Yerevan, 22.March.2026,
00
:
00
BREAKING


Թքած ունեն ինչպես Սահմանադրության և օրենքների, այնպես էլ միջազգային կառույցների կարծիքի վրա. «Փաստ»

ANALYSIS

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Արդեն 4 տարուց ավելի է, ինչ Փաշինյանը գտնվում է իշխանության ղեկին։ Վարչապետի պաշտոնում իր ընտրության առաջին իսկ օրվանից նա հայտարարում էր, թե Հայաստանում հաստատվելու է իրավական պետություն, որտեղ գործելու է օրենքի գերակայությունը։ Միաժամանակ, նա խոստանում էր, որ օրենքի առաջ բոլորը հավասար են լինելու, իսկ օրենսդրական դաշտը բարելավվելու է ժողովրդի շահերից ելնելով։ Սակայն ժամանակը ցույց տվեց, որ դրանք ևս լոկ խոստումների շարքից էին։ Ինչպես, ի դեպ, անխտիր բոլոր խոստումներն ու հայտարարությունները: Եվ այն օրենսդրական բազան, որը ձեռնտու էր Փաշինյանի իշխանությանը, մնաց անփոփոխ։ Խոսքը, մասնավորապես, վերաբերում է սուպերվարչապետական համակարգին, երբ վարչապետի ձեռքում չափից ավելի շատ լծակներ են կենտրոնացվում։

Այնինչ, Փաշինյանը հրապարակայնորեն խոստացել էր, որ սուպերվարչապետական համակարգը պետք է վերացվի, և նախագահին լրացուցիչ լիազորություններ պետք է տրվեն։ Բայց արդեն օրինաչափություն է դարձել, որ երկրի ղեկավարի կարգավիճակը վայելող անձը կարող է խորհրդարանական ամբիոնից որևէ հայտարարություն անել, սակայն իրականության մեջ կատարել դրա հակառակը։ Սակայն, որպեսզի իր սուպերվարչապետական կարգավիճակը պահպանելու հետ մեկտեղ ցույց տա, թե իբր հետամուտ է իր խոստումների իրականացմանը, Փաշինյանը անընդմեջ օրակարգ է բերում սահմանադրական փոփոխությունների և նոր Սահմանադրության ընդունման հարցը։ Եվ այս ընթացքում արդեն 2 սահմանադրական փոփոխությունների հանձնաժողով է ձևավորվել, սակայն մինչ այժմ պարզ չէ, թե ինչ տեսք ունի Փաշինյանի առաջարկած նոր Սահմանադրության գոնե հիմնական առանցքը, ինչպիսի փոփոխություններ են նախատեսվում: Նա միշտ բաց է թողնում նաև գլխավոր հարցերից մեկը՝ պետական կառավարման համակարգի փոփոխությունը, և երբ իրեն անհրաժեշտ լինի, փոփոխությունների անվան տակ անցում կկատարի սուպերնախագահական համակարգի, որի դեպքում նախագահի կարգավիճակն իր ձեռքում կուտակված լծակներով մեծ հաշվով չի տարբերվի սուպերվարչապետական կարգավիճակից։

Դրա համար էլ, նկատած կլինեք, որ իշխանությունները պարբերաբար ակնարկներ են անում այն մասին, որ եթե ժողովուրդը ցանկանա, ապա կարող են անցնել նախագահական կառավարման համակարգի։ Միևնույն ժամանակ, իշխանությունները հատուկ այնպիսի օրենսդրական նախաձեռնություններ են առաջ քաշում, որոնք կարելի է ծառայեցնել միայն իրենց իշխանությունը երկարաձգելու շահերին։ Ու ընդհանրապես, այս չորս տարում որևէ օրենսդրական փոփոխություն բացառապես միտված է մեկ անձի շահերն սպասարկելուն, և ոչ ավելին: Դրա համար էլ տարբեր օրենքներում անընդհատ փոփոխություններ են անում, հետո հետողորմյա անում, հետո այլ փոփոխություն անում: Նայած՝ այդ պահին Նիկոլ Փաշինյանի շահն ինչ է թելադրում: Հաջորդ կարևոր հարցը, որ իշխանությունները փորձում են լուծել օրենքների փոփոխության միջոցով, վերաբերում է իրենց վերարտադրության համար հիմքեր ստեղծելու հարցին։

Նաև այս տրամաբանության շրջանակներում է, որ այժմ ևս իշխանությունները փորձում են Ընտրական օրենսգրքում բարեփոխումների անվան տակ իրենց համար արտոնյալ պայմաններ ստեղծել։ Օրինակ՝ խոսվում է այնպիսի պայմանների ստեղծման մասին, որ լրատվամիջոցներում իշխանությունները քարոզարշավի լուսաբանման համար առավելություններ ստանան մյուս քաղաքական ուժերի նկատմամբ։ Եվ այս ճանապարհին իշխանությունները նույնիսկ փորձում են զանց առնել միջազգային կառույցների՝ մասնավորապես Վենետիկի հանձնաժողովի առաջարկները։ Եվ պատահական չէ, որ Ընտրական օրենսգրքի շուրջ ԱԺ պետական-իրավական հարցերի մշտական հանձնաժողովի՝ վերջերս տեղի ունեցած խորհրդարանական լսումների ժամանակ ՀԿ-ների ներկայացուցիչները նկատեցին, որ իշխանությունների ներկայացված առաջարկներով փաստացի ընտրական իրավունքը ստորադասվում է հարմարությանը։

Ընդ որում, իշխանությունները փորձում են այնպիսի տպավորություն ստեղծել, թե Վենետիկի հանձնաժողովի առաջարկները ընդամենը տեխնիկական բնույթ են կրում, սակայն մասնագետների ու ՀԿ-ների ներկայացուցիչների բնորոշմամբ, նրանք այդպիսով հետքայլ են կատարում ժողովրդավարական չափանիշներից: Ավելին, ինչպես երևում է, իշխանությունները նույնիսկ իրենց կողմից նոր ներկայացված առաջարկների հարցում Վենետիկի հանձնաժողովի խորհրդատվական կարծիքը հարցնելու ցանկություն էլ չունեն։ Բայց զարմանալի ոչինչ չկա, քանի որ իշխանությունների համար առաջնահերթ են միայն իրենց շահերը, նրանք թքած ունեն ինչպես Սահմանադրության և օրենքների, ինչպես մեր հասարակության, այնպես էլ միջազգային կառույցների կարծիքի վրա։

ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, California