Ծուռ ճանապարհով. 2025 թվականի Հայաստանի 5 կարևոր իրադարձությունները. «Փաստ»
INTERNATIONAL NEWS
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
ritmeurasia.ru–ն գրում է, որ անցած տարին Հայաստանի համար հարուստ էր թե՛ ներքին, թե՛ միջազգային մակարդակով քաղաքական իրադարձություններով: Մի կողմից՝ Ադրբեջանի հետ երկարատև հակամարտությունն ավարտվեց, թեև Երևանի համար պարտվողական պայմաններով: Մյուս կողմից՝ երկրի քաղաքական կյանքում ծավալվեց լուրջ ճգնաժամ, որը հանգեցրեց ոչ միայն սոցիալական բևեռացման, այլ նաև կառավարության և եկեղեցու միջև պառակտման:
Բայց ամեն ինչ հերթով՝ անցած տարվա 5 կարևոր իրադարձությունները:
Հայաստանը Եվրոպա է գնում
Անցյալ տարվա գարնան առաջին կեսին Երևանը իրավաբանորեն ամրագրեց իր ձգտումը՝ միանալ ԵՄ–ին, ինչը, հաշվի առնելով միջազգային իրավիճակը, անխուսափելիորեն նշանակում է հեռանալ Ռուսաստանից և ԵԱՏՄից։ Ռուսաստանն ընդգծեց, որ դա անհնար է, և որ Երևանը ստիպված կլինի ընտրություն կատարել ԵՄի և ԵԱՏՄի միջև։ Հետաքրքիր է, որ ինքը՝ Փաշինյանը, որը ղեկավարում է հանրապետությունը 2018 թվականից, շարունակում է իրականացնել այն հայտնի բազմավեկտոր մոտեցումը, որը բնորոշ է շատ նախկին խորհրդային հանրապետություններին, այն է՝ մի կողմից՝ համատեղ ինտեգրացիոն նախագծեր Ռուսաստանի հետ, մյուս կողմից՝ մերձեցում Արևմուտքին։ ԵՄ–ի հետ մերձեցման Հայաստանի ուղին գնալով ավելի ու ավելի պարզ է դառնում, չնայած դա չափազանց երկար կլինի։ Առայժմ Ռուսաստանն է մնում Հայաստանի հիմնական տնտեսական գործընկերը։ Այնուամենայնիվ, Երևանի արևմտամետ վեկտորն արդեն իսկ վտանգներ է պարունակում։ Մոսկվայի և, իհարկե, Երևանի շահերից է բխում, որ Հայաստանը մնա բարեկամ գործընկեր, այլ ոչ թե կրկնի Մոլդովայի կամ Ուկրաինայի ճակատագիրը։
Փաշինյանը հարձակում սկսեց Եկեղեցու վրա
Անցյալ տարի նոր սրացում նկատվեց Նիկոլ Փաշինյանի և Հայ առաքելական եկեղեցու (ՀԱԵ) միջև առճակատման մեջ։ Ամեն ինչ սկսվել էր դեռ հինգ տարի առաջ, երբ Երկրորդ ղարաբաղյան պատերազմում պարտությունից հետո Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բն կոչ արեց վարչապետին հրաժարական տալ: Նման կերպ ՀԱԵ ղեկավարը դարձավ Փաշինյանի քաղաքական հակառակորդը։ 2025 թվականին այդ հակամարտությունը վերսկսվեց նոր թափով և հասավ աննախադեպ մասշտաբների՝ բերելով կառավարության հակառակորդների զանգվածային ձերբակալությունների։
Այդ հակամարտությունը ստացավ ոչ միայն քաղաքական, այլ նաև արժեքային չափում: Եվ որքան Երևանը մոտենա Արևմուտքին, այնքան ավելի ուժգին կլինեն քաղաքական վերնախավի կողմից Եկեղեցու վրա հարձակումները։
Խաղաղություն կնքվեց Ադրբեջանի հետ, բայց հավե՞րժ, թե՞ թվացյալ
Դոնալդ Թրամփի միջնորդությամբ Փաշինյանը և Ալիևը Վաշինգտոնում ստորագրեցին երկար սպասված խաղաղության պայմանագիրը: Անդրկովկասի պատմության համար այս իրադարձությունը դարձավ ոչ միայն անցած տարվա, այլ նաև ամբողջ հետխորհրդային դարաշրջանի ամենանշանակալիցներից մեկը։ 2023 թվականի իրադարձությունները հիմք հանդիսացան այդ որոշման համար: Տարիներ տևած պատերազմն ավարտվեց Հայաստանի և անձամբ Փաշինյանի պարտությամբ: Մնում էր միայն իրավականորեն ձևակերպել իրավիճակը և ինչոր կերպ թույլ տալ Երևանին և Բաքվին՝ շարունակել համակեցությունը։ Եվ 2025 թվականին մեծ առաջընթաց գրանցվեց։ Անբարենպաստ պայմաններով պայմանագրի ստորագրումը քննադատության ալիք առաջացրեց Փաշինյանի դեմ։ Հայրենասիրական ուժերը մեղադրեցին նրա կառավարությանը ազգային նվաստացման և ազգային շահերից հրաժարվելու մեջ։ Այնուամենայնիվ, այդ փաստաթուղթը տրամաբանական ավարտն է Երևանի ռազմական պարտությունների շարքում։ Ավելին, հանրապետության արևմտյան արտաքին քաղաքականության վեկտորը կարող էր հիմք հանդիսանալ դրա ստորագրման համար, քանի որ ՆԱՏՕին և ԵՄին միանալը գործնականում անհնար է չլուծված տարածքային հակամարտությունների պայմաններում։
ՆԱՏՕ-ի տանկերը հայտնվեցին հայկական հողի վրա
Անցյալ տարի եղավ Հայաստանի և Արևմուտքի միջև ռազմական համագործակցության աճ։ Հայաստանը որպես դիտորդ մասնակցեց Վրաստանում անցկացվող ՆԱՏՕի Agile Spirit 2025 զորավարժություններին, ինչպես նաև օգոստոսին հյուրընկալեց ԱՄՆի հետ համատեղ Eagle Partner 2025 զորավարժությունները։ Eagle Partner 2025 զորավարժությունները հատկապես ուշագրավ էին, քանի որ տեղի ունեցան հայկական հողի վրա։ Երևանի արևմտյան զարգացման վեկտորը չի սահմանափակվում միայն ԵՄ– ին միանալով։ Հանրապետության ղեկավարությունը գործնականում անտեսում է ՀԱՊԿը՝ չնայած այդ կազմակերպության անդամակցությանը, միաժամանակ ակտիվորեն ամրապնդելով կապերը մեկ այլ ռազմական բլոկի՝ ՆԱՏՕի հետ։
Խորհրդարանական ընտրությունները հանձնվեցին ԵՄ-ին
