Yerevan, 15.September.2026,
00
:
00
BREAKING


Երևանում կբացվի եզդիների ցեղասպանության հուշարձան-կոթող

CULTURE

 2016 թ. ապրիլի 21-ը պատմական օր է դառնալու հայաստանաբնակ և, ինչու չէ, նաև համայն աշխարհի եզդիների կյանքում: Պատմական, որովհետև աշխարհում առաջին անգամ ՀՀ մայրաքաղաք Երևանում կբացվի Իրաքի Շանգալի եզդիների և այլազգիների ցեղասպանության անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող հուշարձան-կոթող, որը քանդակվել է «Միդիա-Շանգալ եզդիների ազգային մի ավորում» ՀԿ խորհրդի նախաձեռնությամբ, Հանրապետության ղեկավարության, Երևանի քաղաքապետարանի անմիջական աջակցությամբ, բարերարներ Ռաշիդ և Ագիտ Շամոյանների ընտանիքի միջոցներով:    Ստեղծագորության հիմնական մոտիվը մոր կողմից երեխայի փրկությունն է: Երեխան մարմնավորում է եզդի ժողովրդի վաղվա օրը: Քանդակը պատկերում է մորը մանկան հետ, և արեգակի թիկունքում թաքնված լուսինը: Եզդի ժողովրդի գլխավոր խորհրդանիշ արևի ետևում պատկերված լուսինը մարմնավորում է եզդիների թշնամիներին: Հուշարձան-կոթողի թիկունքի կողմից արեգակի համապատկերում երևու մ է վերադարձող կռունկների երամը: Այն ամրագրում է եզդիների վերադարձն իրենց բնօրրան` Շանգալ: Արևի ներքևում պատկերված է ճառագայթների մի փունջ՝ հիշեցնելով եզդիների Լալշա Նուրանի սրբատեղին, որը եզդիները Աստծո դրախտ են համարում: Այն խոսում է եզդի ժողովրդի անմահ ոգու, աշխարհում հավերժ ապրելու և արարելու անսասանության մասին:

   Քանդակը ստեղծվել է Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցի միջոցառումների շրջանակում և ևս մեկ անգամ ձայնակցում է Օսմանյան կայսրությունում իրականացված մեր ժողովուրդների ցեղասպանությանը: Որքան էլ Թուրքիան ուրանա կատարված ոճրագործությունը, միևնույն է, արդարությունը կհաղթի, և ամբողջ աշխարհը, ինչպես նաև Թուրքիան, կճանաչեն Հայոց և մյուս ժողովուրդների ցեղասպանությունը: Սա է լինելու քանդակի խորհուրդը: Իրաքի եզդիաբնակ նահանգում 2014թ. օգոստոս ամսից մեր ժողովուրդը ենթարկվեց ահավոր ոճրագործության: «Իսլամական Պետության»  հրեշներÕ ¨ եզդիների նկատմամբ այնպիսի ոճիր գործեցին, որ նույնիսկ ամենազարհուրելի երազում հնարավոր չէր տեսնել: Դաժան խավարը պատել էր մեր տունը, մեր բնօրրանը, ամենուր մահ էր…

   2014 թ. օգոստոսի 7-ին ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման ասաց, որ պետք է կանխել Իրաքի ջիհադականների կողմից տասնյակ հազարավոր եզդիների և քրիստոնյաների ցեղասպանությունը: ՄԱԿ-ը մեղավոր ճանաչեց ԻՊ ահաբեկչական խմբավորումը և եզդիների նկատմամբ դրա ոճրագործությունը որակեց որպես ցեղասպանություն: Հաագայի միջազգային քրեական դատարանին նաև կոչ արվեց զբաղվել եզդիների ցեղասպանության խնդրով: Բացի այդ՝ զեկուցում նշվում է, որ եզդիների նկատմամբ իսլամիստների վերաբերմունքը նման է հին համայնքը վերացնելու գիտակցված ցանկության:

   Եզդիների ցեղասպանությունը ցնցեց Հայաստանը: Հայ ժողովուրդը ձևավորեց «Օգնիր եզդիներին» համահայաստանյան հասարակական նախաձեռնություն: ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը միջազգային տարբեր ատյաններում դատապարտեց եզդիների ցեղասպանությունը և կոչ արեց սատար կանգնել եզդի ժողովրդին: Հայաստանի դիվանագիտական կորպուսն ամբողջ աշխարհում պայքարեց եզդիների ցեղասպանությունը դադարեցնելու և եզդի փախստականներին օգնելու համար:

