Հայկական ծագման մասին Հերոդոտոսի տեսությունը հերքվել է գենոմի առաջին ամբողջական ուսումնասիրության արդյունքում
SOCIETYՍեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին
Հայերը՝ Արևմտյան Ասիայի բնակիչները, որոնք պատմականորեն բնակեցվել են Հայկական լեռնաշխարհում, վաղուց համարվում էին Բալկաններից եկած փռյուգիացի վերաբնակիչների ժառանգները։ Այս տեսությունը մեծ մասամբ առաջացել է հույն պատմիչ Հերոդոտոսի պատմություններից, ով նշել է, որ հայերը պարսկական բանակում ծառայելիս զինվել են ֆռյուգիական օրինակով։ Լեզվաբանները նույնպես պաշտպանել են այս տեսությունը՝ ենթադրելով, որ հայերենը կապեր ունի հնդեվրոպական լեզուների թրակոֆրիգիական ենթախմբի հետ, գրում է Phys.org-ը։
Սակայն գենոմի առաջին ամբողջական ուսումնասիրությունը մարտահրավեր է նետում այս վաղեմի համոզմունքին` չգտնելով ոչ մի էական գենետիկ կապ հայերի և Բալկանյան տարածաշրջանի բնակչության միջև: Հետազոտությունը համեմատում է նորաստեղծ ժամանակակից հայկական գենոմները և Հայկական լեռնաշխարհի հնագույն մարդկանց հրապարակված գենետիկական տվյալները Բալկանների՝ ինչպես ժամանակակից, այնպես էլ հնագույն գենոմների հետ:
«Դարեր շարունակ պատմական հավատալիքները ձևավորել են անցյալի մեր ըմբռնումը, ինչը հաճախ մեզ ստիպում է ընդունել տեսությունները որպես ճշմարտություն», - ասում է հետազոտության հեղինակ Անահիտ Հովհաննիսյանը՝ Դուբլինի Թրինիթի քոլեջի գենետիկայի և մանրէաբանության դպրոցի անդամը:
«Սակայն, ամբողջական գենոմի հաջորդականության գալուստով և հնագույն ԴՆԹ հետազոտությունների զարգացմամբ, մենք այժմ կարող ենք կասկածի տակ դնել և վերանայել այս վաղեմի գաղափարները՝ բացահայտելով մարդկային բնակչության պատմության շատ ավելի գիտականորեն տեղեկացված տեսակետ»:
Հետազոտողները հերքել են նաև մեկ այլ համոզմունք՝ պնդումները սասունցիների՝ Հայկական լեռնաշխարհի հարավային մասում (ժամանակակից հարավ-արևելյան Թուրքիա) բնակեցված հայ բնակչության ասորական ծագման մասին: Այս կապը հիշատակվել է բազմաթիվ պատմական աղբյուրներում, ներառյալ Աստվածաշունչը, սեպագիր տեքստերը և տեղական ավանդական պատմությունները: Փոխարենը, նրանք պարզել են, որ ոչ վաղ անցյալում սասունցիները քանակի զգալի անկում են ապրել, ինչը նրանց առանձնացնում է այլ պոպուլյացիաներից:
«Հայկական լեռնաշխարհում գենետիկական շարունակականությունը ստուգելով՝ մենք եկանք այն եզրակացության, որ վաղ բրոնզի դարից հետո Մերձավոր Արևելքում լայնածավալ շարժում է եղել:
Հարցերը, թե որտեղից և երբ է այն եկել, և ինչն է առաջացրել միգրացիայի նման լայնածավալ ալիք, դեռեւս մնում են անպատասխան», - ասում է Քեմբրիջի համալսարանի պրոֆեսոր Անդրեա Մանիկան:
Հետազոտողները նաև լույս են սփռել հայկական տարբեր խմբերի բնակչության կառուցվածքի և գենետիկական փոփոխության վրա՝ պարզելով, որ Հայկական լեռնաշխարհի արևելյան, արևմտյան և կենտրոնական մասերի պոպուլյացիաները համեմատաբար բարձր նմանություն ունեն:
«Սա առաջին հետազոտությունն է, որը փորձում է կազմել Հայկական լեռնաշխարհի գենետիկական ատլասը»,- ասում է ՀՀ ԳԱԱ Մոլեկուլային կենսաբանության ինստիտուտի պրոֆեսոր, հրապարակման համահեղինակ Լևոն Եպիսկոպոսյանը։
Առավել մանրամասն` այստեղ.
https://t.me/+l9xjL01DqrowZjUy
Unibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp Nairi
Unibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New Location
Ucom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity
EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriter
Become a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yield
The Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'
All Armflix Content Is Once Again Available on Uplay
Hayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in Katowice
Harutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership
and Adopted the Law to Prevent a Referendum”
Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 
“Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”
It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline
“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the World
Unibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities Abroad
SEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI
"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League
Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” Program
Ucom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact
Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School Year
Ucom’s Sales and Service Center Reopens at 7 Sayat-Nova Street in Gyumri
"Unisport" Competes in the UEFA Futsal Champions League
Aram Barseghyan Appointed CEO of Team Telecom Armenia, Hayk Yesayan to Lead Team Group
Letter of Congratulations to His Holiness Karekin II on His 75th Birthday
“Side by Side” Program for Artsakh Families in the Sevan Community: IDBank
Arega Hovsepyan is our candidate for Chair of the Committee on European Integration
The Final Round of the Junius Tournament Has Begun
Awards Ceremony for the “Top 100 Students of Armenia” Competition: Presentation of Certificates
New Samsung Galaxy A27 as Part of Ucom’s Special “Back to School 2026” Offer
Millennials, Gen Z, or Gen Alpha: How Different Generations Prepare for the New School Year: Idram&IDBank
Financial Literacy at the Republican Center for Children and Youth Tent Camp: Idram & IDBank
Unlocking the Secrets of the Financial World at ''Hayordi'' Camp with Idram&IDBank
Ucom Supports the Second Phase of ArmDrone’s FPV Drone Educational Program
"The Power of One Dram" to "Orran" Charitable Non-Governmental Organization
Ucom and Microsoft Innovation Center’s Cybersecurity Education Program Concludes with a Mini CTF Competition
Customer Appreciation Day - This Time at IDBank’s “Erebuni” Branch
Results of the Junius Tournament Announced: The Next Round Ahead
Ucom Expands International Roaming Capabilities
"Urgently Confirm Your Card Details": IDBank Warns of Hotel Booking Scams
Mher Ananyan joins Unibank's Management Board
Ucom Supports the Launch of "Remember the Animals" Educational Game
Moody’s changes the outlook on IDBank’s ratings to positive
IDBank Introduces the New Mastercard World Card with Exclusive Travel Benefits and a Special Launch Campaign
Converse Bank and Visa expand their strategic partnership to introduce new customer solutions 
Ucom and FPWC Ensure Round-the-Clock Wildlife Monitoring in Gnishik Through Solar Energy
Idram and IDBank Support Startups at Seaside Startup Summit
It is now possible to register in Unibank’s mobile application through imID as well
“Free In-Game Bonuses”: IDBank Warns About Cyberattacks Targeting Schoolchildren
Moody's affirms Converse Bank's ratings and changes outlook to positive from stable
New Achievements in Europe: "Armenian Virtuosos" Scholarship Recipients Embark on Educational Trips to Prestigious Music Academies
Rate.Trading Platform at Seaside Startup Summit: IDBank Introduces an Innovative Solution 
