Արդյո՞ք կարող եք հրաժարվել պատվաստանյութերից. ի՞նչ է սահմանում օրենքը
SOCIETY
Պատվաստումների թեման հաճախ է հարցեր առաջացնում, հատկապես երբ խոսքը երեխաների պատվաստումների մասին է։ Կարո՞ղ է ծնողը հրաժարվել երեխային պատվաստելուց, և արդյո՞ք օրենքը թույլ է տալիս պարզապես չստանալ պատվաստանյութը։
Հայաստանում գործող «Հանրային առողջապահության մասին» օրենքը նախատեսում է, որ իմունականխարգելման ենթակա անձը կամ նրա օրինական ներկայացուցիչը սահմանված կարգով կարող է գրավոր հրաժարվել պատվաստումից։ Սակայն օրենքն անմիջապես սահմանում է բացառություն՝ այս իրավունքը չի տարածվում համաճարակաբանական ցուցումով իրականացվող պատվաստումների վրա։
Այսինքն՝ սովորական կանխարգելիչ պատվաստումների դեպքում հրաժարումը հնարավոր է, սակայն այն պետք է ձևակերպվի սահմանված ընթացակարգով։ Բժշկական կազմակերպություններում հրաժարումները գրանցվում են համապատասխան համակարգում, իսկ հրաժարվող անձի կամ երեխայի ծնողի հետ նախատեսվում է խորհրդատվություն և իրազեկում։ Գործող կարգավորումների համաձայն՝ անձը «հրաժարված» է համարվում այն դեպքում, երբ խորհրդատվությունից հետո շարունակում է իր դիրքորոշումը և ներկայացնում է գրավոր հրաժարական՝ հաստատելով, որ տեղեկացված է չպատվաստվելու դեպքում վարակիչ հիվանդությամբ վարակվելու վտանգի մասին։
Առանձին կարգավորում գործում է համաճարակաբանական ցուցումով պատվաստումների դեպքում։ «Հանրային առողջապահության մասին» օրենքի 12-րդ հոդվածը սահմանում է, որ նման պատվաստման ենթակա անձինք պարտավոր են պատվաստվել օրենքով և հանրային առողջապահական նորմատիվներով սահմանված դեպքերում։ Բացառություն են կազմում բացարձակ բժշկական հակացուցում ունեցող անձինք։
Օրենքը նաև ամրագրում է մարդու՝ պատվաստումների վերաբերյալ լիարժեք և հավաստի տեղեկատվություն ստանալու իրավունքը։ Քաղաքացին կարող է տեղեկանալ պատվաստման, հնարավոր ռիսկերի, բացարձակ հակացուցումների և հետպատվաստումային անբարեհաջող դեպքերի մասին։
Երեխաների դեպքում գործընթացին մասնակցում է ծնողը կամ օրինական ներկայացուցիչը։ Գործող կանոններով երեխաների պատվաստումն իրականացվում է ծնողի կամ այլ օրինական ներկայացուցչի պարտադիր ներկայությամբ, իսկ հրաժարումների և բժշկական հակացուցումների հարցերը վարում է համապատասխան բժշկական հանձնաժողովը։
Կարևոր է նաև հասկանալ, որ «պատվաստումից հրաժարվել» և «բժշկական հակացուցում ունենալ» նույնը չեն։ Հակացուցումը բժշկական հիմք է, որը պետք է համապատասխան ձևով հաստատվի։ Գործող կարգավորումները նաև նախատեսում են, որ բուժաշխատողի կողմից չհիմնավորված հակացուցում սահմանելը կամ պատվաստումն անհիմն հետաձգելը համարվում է պատվաստումային գործընթացի խախտում։
2026 թվականից գործում է նաև ՀՀ կառավարության 2026-2030 թվականների իմունականխարգելման ազգային ծրագիրը, որը սահմանում է պատվաստումների ոլորտի պետական քաղաքականության և կազմակերպման շրջանակը։
Այսպիսով, կարճ պատասխանը հետևյալն է․ այո, օրենքը որոշ դեպքերում թույլ է տալիս գրավոր հրաժարվել պատվաստումից, սակայն դա անսահմանափակ իրավունք չէ։ Համաճարակաբանական ցուցումով պարտադիր պատվաստումների դեպքում հրաժարվելու հնարավորությունը օրենքը սահմանափակում է, իսկ բացարձակ բժշկական հակացուցում ունեցող անձանց համար նախատեսված է բացառություն։
Past.am-ը շարունակում է հետևել այն հարցերին, որոնք անմիջականորեն վերաբերում են քաղաքացիների իրավունքներին ու պարտականություններին։ Past.am-ի ուսումնասիրած գործող օրենսդրության համաձայն՝ պատվաստումների հարցում ամենակարևորն այն է, թե տվյալ պատվաստումն ինչ կարգավիճակ ունի և արդյոք առկա է բժշկական հակացուցում կամ համաճարակաբանական ցուցում։
Ucom Service Center in Artashat Reopens at a New Address
Ucom and Republican Union of Employers of Armenia Sign Cooperation Memorandum
Create your Visa Digital from Unibank for purchases and transfers
Ucom – Main Sponsor of the 21st International Microelectronics Olympiad
IDBank and Idram Hold Financial Literacy Session for Young Chess Players
Ucom Supports Silicon Mountains 2026, Driving Innovation and Technological Development
IDBank has issued perpetual coupon bonds for the first time
IDBank Supports the Reconstruction of the Spandaryan Canal: Commemorative Plaque Dedicated to the Project Signed
IDBank and Idram Presented Several Environmental Initiatives at COP17
Ucom Shares Its Experience in Private Sector Engagement in Nature Conservation at COP17 Blue Zone
«Here’s the screenshot, the money has been transferred»: IDBank warns of fake payment scams
First Steps in Your Career with IDBank: 16th Cycle of IDream Launched
Digital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post Magazine
Rate.Trading. New Digital Culture of Currency Exchange
Digital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Interview with Forbes
Applications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027
Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”
Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17
“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party
With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation Together
Young Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 
A Birthday in Italy with Unibank
Idram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17
Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH
Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic Partner
IDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17
New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom
35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its Customers
Business and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum
“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia
Afeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program
Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership
“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attack
Nelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference 
BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor 
Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2%
Ucom Measures the Environmental Impact of Its Operations
Unibank Offers USD-Denominated Bonds with an Annual Coupon Rate of 6%
Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026
Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation
Unibank Joins the Armenian Solar Energy Association
The Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of Yerevan
Ameriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking Awards
Unibank and Picsart Academy Host Kids Day for Children
Unibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%
Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria
A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old Yerevan
Converse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference
Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference
You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a Reality 