Պաշտոնական Երևանի արևմտյան թեքման գագաթնակետը եվրոպական դիվանագիտության ղեկավար Կայա Կալլասի՝ տարվա վերջին արած աղմկոտ հայտարարությունն էր։ Նա հայտարարեց, որ ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանի խնդրանքով ԵՄն մտադիր է Մոլդովայի օրինակով «օգնել» Հայաստանին՝ կանխել «արտաքին ազդեցությունը» 2026 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում։ ԵՄ–ն Մոլդովայում ստանձնել էր գործընթացի լիակատար վերահսկողություն, միջամտում էր, որը ինչինչ պատճառներով չէր համարվում «օտարերկրյա», և ճնշում գործադրում Ռուսաստանին բարեկամ քաղաքական գործիչների վրա։ Այդ փորձը ցույց տվեց, որ Արևմուտքի միջամտությունը կեղծում է ընտրությունների արդյունքները։
* * * 2025 թվականին Հայաստանի քաղաքական կյանքի հիմնական իրադարձությունները ենթադրում են, որ Արևմուտքը, ստանալով Երևանից մերձեցման գործընթացին մասնակցելու պատրաստակամության մասին ազդանշան, ակտիվորեն վերահսկողություն կհաստատի հանրապետության նկատմամբ։ ՆԱՏՕն նույնպես ակտիվորեն կարձագանքի Երևանի ներկայիս արտաքին քաղաքականությանը։ Հետևաբար, 2026 թվականի համար ամենահավանական սցենարն այն է, որ Հայաստանն ու Արևմուտքն ավելի արագ մերձենան միմյանց, քան անցյալ տարի։
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
Safe Workplace as a Guarantee of Development
Spring Promotion at Megamall from Idram&IDBank
“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms
Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure Funding
IDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles Times
AraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive Year
Ucom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum
ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee
Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora
New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBank
New Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBank
UBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK
In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms
Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance Group
IDBank Expands Travel Benefits of Premium Cards
Free Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle East
Love Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris
Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin Branch
Ucom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom
Individuals and businesses, near and far, all welcome
Trust and reach across the globe
Choosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank App
Ucom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable Gifts
AraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback 
“My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.
Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network
Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange
Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia
2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca Cards
Order an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashback
IDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes
Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation
KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBank
Ameriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New Customers
Dangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online Surveys
Justice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe Hakobya
Idram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving Day
AraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” Award
IDBank has opened a representative office in Glendale, California
Team Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker Armenia
Ucom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift
Team and the French University in Armenia Help 120 Students Gain Real-World Experience
Ucom Offers Comprehensive Internal Network (LAN) Building Services for Corporate Clients
Unibank Became an A-Level Member of the Armenia British Business Chamber
Winter adventures continue at Myler: Idram&IDBank
With the Support of AraratBank, KardaLove 5th Anniversary Festival Returns in a New Format
The Power of One Dram — to Mathemik NGO
IDBank’s Nor Nork branch has reopened
On the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situation
When CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan 
