Yerevan, 20.September.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office


Սեպտեմբերի 1-ից գործում են մանկապարտեզների սննդի նոր պահանջները. ի՞նչ է արգելված ճաշացանկում

SOCIETY
Կիսվել

Սեպտեմբերի 1-ից ուժի մեջ է մտել մանկապարտեզներում երեխաների սննդի կազմակերպման նորմատիվի ամբողջությամբ նոր խմբագրությունը. առողջապահության նախարարի 2026 թվականի հուլիսի 30-ի N 58-Ն հրամանով նոր շարադրանք է ստացել 2025 թվականի մայիսի 5-ի N 41-Ն հրամանի հավելվածը՝ «Նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում երեխաների սննդի կազմակերպմանը ներկայացվող պահանջներ» հանրային առողջապահական նորմատիվը։

Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net–ը, պահանջները տարածվում են բոլոր մանկապարտեզների, նախադպրոցական ծառայություններ մատուցող կազմակերպությունների, ինչպես նաև նախադպրոցական ծրագրեր իրականացնող կրթահամալիրների վրա՝ անկախ սեփականության ձևից և գերատեսչական պատկանելությունից։

Ծնողն իրավունք ունի ամեն օր տեսնել ճաշացուցակը

Նորմատիվի 20-րդ կետով ամեն օր յուրաքանչյուր խմբում ծնողների համար տեսանելի տեղերումփակցվում է հաստատության ղեկավարի հաստատած ճաշացուցակը՝ կերակրատեսակների անվանումների և ծավալների նշումով։ Այսինքն՝ ծնողը կարող է ամեն առավոտ ստուգել, թե ինչ է ուտելու իր երեխան, և համեմատել այն նորմատիվի պահանջների հետ։

Ի՞նչ է պարտադիր ամեն օր

Սննդի կազմակերպման ժամանակ պարտադիր է օրական առնվազն 2 անգամ տաքխոհարարական արտադրանքի տրամադրումը։ Ճաշացուցակում ամեն օր ներառվում են առնվազն երկու չափաբաժին բանջարեղեն կամ աղցան (բացառությամբ օսլա պարունակող բանջարեղենի՝ կարտոֆիլ, կանաչ ոլոռ, եգիպտացորեն) և առնվազն երկու չափաբաժին միրգ, իսկ ամեն շաբաթ՝ առնվազն երեք տարբեր միրգ և երեք տարբեր բանջարեղեն։ Ամեն օր տրամադրվում են կաթ կամ կաթնամթերք և սպիտակուցի աղբյուր՝ միս, ձուկ, ձու կամ լոբազգիներ (ձուկը՝ շաբաթական ոչ ավելի քան 2 անգամ), իսկ խմելու ջուրը հասանելի է մշտապես։

Ի՞նչ է արգելված ճաշացանկում

Սննդային թունավորումների և վարակիչ հիվանդությունների կանխարգելման նպատակով մանկապարտեզներում չի օգտագործվում, մասնավորապես՝ երշիկեղենը, հում ապխտած մսից ուտեստները (բաստուրմա, սուջուխ և նմանատիպ), կրեմային հրուշակեղենը՝ տորթեր, հրուշակներ, պաղպաղակը, ժելեն, կարամելը, քաղցրացուցիչներ պարունակող սննդամթերքը, սունկը և դրանից պատրաստված կերակրատեսակները, խաշը և դոնդողածածկ արտադրանքը, աղացած մսով մակարոնը, տնային պայմաններում կամ մանկապարտեզի խոհանոցում պատրաստված պահածոներն ու կաթնաթթվային մթերքը, նախորդ օրվա պատրաստած կերակրատեսակները, չեռացրած կաթը, թերխաշ ու հում ձուն։ Միսը և ձուկն ընդունվում են միայն թարմ վիճակում. կրկնակի կամ խորը սառեցված և հալեցված մսամթերքն ու ձկնամթերքն արգելված են։

