Yerevan, 02.November.2026,
00
:
00
BREAKING

«Ալիևի համար շատ կարևոր է՝ կոնյունկտուրային ինչ-որ բան պոկի Հայաստանից, ավելի շատ, քան մինչև հիմա է ստացել». Ռուբեն Սաֆրաստյան

INTERVIEW

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Հուլիսի 30-ին Հայաստանի և Թուրքիայի միջև հարաբերությունների կարգավորման գործընթացի հատուկ ներկայացուցիչներ, ՀՀ ԱԺ փոխնախագահ Ռուբեն Ռուբինյանը և դեսպան Սերդար Քըլըչը հինգերորդ անգամ հանդիպեցին երկու երկրների սահմանի Մարգարա-Ալիջան անցակետում։

Հանդիպման ընթացքում երկուստեք պայմանավորվել են՝ տարածաշրջանային զարգացումներին համապատասխան՝ գնահատել տեխնիկական կարիքները, որոնք հնարավորություն կընձեռեն գործարկել Ախուրիկ/Աքյաքա երկաթուղու սահմանային անցակետը, ինչպես նաև փոխադարձաբար դյուրացնել վիզայի ընթացակարգերը դիվանագիտական/պաշտոնական անձնագրեր ունեցողների համար։

Հանդիպումից հետո Թուրքիայի հատուկ ներկայացուցիչ Սերդար Քըլըչը X սոցիալական ցանցում գրել էր. «Մենք անցկացրինք մեր բանակցությունների 5-րդ փուլը սահմանամերձ գոտում։ Կառուցողականորեն դիտարկեցինք կարգավորման գործընթացի բոլոր ասպեկտները և դրա հետ հետագա առաջխաղացման հնարավորությունները»։

Նույն հարթակում ՀՀ ԱԺ փոխնախագահ Ռուբեն Ռուբինյանը գրել է. «Սերդար Քըլըչի հետ լավ հանդիպում եմ ունեցել հայ-թուրքական սահմանին»։

168.am-ի հետ զրույցում ԳԱԱ Արևելագիտության ինստիտուտի նախկին տնօրեն, ակադեմիկոս, թուրքագետ Ռուբեն Սաֆրաստյանը խոսելով նախ Ախուրիկ/Աքյաքա երկաթուղու սահմանային անցակետի բացման հնարավորություններից, ապա՝ երկու երկրների բանագնացների հանդիպումների արդյունավետությունից, նշեց՝ ըստ էության Մարգարայի անցակետը վերազինելուց ու պատրաստելուց հետո այն չի գործում, առաջընթաց չկա, քանի որ Թուրքիան անում է այն, ինչ որոշել է։

«Թուրքիայի որոշումն անձամբ հնչեցրել է նախագահ Էրդողանը, այն է, որ մինչև չստորագրվի Հայաստան-Ադևբեջան խաղաղության պայմանագիր, Թուրքիան իրական քայլեր չի ձեռնարկի հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման առումով։ Այնպես որ, այդ մոտեցումը Թուրքիայի վերնախավի մոտեցումն է, և նրանք այն պահպանում են, չեն փոխում։ Իսկ այն, ինչ հիմա տեղի է ունենում, քողարկող, փոքր քայլեր են՝ ցույց տալու, թե իբր Թուրքիան շահագրգռվածություն ունի շարունակելու բանակցային գործընթացը, դրանով ցույց տալու, որ ինչ-որ հարցեր քննարկվում են, գործընթացներ են տեղի ունենում։ Իրականում սա է տեղի  ունենում, ինչը հատուկ է Թուրքիայի դիվանագիտությանը։ Իրենք շատ կոշտ որոշումներ են ընդունում, բանակցություններ են վարում և օգտագործում են տարբեր հնարքներ, որպեսզի այդ կոշտությունը քողարկեն, ինչը և տեղի ունեցավ երեկ»,- նշեց Ռուբեն Սաֆրաստյանը։

Ինչ վերաբերում է Ադրբեջանի հետ խաղաղության պայմանագրին, Ռուբեն Սաֆրաստյանն ասաց, որ սա արդեն այլ պատմություն է, և այստեղ էլ Ադրբեջանն իր խաղն է խաղում։

