«Մպեմբայի էֆեկտ». երևույթ, որի պատասխանի վրա գիտնականներն առ այսօր գլուխ են կոտրում և նույնիսկ դրամական պարգև են նախատեսել` այն գտնողի համար
LIFE
1963 թ.–ին Տանզանիայում Էռնեստո Մպեմբա անունով մի դպրոցական իր ուսուցչին առաջին հայացքից հիմար թվացող հարց տվեց.
–Ինչո՞ւ է սառցարանում տաք պաղպաղակն ավելի շուտ սառչում, քան սառը։
Ուսուցիչն ուղղակի ծիծաղեց Էռնեստոյի ասածի վրա և առանձնապես լուրջ չընդունեց հարցը։
Մի քանի տարի անց Մպեմբան նմանատիպ մի հարց տվեց ֆիզիկոս Դենիս Օսբորնին։ Նա նրան առաջարկեց փորձարկում կատարել. սառցարանում 2 միանման տարաներով ջուր դնել։ Մի տարայում ջրի ջերմաստիճանը պետք է լինի 35 աստիճան, մյուսում` 100։ Էռնեստոն ֆիզիկոսին վստահեցնում էր, որ եռացրած ջրով տարան ավելի շուտ կսառչի։
Օսբորնը ստուգեց Մպեմբիի խոսքերը և սեփական փորձով համոզվեց, որ եռացրած ջուրն ավելի արագ է սառչում։ Ավելի ուշ նա այդ թեմայով Էռնեստոյի հետ գիտական հետազոտություն հրապարակեց։ Եռացրած ջրի` անհամեմատ արագ սառեցումը ստացավ «Մպեմբայի էֆեկտ» անվանումը։
Այնուամենայնիվ, ի՞նչն է ստիպում եռացրած ջրին ավելի արագ սառչել։ Գիտնականները մինչ օրս գլուխ են կոտրում այս հանելուկի շուրջ։ Վարկածներից մեկի համաձայն` եռացրած ջրի արագ սառեցումը կատարվում է արագացված գոլորշիացման արդյունքում։ Մեկ այլ վարկածի համեմատ` ջրածնային մոլեկուլների ձգվելու արդյունքն է։ Բայց Մպեմբայի հանելուկին միանշանակ պատասխան առ այսօր չկա։ Անցած տարի գիտնականները նույնիսկ դրամական պարգև էին խոստացել այն մարդուն, ով կլուծեր այդ հանելուկը։
Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue”
EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee
The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ Foundation
The international chess tournament supported by IDBank has concluded
AraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial Literacy
FINTECH360 International Conference Held in Armenia
Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages
Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 Years
Bell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG
AraratBank Announces Change in Executive Leadership
Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian Genocide
AraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar
“Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone Scams
Soft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26
Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank
A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with Oracle
International Mother Earth Day. Idram&IDBank
Ucom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management Program
Unibank issues USD bonds with a 5.6% yield
AraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects
IDBank and Idram participate in Career City Fest
AraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects
Grant Akopian Appointed CEO and Chairman of the Management Board of Converse Bank
Travel in comfort with the Mastercard World "Travel" Cards from Unibank
Ucom Supports Free FPV Drone Training for Teenagers by the ArmDrone Community
AraratBank’s Special Offer at Leasing Expo Attracts Strong Customer Interest
Flexible Terms when Transferring your Mortgage Loan to AraratBank
The Defense Team of the “Sacred Struggle” Releases Evidence Exposing a Fabricated Terrorism Case
Unibank Awarded Client Protection Certification by MFR
The Power of One Dram April Beneficiary: Davitbek Games NGO
Ucom and Impact Hub Yerevan Announce the Third Year of Green Innovation Fellowship
Unibank Launches Referral Campaign “Invite Friends and Get Bonuses"
Team Holding: The second phase of the placement of USD-denominated bonds has been completed. Underwriter - Freedom Broker Armenia.
“A friend” needs money urgently. IDBank warns that trust can be exploited on social media.
Denationalizing the ‘Map’ (Reflections on the ‘Real Armenia Ideology’)
AraratBank at Leasing EXPO 2026: Special Leasing Offer for Energy-Efficient Equipment
Ucom Offers Virtual Cloud Server (VPS) Service
IDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia, Presenting Innovative Tools for the SME Sector
Up to 25% idcoin When Buying Airline Tickets with IDBank Premium Cards
Acba bank and the U.S.-based Interactive Brokers have signed an agreement
IDBank and Idram Alongside the “Matemik” NGO
IDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia
Converse Bank Receives STP Excellence Award Once Again
Unibank to participate in Leasing Expo 2026 with a special offer
AraratBank in Lori: Competitive Solutions for Business and Economic Development
IDBank to Provide Scholarships Worth 35 Million Drams to 103 Artsakh Students at YSU
Unibank joins the Partnership for Carbon Accounting Financials (PCAF)
Safe environment – Equal opportunities
AraratBank Receives STP Excellence Award from Commerzbank
AG
World Autism Awareness Day reminds us: culture is how we learn to see and embrace one another 
