Yerevan, 31.October.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office

Ռուսաստանի ու Թուրքիայի հակադիր բևեռները. «Փաստ»

POLITICS
Կիսվել

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

ԽՍՀՄ փլուզումից ի վեր Արևմուտք-Ռուսաստան հարաբերությունները ներկայում գտնվում են ամենացածր մակարդակի վրա։ Ավելին ասենք՝ ամենաթշնամական մակարդակի վրա: Ուկրաինական պատերազմին զուգահեռ խորանում է նաև տնտեսական դիմակայությունը, Արևմուտքը ժամանակի ընթացքում նոր պատժամիջոցներ է սահմանում Ռուսաստանի նկատմամբ։ Ճիշտ է՝ Թուրքիան փորձում է Արևմուտքից որոշակի անկախ քաղաքականություն վարել, ու դեռևս Ռուսաստանն ու Թուրքիան տարբեր հարցերի շուրջ կարողանում են պայմանավորվել, այնուամենայնիվ, այս երկու երկրների շահերը երկարաժամկետ առումով բախվում են միմյանց։ Թուրքիան շարունակում է մնալ ՆԱՏՕ-ի ամենաառանցքային երկրներից մեկը, իսկ Հյուսիսատլանտյան դաշինքը Ռուսաստանին հակադիր ռազմաքաղաքական միավորում է։ Եվ դժվար է պատկերացնել, թե երբևէ հնարավոր է, որ Թուրքիան ու Ռուսաստանը հայտնվեն մեկ ռազմաքաղաքական բլոկում։

Սա նաև ՌԴ ԱԳՆ ներկայացուցիչն է բարձրաձայնում՝ նշելով, թե իրենք երբեք չեն մոռանում, որ Թուրքիան ՆԱՏՕ-ի անդամ է: Ինչքան էլ Անկարան փորձի իր ինքնուրույն խաղը տանել, միևնույնն է, մնալու է որպես Արևմուտքի ռազմաքաղաքական կցորդը։ Այլ հարց է, որ Թուրքիան շատ լուրջ հավակնություններ ունի՝ առաջին հերթին կապված Հարավային Կովկասի, ապա նաև Միջին Ասիայի հետ։ Թուրքիան, առաջնորդվելով պանթուրքական ծրագրերով, փորձում է իր հարկի տակ հավաքել բոլոր թյուրքալեզու երկրներին ու ժողովուրդներին և այդպիսով միջազգային հարաբերություններում դառնալ խոշոր խաղացող՝ թելադրելով իր խաղի կանոնները։ Իսկ այսպիսի հավակնությունները հակադրվում են հետխորհրդային պետություններն իր շուրջը համախմբելու Մոսկվայի օրակարգին։ Բնական է, որ այս պարագայում Թուրքիան ու Ռուսաստանը միայն մրցակիցներ կարող են լինել։

Իսկ այն, որ թուրքական բանակի անվտանգային մոդելը ներդրվում է Ադրբեջանում, փաստացի նշանակում է ՆԱՏՕ-ի անվտանգային համակարգի մուտք դեպի Ադրբեջան։ Թուրքիայի հիմնական խնդիրն է տարածաշրջանից Ռուսաստանին դուրս մղելը։ Դրա համար էլ Էրդողանը հայտարարում է, թե 2025 թվականին ռուս խաղաղապահները պետք է հեռանան Լեռնային Ղարաբաղից այն դեպքում, երբ Թուրքիան այդ հարցում ձայնի որևէ իրավունք չունի և նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարության կողմ չէ։ Մյուս կողմից էլ՝ Թուրքիան խորացնում է ռազմատեխնիկական համագործակցությունն Արևմուտքի ու Ուկրաինայի հետ՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ եթե Ռուսաստանն անհաջողություններ ունենա Ուկրաինայում կամ թուլանա, ապա դրանից առաջին օգտվողն ինքն է լինելու։ Ինչպես ժամանակին Ստալինգրադի ճակատամարտի ելքին էր Թուրքիան սպասում Հարավային Կովկաս ներխուժելու համար, այնպես էլ հիմա ատամները սրած սպասում է ուկրաինական ճակատում Ռուսաստանի անհաջողություններին։