Առողջ սննդի սկզբունքից ելնելով՝ արգելված են նաև տապակած կերակրատեսակները, այդ թվում՝ կարկանդակները, փքաբլիթները, բլինչիկները և չիպսը, մարգարինը, սպրեդը և տրանսճարպերը, քացախը, մանանեխը, կծու պղպեղը և այլ կծու համեմունքներ, սուրճը և կոֆեին պարունակող բոլոր ըմպելիքները՝ ներառյալ թեյը, էներգետիկ ըմպելիքները, ավելացված շաքարով գազավորված ըմպելիքները, գետնանուշը և ծիրանի կորիզի միջուկը, մաստակը, շաքարի ու աղի բարձր պարունակությամբ սննդամթերքը։

Շոկոլադը և շոկոլադապատ արտադրանքը ճաշացանկում չեն թույլատրվում, մինչդեռ կակաոն թույլատրված է՝ ոչ ավելի քան 5 գրամ ավելացված շաքարի պարունակությամբ։ Աղը չպետք է հասանելի լինի պատրաստի սննդին ավելացնելու համար, օգտագործվում է միայն յոդացված աղ, իսկ աղցանները թթվասերով կամ մայոնեզով չեն համեմվում։

Ալերգիա ունեցող երեխաներ

Ալերգիկ և քրոնիկ հիվանդություններ ունեցող երեխաների սնունդը կազմակերպվում է երեխային վարող բժշկի մշակած հստակ հրահանգների կամ սննդակարգի հիման վրա՝ համաձայնեցնելով ծնողի (օրինական ներկայացուցչի) հետ։

Առանձին կանոններ՝ 6-12 ամսականների համար

Ամենափոքրերի սնուցումը կարգավորված է առանձին գլխով։ Այս տարիքային խմբում արգելվում է երեխային տալ թեյ, խոտաբույսերի թուրմ, սուրճ, մեղր, շաքար, աղ, հյութ և այլ քաղցր ըմպելիքներ, կովի կաթ՝ որպես ըմպելիք, չպաստերիզացված կաթնամթերք, և ուշագրավ նորույթ՝ պատրաստի (արդյունաբերական) մանկական սնունդ։ Ընդ որում, հավելյալ սնուցումը մանկապարտեզում տրամադրվում է միայն այն սննդատեսակներով, որոնք ծնողն արդեն ներմուծել է երեխայի ճաշացանկում, և յուրաքանչյուր երեխայի համար լրացվում է անհատական սնուցման պլան։

Կերակրման անվտանգության պահանջներն էլ են մանրամասն. երեխան պետք է նստած լինի անվտանգության ամրագոտիով բարձր աթոռին, կերակրվի դայակի չընդհատվող հսկողությամբ՝ յուրաքանչյուր երեխայի համար մեկ դայակ, իսկ կերակրման ընթացքում բացառվում է հեռուստացույցի, հեռախոսի և այլ շեղող էլեկտրոնային սարքերի օգտագործումը։ Պետք է խուսափել խեղդվելու ռիսկ առաջացնող սննդից՝ ամբողջական խաղող, հում գազար, ամբողջական ընդեղեն ու սերմեր։ Հաստատությունը պարտավոր է ունենալ կրծքով կերակրման սենյակ, կրծքի կաթը միկրոալիքային վառարանով տաքացնելն արգելվում է, իսկ պատասխանատու բուժաշխատողը ամեն օր ծնողին հաշվետվություն է տրամադրում երեխայի քնի ժամերի և ընդունած սննդի քանակի մասին։

Ինչպե՞ս է հսկվում սննդի որակը

Ամեն պատրաստի կերակրատեսակից նմուշ է վերցվում անմիջապես այն կաթսայից, որում պատրաստվել է, և պահվում առնվազն 48 ժամ սառնարանում՝ նմուշառման օրվա ու ժամի նշումով։ Գործում է խոտանորոշման հանձնաժողով, որի գնահատումից առաջ կերակրատեսակի բացթողում չի կատարվում, իսկ բուժաշխատողն ամեն օր՝ աշխատանքը սկսելուց առաջ, զննում է խոհանոցի աշխատողներին։

Ամփոփում

Ամփոփելով՝ սեպտեմբերի 1-ից գործող նոր խմբագրությամբ նորմատիվը բոլոր մանկապարտեզների համար պարտադիր է դարձնում ամեն օր ծնողներին տեսանելի ճաշացուցակը, օրական առնվազն 2 տաք սնունդը, 2 չափաբաժին բանջարեղենն ու 2 չափաբաժին միրգը, արգելում է երշիկեղենը, բաստուրման, կրեմային հրուշակեղենը, պաղպաղակը, տապակածն ու չիպսը, սուրճն ու թեյը, գազավորված քաղցր ըմպելիքները, մաստակն ու շոկոլադը, 6-12 ամսականների համար՝ նաև մեղրը, շաքարը, աղը, հյութերը և արդյունաբերական մանկական սնունդը, իսկ ամեն կերակրատեսակից նմուշը պահվում է առնվազն 48 ժամ, – տեղեկացնում է Iravaban.net–ը։

Կիսվել
Timeline
Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at UcomUnibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football ClubSergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars ProgramUnibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School ParticipantsUnibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriterBecome a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yieldThe Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'All Armflix Content Is Once Again Available on UplayHayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in KatowiceHarutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership and Adopted the Law to Prevent a Referendum”Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 “Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the WorldUnibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities AbroadSEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” ProgramUcom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School YearUcom’s Sales and Service Center Reopens at 7 Sayat-Nova Street in Gyumri "Unisport" Competes in the UEFA Futsal Champions LeagueAram Barseghyan Appointed CEO of Team Telecom Armenia, Hayk Yesayan to Lead Team GroupLetter of Congratulations to His Holiness Karekin II on His 75th Birthday “Side by Side” Program for Artsakh Families in the Sevan Community: IDBankArega Hovsepyan is our candidate for Chair of the Committee on European IntegrationThe Final Round of the Junius Tournament Has BegunAwards Ceremony for the “Top 100 Students of Armenia” Competition: Presentation of CertificatesNew Samsung Galaxy A27 as Part of Ucom’s Special “Back to School 2026” OfferMillennials, Gen Z, or Gen Alpha: How Different Generations Prepare for the New School Year: Idram&IDBankFinancial Literacy at the Republican Center for Children and Youth Tent Camp: Idram & IDBankUnlocking the Secrets of the Financial World at ''Hayordi'' Camp with Idram&IDBankUcom Supports the Second Phase of ArmDrone’s FPV Drone Educational Program "The Power of One Dram" to "Orran" Charitable Non-Governmental OrganizationUcom and Microsoft Innovation Center’s Cybersecurity Education Program Concludes with a Mini CTF CompetitionCustomer Appreciation Day - This Time at IDBank’s “Erebuni” BranchResults of the Junius Tournament Announced: The Next Round AheadUcom Expands International Roaming Capabilities"Urgently Confirm Your Card Details": IDBank Warns of Hotel Booking ScamsMher Ananyan joins Unibank's Management Board Ucom Supports the Launch of "Remember the Animals" Educational Game Moody’s changes the outlook on IDBank’s ratings to positive IDBank Introduces the New Mastercard World Card with Exclusive Travel Benefits and a Special Launch CampaignConverse Bank and Visa expand their strategic partnership to introduce new customer solutions Ucom and FPWC Ensure Round-the-Clock Wildlife Monitoring in Gnishik Through Solar Energy
All Timeline »
Most Popular
1 Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice 2 Unibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football Club 3 Unibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays 4 Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School Participants 5 Sergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invit...
Poll