   Ինչ վերաբերում է հայ և եզդի ժողովուրդների բարեկամությանը, ապա մենք մեր բախտը հավերժորեն կապել ենք հայ ժողովրդի հետ: Մեր երկու ժողովուրդների հազվագյուտ անաղարտ և անշահախնդիր հարաբերությունները պետք է պահենք աչքի լույսի պես. եզդիները սրբությամբ պահել-պահպանել և մեր օրերն են հասցրել արիական ցեղերի հնագույն պաշտամունքային համակարգը: Մենք ու ողջ աշխարհը այսքան դաժանություն, ցավ, անպատժելիություն, բռնություն պետք է չտեսնեինք: Այս դաժանությունը տեղի ունեցավ ամբողջ աշխարհի աչքի առջև, յուրաքանչյուրի խղճի առջև: Աշխարհն անտարբեր էր ն ույնիսկ եզդի կանանց ու երեխաների ստրկավաճառության երևույթի նկատմամբ: Չէին նկատում Միջերկրական ծովում խեղդվող եզդի երեխաներին:

   Դաժան պատմությունը վկայում է, որ 2014 թ. օգոստոսին թշնամին ուզեց մեկ ամբողջ ժողովուրդ կոտորել: 2016 թ. ապրիլի 2-ը կարծես այս ամենի շարունակությունն էր՝ նույն ձեռագրով, նույն ոճով և նույն ոգով: Բարեբախտաբար, ինչպես տարիներ առաջ  վահանի նման կանգնեց Ջանգիր Աղայի և Անդրանիկ Զորավարի հիմք դրած զինակից եղբայրությունը, այնպես էլ հիմա հայերն ու եզդիները կողք կողքի կանգնած շարունակում են պայքարը: Այս հուշարձանը ոգեկոչում է նաև մեր՝ Արցախի զոհված զիվորների հիշատակը: Այսքանից հետո պարզապես պետք է իրատես և ազնիվ լինել: Կատարված ցեղասպանությունների փաստը անհնար է փոխել, սակայն, ինչպես ասում է ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը, մենք կարող ենք և պարտավոր ենք ստեղծել նման հանցագործություններից զերծ ապագա:

   Ոգեկոչում եմ մեր ժողովուրդների անմեղ զոհերի հիշատակը և երախտագիտությամբ խոնարհվում նրանց հիշատակի առջև: Հավերժ հիշատակ:

Ամո Շարոյան

«Միդիա-Շանգալ եզդիների ազգային միավորում» ՀԿ խորհրդի նախագահ

Unibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriterBecome a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yieldThe Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'All Armflix Content Is Once Again Available on UplayHayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in KatowiceHarutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership and Adopted the Law to Prevent a Referendum”Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 “Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the WorldUnibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities AbroadSEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” ProgramUcom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School YearUcom’s Sales and Service Center Reopens at 7 Sayat-Nova Street in Gyumri "Unisport" Competes in the UEFA Futsal Champions LeagueAram Barseghyan Appointed CEO of Team Telecom Armenia, Hayk Yesayan to Lead Team GroupLetter of Congratulations to His Holiness Karekin II on His 75th Birthday “Side by Side” Program for Artsakh Families in the Sevan Community: IDBankArega Hovsepyan is our candidate for Chair of the Committee on European IntegrationThe Final Round of the Junius Tournament Has BegunAwards Ceremony for the “Top 100 Students of Armenia” Competition: Presentation of CertificatesNew Samsung Galaxy A27 as Part of Ucom’s Special “Back to School 2026” OfferMillennials, Gen Z, or Gen Alpha: How Different Generations Prepare for the New School Year: Idram&IDBankFinancial Literacy at the Republican Center for Children and Youth Tent Camp: Idram & IDBankUnlocking the Secrets of the Financial World at ''Hayordi'' Camp with Idram&IDBankUcom Supports the Second Phase of ArmDrone’s FPV Drone Educational Program "The Power of One Dram" to "Orran" Charitable Non-Governmental OrganizationUcom and Microsoft Innovation Center’s Cybersecurity Education Program Concludes with a Mini CTF CompetitionCustomer Appreciation Day - This Time at IDBank’s “Erebuni” BranchResults of the Junius Tournament Announced: The Next Round AheadUcom Expands International Roaming Capabilities"Urgently Confirm Your Card Details": IDBank Warns of Hotel Booking ScamsMher Ananyan joins Unibank's Management Board Ucom Supports the Launch of "Remember the Animals" Educational Game Moody’s changes the outlook on IDBank’s ratings to positive IDBank Introduces the New Mastercard World Card with Exclusive Travel Benefits and a Special Launch CampaignConverse Bank and Visa expand their strategic partnership to introduce new customer solutions Ucom and FPWC Ensure Round-the-Clock Wildlife Monitoring in Gnishik Through Solar Energy Idram and IDBank Support Startups at Seaside Startup SummitIt is now possible to register in Unibank’s mobile application through imID as well“Free In-Game Bonuses”: IDBank Warns About Cyberattacks Targeting SchoolchildrenMoody's affirms Converse Bank's ratings and changes outlook to positive from stableNew Achievements in Europe: "Armenian Virtuosos" Scholarship Recipients Embark on Educational Trips to Prestigious Music AcademiesRate.Trading Platform at Seaside Startup Summit: IDBank Introduces an Innovative Solution