Թուրքագետի կարծիքով՝ այդ խաղի էությունը բխում է  Ալիևի աշխարհընկալումից։

«Ալիևի համար շատ կարևոր է՝ կոնյունկտուրային ինչ-որ բան պոկի Հայաստանից, ավելի շատ, քան մինչև հիմա է ստացել։ Դրա համար նա ամեն կերպ ձգձգում է  պայմանագրի ստորագրումը, հույս ունենալով կրկին ինչ-որ բան պոկել Հայաստանից։ Խաղում է Ալիևը, նա էլ այսպես մանր խաղ է խաղում»,- հավելեց Ռուբեն Սաֆրաստյանը։

Խոսելով ՀՀ Սահմանադրությունը փոխելու՝ Թուրքիայի ու Ադրբեջանի ներկայացրած պահանջից, որն ըստ էության խաղաղության պայմանագիր ստորագրելու  նախապայման է, Ռուբեն Սաֆրաստյանը նկատեց՝ Սահմանադրության փոփոխությունը երկար պատմություն է, որովհետև մինչև այժմ նոր Սահմանադրության նախագիծ չկա, պարզ չէ, թե ինչպես պետք է լինի։

«Այսինքն՝ Սահմանադրության փոփոխման գործընթացը դեռս չի սկսվել, դա երկար գործընթաց է, տարիներ կտևի։

Կարծում եմ, եթե Թուրքիան և Ադրբեջանն իսկապես շահագրգռված են պայմանագիր ստորագրել Հայաստանի հետ, նրանք այդ հարցը կթողնեն ապագային։ Այստեղ Թուրքիայի ու Ադրբեջանի մոտեցումների որոշակի տարբերություն եմ տեսնում, Թուրքիայի համար կարևորն ամբողջ տարածաշրջանն է, որովհետև ավելի մեծ խաղացող է։

Իսկ տարածաշրջանային առումով նա ձգտում է, որպեսզի Խաղաղության պայմանագիը, որը պետք է ստորագրվի Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև,  իրավական հիմնավորում հաղորդի այն նոր իրավիճակին, որը ստեղծվել է մեր տարածաշրջանում Արցախյան պատերազմից հետո։

Իսկ նոր աշխարհաքաղաքական իրադրությունը, որը ստեղծվել է Հայաստանի պարտությունից հետո, դրա բնութագրական էությունն այն է, որ  Թուրքիայի դիրքերն ուժեղացել են, իսկ Ռուսաստանինը՝ թուլացել։ Դրա համար Թուրքիայի համար կարևոր է, որ խաղաղության պայմանագիրը, որքան հնարավոր է, շուտ ստորագրվի՝ իրավական հիմնավորում տալով նոր աշխարհաքաղաքական իրադրությանը։ Ադրբեջանը, ինչպես ասացի, ավելի փոքր խնդիրներ է լուծում՝ կոնկրետ Հայաստանից ինչ-որ բան պոկելու համար»,- եզրափակեց Ռուբեն Սաֆրաստյանը։

IDBank Supports the Reconstruction of the Spandaryan Canal: Commemorative Plaque Dedicated to the Project SignedIDBank and Idram Presented Several Environmental Initiatives at COP17Ucom Shares Its Experience in Private Sector Engagement in Nature Conservation at COP17 Blue Zone«Here’s the screenshot, the money has been transferred»: IDBank warns of fake payment scamsFirst Steps in Your Career with IDBank: 16th Cycle of IDream LaunchedDigital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post MagazineRate.Trading. New Digital Culture of Currency ExchangeDigital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Interview with ForbesApplications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation TogetherYoung Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 A Birthday in Italy with UnibankIdram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2% Ucom Measures the Environmental Impact of Its OperationsUnibank Offers USD-Denominated Bonds with an Annual Coupon Rate of 6% Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation Unibank Joins the Armenian Solar Energy AssociationThe Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of YerevanAmeriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking AwardsUnibank and Picsart Academy Host Kids Day for ChildrenUnibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old YerevanConverse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a RealityRate.Trading: Currency Exchange on a New Digital PlatformIdram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice