate Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in the Impacture 2026 Conference“We are switching you to 5G, type a command”: IDBank warns about a fraud disguised as a “network update”Ucom and staff.am Bring Together Armenia’s Business Leaders at Executive Offsite Vol.1 Ameriabank and ADB Signed a $100 Million Agreement to Expand Micro, Small, and Medium-Sized Enterprise and Green Finance in ArmeniaLove Is… card from Unibank can win a trip to Paris Learn by Playing. A Series of Financial Literacy Games with Idram, IDBank and “Novosti-Armenia”Ucom and the Microsoft Innovation Center Collaborate on Cybersecurity EducationUnisport – Armenian Futsal Cup holderSummer starts with iced coffee, what if it brings bonuses too? Idram&IDBank AraratBank reduces loan interest rates for around 400 reliable SME customersTeam Holding Announces the Launch of the Third and Final Placement Phase of USD Bonds. Underwriter - Freedom Broker Armenia Unibank Launches Biometric Identification in UNIMobile App Unisport reaches the finals of the Futsal Armenian Cup and Premier League IDBank was the strategic partner of the “Women in Leadership Forum & Awards 2026”Unibank Launches Fee-Free Online Payroll Card IssuanceUcom Supported the First-ever Western Asia Regional FPV Drone Race in Armenia Protect Yourself from Fraud: Safety Tips from AraratBankUnibank Offers 50% Discount on Cards During WeekendsPlanning your trip from a scratch: tips from IDBankIDBank supports the Opening Event of Wizz Air’s “Let’s Get Lost” CampaignUnibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future Grant Akopian has been elected to the AmCham Board Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue” EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ FoundationThe international chess tournament supported by IDBank has concludedAraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial LiteracyFINTECH360 International Conference Held in Armenia Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 YearsBell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26 Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with OracleInternational Mother Earth Day. Idram&IDBankUcom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management ProgramUnibank issues USD bonds with a 5.6% yield