Yerevan, 20.September.2026,
00
:
00
BREAKING


Որտեղ է թաքնված Սուրբ Հովհաննես մատուռի գաղտնիքը․ բացահայտելով Հայաստանը (մաս 3)

CULTURE

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

Լոռու լեռների մեջ, որտեղ մշուշը հաճախ է ավելի շուտ երևում, քան արևը, կա մի վայր, որի մասին նույնիսկ տեղացիները միշտ կիսաձայն են խոսում։ Դա Ղալթախչիի՝ այսօր Հարթագյուղի տարածքում գտնվող Սուրբ Հովհաննես մատուռն է․ փոքրիկ քարաշեն կառույց, որը դարեր շարունակ համարվում է ոչ միայն ուխտավայր, այլև՝ չբացահայտված գաղտնիքների պահոց։

Մատուռը կանգնած է բարձրադիր լեռան գագաթին՝ ավելի քան երկու հազար մետր բարձրության վրա։ Ասում են՝ այստեղ պատահական մարդիկ չեն հասնում։ Ովքեր փորձել են առանց նպատակի կամ հեգնանքով բարձրանալ, հաճախ կես ճանապարհից հետ են դարձել՝ կամ եղանակի կտրուկ փոփոխության, կամ անբացատրելի հոգնածության պատճառով։ Տեղացիները վստահ են՝ լեռը «չի թողնում» նրան, ով չի գալիս հավատքով։

Արդյո՞ք սա պարզապես լեգենդ է, թե իրական սրբավայր

Ժողովրդական լեգենդներից ամենատարածվածը կապված է Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի մասունքների հետ։ Ավանդության համաձայն՝ մասունքների մի հատված միջնադարում գաղտնի բերվել է այս վայր և ամփոփվել հենց այստեղ։ Այդ օրվանից մատուռը համարվել է «լսող տեղ»․ ասում են՝ այստեղ արտասանված աղոթքները հազվադեպ են մնում անպատասխան։ Տասնամյակների ընթացքում փոխանցվել են պատմություններ մարդկանց մասին, ովքեր բարձրացել են լեռը հուսահատ, իսկ իջել՝ հավատով։

Մատուռի շուրջ պատմում են նաև լռության մասին։ Շատ ուխտավորներ վկայում են, որ գագաթին հասնելուն պես օդը կարծես փոխվում է․ քամին լռում է, ձայները խլանում են, և մարդը մնում է միայն սեփական մտքերի հետ։ Ոմանք դա բացատրում են բարձրությամբ, մյուսները՝ վայրի «սրբացված» լինելով։ Բայց գրեթե բոլորը խոսում են նույն զգացողության մասին՝ ժամանակը կարծես կանգ է առնում։

Սուրբ Հովհաննես մատուռը բազմիցս ավերվել է պատմության ընթացքում։ Այն այրվել է, քանդվել, մոռացության մատնվել, սակայն ամեն անգամ կրկին վերակառուցվել է։ Տեղացիներն ասում են՝ որքան էլ փորձել են այն վերացնել, մատուռը միշտ «վերադարձել է»։ Այս փաստը դարձել է հերթական լեգենդի հիմք․ իբր սրբավայրը չի կարող անհետանալ, քանի դեռ մարդիկ հավատում են նրան։

Վերջին տարիներին մատուռը հաճախ է հիշատակվում նաև վտանգավոր ուխտագնացությունների համատեքստում։ Ճանապարհը դժվարանցանելի է, երբեմն՝ վտանգավոր, սակայն նույնիսկ դա չի վախեցնում ուխտավորներին։ Շատերի համար վտանգը ևս մեկ փորձություն է՝ ապացուցելու, որ հավատը ուժեղ է վախից։

Այսօր էլ Սուրբ Հովհաննես մատուռի իրական գաղտնիքը մնում է հարց։ Արդյո՞ք այստեղ իսկապես պահվում են մասունքներ, թե՞ ուժը մարդկանց հավատքի մեջ է։ Արդյո՞ք լեռը «ընտրում է» իր այցելուներին, թե՞ պարզապես պատմություններն են այդպես ներկայացվում։ Մի բան հստակ է․ Ղալթախչիի Սուրբ Հովհաննես մատուռը այն վայրերից է, որտեղ մարդը գալիս է պատասխանների հետևից, բայց հաճախ հեռանում է նոր հարցերով։

Եվ գուցե հենց դա է նրա ամենախորը գաղտնիքը։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at UcomUnibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football ClubSergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars ProgramUnibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School ParticipantsUnibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriterBecome a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yieldThe Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'All Armflix Content Is Once Again Available on UplayHayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in KatowiceHarutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership and Adopted the Law to Prevent a Referendum”Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 “Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the WorldUnibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities AbroadSEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” ProgramUcom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School YearUcom’s Sales and Service Center Reopens at 7 Sayat-Nova Street in Gyumri "Unisport" Competes in the UEFA Futsal Champions LeagueAram Barseghyan Appointed CEO of Team Telecom Armenia, Hayk Yesayan to Lead Team GroupLetter of Congratulations to His Holiness Karekin II on His 75th Birthday “Side by Side” Program for Artsakh Families in the Sevan Community: IDBankArega Hovsepyan is our candidate for Chair of the Committee on European IntegrationThe Final Round of the Junius Tournament Has BegunAwards Ceremony for the “Top 100 Students of Armenia” Competition: Presentation of CertificatesNew Samsung Galaxy A27 as Part of Ucom’s Special “Back to School 2026” OfferMillennials, Gen Z, or Gen Alpha: How Different Generations Prepare for the New School Year: Idram&IDBankFinancial Literacy at the Republican Center for Children and Youth Tent Camp: Idram & IDBankUnlocking the Secrets of the Financial World at ''Hayordi'' Camp with Idram&IDBankUcom Supports the Second Phase of ArmDrone’s FPV Drone Educational Program "The Power of One Dram" to "Orran" Charitable Non-Governmental OrganizationUcom and Microsoft Innovation Center’s Cybersecurity Education Program Concludes with a Mini CTF CompetitionCustomer Appreciation Day - This Time at IDBank’s “Erebuni” BranchResults of the Junius Tournament Announced: The Next Round AheadUcom Expands International Roaming Capabilities"Urgently Confirm Your Card Details": IDBank Warns of Hotel Booking ScamsMher Ananyan joins Unibank's Management Board Ucom Supports the Launch of "Remember the Animals" Educational Game Moody’s changes the outlook on IDBank’s ratings to positive IDBank Introduces the New Mastercard World Card with Exclusive Travel Benefits and a Special Launch CampaignConverse Bank and Visa expand their strategic partnership to introduce new customer solutions Ucom and FPWC Ensure Round-the-Clock Wildlife Monitoring in Gnishik Through Solar Energy