Yerevan, 04.July.2026,
00
:
00
BREAKING


Աշխարհաքաղաքական դիմակայության սրվող ֆոնը. «Փաստ»

POLITICS

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Միջազգային հարաբերություններում աշխարհաքաղաքական դիմակայության նվազման միտումներ այդպես էլ չեն նկատվում։ Ուկրաինայում և Գազայի հատվածում ռազմական գործողություններն ընթացքի մեջ են։ Ռուսաստան-Արևմուտք հարաբերությունները շարունակում են սրվել։ Մինչև Ռուսաստանը որոշակի հաջողություններ է գրանցում ռազմի դաշտում, Արևմուտքում ավելացնում են Ուկրաինային հատկացվող օգնության ծավալները։ Անգամ խոսվում է այն մասին, որ Ուկրաինան հակահարձակում է սկսելու՝ ռուսական զորամիավորումների առաջընթացը կանխելու նպատակով։ Սակայն ռազմական ոլորտի փորձագետները առանձնապես հավանական չեն համարում, որ Ուկրաինան կարող է լուրջ հաջողություններ գրանցել ու հետ վերցնել այն տարածքները, որոնք անցել են ռուսական վերահսկողության տակ։

Միաժամանակ Ռուսաստանի կողմից հնչում են բանակցություններ սկսելու առաջարկներ, որոնք, բնական է, պետք է լինեն ռուսական կողմի առաջարկած պայմաններով ու նախատեսեն Ուկրաինայի ապառազմականացում, սակայն Ուկրաինան չի համաձայնում։ Արևմուտքում դեռևս կարծում են, որ Կիևը կարող է հաջողության հասնել, և Ուկրաինային տրամադրվող օգնության չափերի մեծացման արդյունքում Ռուսաստանի տնտեսությունը չի կարող դիմակայել ռազմական պահանջների բավարարման ուղղությամբ նկատվող ճնշմանը։ Բայց ռուսական տնտեսությանը հաջողվում է վերականգնվել ու նույնիսկ աճ արձանագրել, որին նպաստել է ռազմարդյունաբերական համալիրի արտադրանքի բարձր աճը։

Ու եթե նախկինում Ռուսաստանից հումքի արտահանումը և արտադրանքների ներկրումը ուղղված էր դեպի Արևմուտք ու մասնավորապես Եվրոպա, ապա ներկայում իրավիճակ է փոխվել։ Ռուսական տնտեսության արտաքին գործընկերության հիմնական վեկտորը փոխվել է դեպի Արևելք, և Ռուսաստանի խոշոր գործընկերներն են դարձել Չինաստանը, Հնդկաստանը, Իրանը և ասիական այլ երկրներ։ Առկա իրավիճակից տնտեսական առումով օգտվում է նաև Թուրքիան, որը չի միացել արևմտյան պատժամիջոցներին։ Թուրքական բազմաթիվ ընկերություններ մուտք են գործում ռուսական շուկա՝ լրացնելու արևմտյան բիզնեսի դուրս գալու հետևանքով առաջացած բացը։ Բայց Արևմուտքը ճնշում է գործադրում այն երկրների նկատմամբ, որոնք տնտեսապես սերտորեն համագործակցում են Ռուսաստանի հետ և այդ երկրին արևմտյան տեխնիկա ու տեխնոլոգիաներ փոխանցում։

Օրինակ՝ ԱՄՆ պետքարտուղար Բլինքենն անձամբ այցելեց Չինաստան՝ զգուշացնելու այդ երկրին, որ չինական ընկերությունները դադարեցնեն երկակի նշանակության ապրանքների ու տեխնիկայի մատակարարումը Ռուսաստանին, քանի որ դրանք կարող են կիրառվել ռազմական նպատակներով։ Հավաքական Արևմուտքը չի համաձայնում ընդունել Ուկրաինայի մասով Ռուսաստանի հաշտության առաջարկները. արևմտյան էլիտայի ներկայացուցիչները կարծում են, որ Ռուսաստանի հաղթանակը հանգեցնելու է առկա աշխարհակարգի փոփոխության, որտեղ գերիշխող դիրքեր ունի Արևմուտքը՝ ԱՄՆ-ի գլխավորությամբ։ Այսինքն, Արևմուտքի գերիշխանության ժամանակաշրջանն ուղղակի կավարտվի։ Ու արևմտյան վերլուծաբանները հիմնականում այն կարծիքին են, որ Ռուսաստանի հաղթանակը կմեծացնի նաև Չինաստանի ռևիզիոնիստական ձգտումները։