Հարմար իրավիճակի դեպքում Թուրքիան Ադրբեջանի միջոցով նոր ագրեսիա կսկսի Հայաստանի դեմ՝ փորձելով Ռուսաստանի դեմ նոր ճակատ բացել, ապա նաև վերջ դնել ՀԱՊԿ-ին՝ որպես առանձին անվտանգային համակարգի։ Սակայն ամենավատն այն է, որ իրադարձությունների այսպիսի զարգացման հնարավորությունը մեծապես թերագնահատվում է։ Հայաստանը տարբեր զիջումների ու հատկապես Թուրքիային սիրաշահելու արդյունքում կարող է ինչ-որ ձևով մի կերպ գոյատևել, բայց եթե Թուրքիան վերջնականապես հաստատվեց Հարավային Կովկասում, ապա շուտով սողոսկելու է նաև Հյուսիսային Կովկաս ու Միջին Ասիա, ու մահմեդական ժողովուրդների հուզումներ հրահրելու միջոցով Ռուսաստանի քայքայման գործընթաց է սկսվելու։ Չեչենական պատերազմները նրա վկայությունն են, որ չպետք է բացառել նման գործընթացների կրկնությունը նաև մեր օրերում։ Պատահական չէ, որ «Ազգայնական շարժում» կուսակցության առաջնորդ Դևլեթ Բահչելին Էրդողանին նվիրել էր «Թուրքական աշխարհի քարտեզը», որտեղ ներառված են մի շարք ռուսական շրջաններ՝ Դաղստանից ու Օրենբուրգի մարզից մինչև Ալթայ ու Յակուտիա: Այդ քարտեզը լիովին արտացոլում է ժամանակակից Թուրքիայի արտաքին քաղաքական իդեա-ֆիքսերը։

Որոշ իմաստով ուկրաինական ճակատում անհաջողության դեպքում Ռուսաստանի համար այնպիսի մեծ սպառնալիք չկա, ինչպիսին ներսից Ռուսաստանի քայքայում ենթադրող թուրքական հավակնություններն են։ Եվ միայն Հայաստանն է, որ կարող է զսպել Թուրքիայի առաջխաղացումը, քանի որ եթե Հայաստանի հարցում Անկարան լուրջ դիմադրության հանդիպի, ապա ստիպված կլինի հետ քաշվել՝ հրաժարվելով իր մեծազդու ծրագրերից։ Ուստի ռուսական կողմը, իր կենսական ու ռազմավարական շահերից ելնելով, պետք է անհապաղ աջակցի իր դաշնակցին, որպեսզի Հայաստանը կուլ չգնա թուրքական պահանջներին, ու թույլ չտա, որ Թուրքիան իր ոտքը պնդացնի Հարավային Կովկասում։

Ճիշտ է՝ ներկա պահին Արևմուտքի կողմից ճնշումների ենթարկվելով՝ ՌԴ-ն տարբեր երկրների, այդ թվում՝ Թուրքիայի հետ համագործակցության կարիքն ունի, բայց պետք է իրադարձություններին նայել երկարաժամկետ հեռանկարների ու ռազմավարական դասավորության տեսանկյունից, այլ ոչ թե առաջնորդվել պահի թելադրանքով։ Այս ամենը հաշվի առնելով՝ ռուսական վերնախավը պետք է շտապ գործի, քանի որ վաղն արդեն կարող է ուշ լինել, երբ Ռուսաստանը կկանգնի այնպիսի փաստի առաջ, որ Թուրքիայի ազդեցությունը Հարավային Կովկասում ավելի ուժեղ կլինի, քան Ռուսաստանինը։

ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Կիսվել
Timeline
IDBank Supports the Reconstruction of the Spandaryan Canal: Commemorative Plaque Dedicated to the Project SignedIDBank and Idram Presented Several Environmental Initiatives at COP17Ucom Shares Its Experience in Private Sector Engagement in Nature Conservation at COP17 Blue Zone«Here’s the screenshot, the money has been transferred»: IDBank warns of fake payment scamsFirst Steps in Your Career with IDBank: 16th Cycle of IDream LaunchedDigital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post MagazineRate.Trading. New Digital Culture of Currency ExchangeDigital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Interview with ForbesApplications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation TogetherYoung Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 A Birthday in Italy with UnibankIdram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2% Ucom Measures the Environmental Impact of Its OperationsUnibank Offers USD-Denominated Bonds with an Annual Coupon Rate of 6% Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation Unibank Joins the Armenian Solar Energy AssociationThe Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of YerevanAmeriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking AwardsUnibank and Picsart Academy Host Kids Day for ChildrenUnibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old YerevanConverse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a RealityRate.Trading: Currency Exchange on a New Digital PlatformIdram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice
All Timeline »
Most Popular
1 Digital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post Magazine 2 Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17 3 Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor” 4 Applications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027 5 Digital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Intervie...
Poll