Պեկինն, իր աչքի առաջ ունենալով Ուկրաինայում տեղի ունեցած սցենարը, կարող է ներխուժել Թայվան և այն միացնել Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետությանը։ Հենց դրանով է պայմանավորված, որ ԱՄՆ-ն ակտիվորեն աջակցում է Թայվանին՝ մատակարարելով նաև տարբեր տեսակի սպառազինություններ, իսկ Չինաստանը կղզի ներխուժման սցենարներ նախատեսող զորավարժություններ է իրականացնում։ Բայց եթե Արևմուտք-Չինաստան հարաբերությունների լարվածությունը դրսևորվում է հիմնականում Թայվանի շուրջ, ապա Արևմուտք-Ռուսաստան դիմակայությունը Ուկրաինայից բացի ընդգրկում է հետխորհրդային տարածքի այլ երկրներ։ Մեծ է հավանականությունը, որ Վրաստանը, Մոլդովան ու Հայաստանը կարող են դառնալ երկու խոշոր աշխարհաքաղաքական ուժերի բախման թատերաբեմ։

Բայց հաշվի առնելով 2008 թվականի ռուս-վրացական հնգօրյա պատերազմի փորձը՝ Վրաստանի ներկայիս իշխանությունները փորձում են հնարավորինս հավասարակշռված քաղաքականություն վարել ու չտրվել Արևմուտքի՝ Վրաստանը հակառուսական պլացդարմ դարձնելու նկրտումներին։ Ուստի, Վրաստանում գերիշխում է այն մոտեցումը, որ իրենք պատրաստ են կռվել իրենց երկրի համար, բայց ոչ՝ ՆԱՏՕ-ի շահերի։ Իրավիճակը հատկապես բարդ է Հայաստանի պարագայում, քանի որ ՀՀ իշխանությունները փորձում են իրենց հարաբերությունները կառուցել Արևմուտքի հետ հենց հակառուսական հողի վրա։ Առանց այն էլ պատերազմում պարտություն կրած Հայաստանի համար այս քաղաքականությունը հղի է բազմաթիվ վտանգներով։

ԱՐՍԵՆ ՍԱՀԱԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month "Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank "Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick" “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025 Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in ArmeniaUnibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders Business registration is now available at UnibankUp to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa CardsAI Solutions, Expanded Geography and Much More. Eventhub's New Features and Offers Unibank and Unisport took part in the "Tricolor" Yerevan Beat Run. Moody’s affirms IDBank’s Ba3 rating with a stable outlookUcom’s Sales and Service Center Reopens at 16 Bagratunyats Street Unibank's annual general meeting of shareholders will be held today: the bank's net profit amounted to 9.8 billion drams Telecom Armenia OJSC and AzerTelecom OJSC Sign Internet Traffic Transit Agreement AraratBank: A New Rhythm of Life for Children with Hearing ImpairmentsUcom Is the Technology Partner of the Street Ball Armenia Cup 2026 Idram and Glovo Sign Memorandum of Cooperation in BarcelonaTop Travel Destinations of 2026: IDBank Ucom and Impact Hub Yerevan Continue Supporting the Development of Green Startups in Armenia Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBankMoody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook ''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram'' Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBankWildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase ServiceZCMC Joins the United Nations Global Compact Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee From Small Steps to Big Changes: “The Power of One Dram” Turns 6Junius is back — with a new tournament and valuable prizes Ameriabank and FMO Sign EUR 120 Million Agreement to Support MSMEs and Advance Green Finance in Armenia International Children’s Day with EU and “Armenian Virtuosos”There is widespread FEAR [in Armenia] — Ex-Defense Minister Arshak Karapetyan Firebird’s AI Megaproject Enters Final Stage of Phase One Construction0% Commission on Leveraged Share Purchases via the ARARATBANK Trading PlatformCustomer Appreciation Day in Gyumri: IDBankSolis CJSC, managed by Amber Capital and combining a portfolio of solar power plants, issues bonds Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in a Panel Discussion at RISE Powered by Silicon Mountains Simple Talks: A Fresh Take on Finance with AraratBank Ameriabank Won in 4 Categories at AMX Awards 2026