Եթե նոր չարաշահում չլինի, դա արդեն իսկ մեծ փոփոխություն է

Past.am-ի հյուրն է Գրականության ինստիտուտի տնօրեն, բանասիրական գիտությունների դոկտոր Վարդան Դևրիկյանը.

– Պարոն Դևրիկյան, ի՞նչ զգացողություններով և ինչպիսի՞ գնահատականով ճանապարհեցիք անցած քաղաքական տարին:

– Ինձ թվում է, որ անցած տարին բոլորս էլ որոշակի քաղաքական փոփոխությունների սպասումներով ամփոփեցինք: Որովհետև ապրիլյան պատերազմը ցույց տվեց, որ երկիրը փոփոխությունների առավել արագացված ռիթմի կարիք ունի: Հատկապես, որ այդ մասին խոսվում էր նաև իշխանական մակարդակով: Ըմբռնումն այն էր, որ ավելի լավ պետք է աշխատենք, ու մեր երկրի կառավարման համակարգը է՛լ ավելի արդյունավետ ու ավելի ազնիվ պետք է լինի:

– Իսկ խոսքերը գործ դառնո՞ւմ են, ավելի որոշակի` առարկայական քայլեր եղա՞ն:

– Տեսանելիության խնդիրը միանշանակ չէ, դա դժվար է տեղի ունենում: Բայց բոլոր դեպքերում, եթե հարցադրումն արվում է և այն հրապարակայնորեն հնչում է բոլոր օղակներում` սկսած ընդդիմադիր, վերջացրած իշխանական, ուզի–չուզի իր արտացոլումը գտնում է պրակտիկ կյանքում:

Ի վերջո մամուլում այնքան բաներ գրվեցին չարաշահումների ու ապօրինությունների վերաբերյալ: Նույնիսկ պետական մակարդակով դրանց մասին խոսվեց: Անգամ ամենախիստ ընդդիմությունը այնպիսի փաստեր չէր հրապարակի, ինչ հրապարակեց իշխանությունը: Այս ամենը խոսում է այն մասին, որ ինչ–որ փոփոխություններ կլինեն: Նույնիսկ եթե նոր չարաշահում չլինի, դա արդեն իսկ մեծ փոփոխություն է:

– Դուք հավատո՞ւմ եք կառավարությանը, որ կկարողանա մի բան անել:

– Ես համոզված եմ, որ կանի: Այնպես չէ, իհարկե, որ նախորդ կառավարությունները ոչինչ չէին անում: Ամեն դեպքում կյանքը զարգանում ու շարունակվում է: Պարզապես պետք է այսօր շատ ավելին անել:

Նույն կերպ` ես իմ գործունեությանն էլ եմ քննադատորեն նայում, անգամ բացասական եմ գնահատում: Հասկանում եմ, որ ավելի շատ պետք է աշխատենք, ավելի շատ միջազգային ծրագրեր պետք է իրականացնենք: Այնպես որ ապրիլյան պատերազմից հետո ստեղծված իրավիճակը բոլորիս շատ բան հասկացրեց ու նոր ձեռնարկների մղեց: Այս առումով կառավարության գործունեության մեջ էլ նշանակալի արդյունքներ կլինեն:

Պարզապես պարտավոր ենք արդյունքներ ունենալ: Ինչպես պատերազմի ժամանակ էր, երբ ասում էինք, որ դատապարտված ենք հաղթելու: Եվ եթե մենք նշանակալի այդ արդյունքները չապահովենք, ապա պետք է գիտակցենք, որ դա կործանարար կլինի երկրի համար:

– Իսկ իշխանությունն այդ քայլին է գնում ինքնապահպանման բնազդից ելնելո՞վ:

– Այսինքն` որպեսզի կարողանա վերարտադրվել` սա՞ է Ձեր նկատառումը: Ես կյանքին միշտ ավելի պայծառ ու բարձր հայացքով եմ նայել: Միգուցե որովհետև դա գրականագետի հայացք է, չգիտեմ: Ամեն դեպքում ես կարծում եմ, որ իշխանության գիտակցումը փոփոխությունների անհրաժեշտության վերաբերյալ, պայմանավորված չէր միայն ապրիլյան պատերազմով: Որովհետև փետրվարից սկսած հանրապետության նախագահի խոսքում պերմանենտ եղել է այդ հարցադրումը: Պատերազմն էլ իր հերթին ընդգծեց դա:

Միշտ էլ պատմականորեն այդպես է եղել: Ինչպես Ռուսաստանում եղավ 1850–ական թվականներին, երբ հսկայական բարեփոխումներ սկսվեցին Ղրիմի պատերազմից հետո: Որովհետև տեսան, որ երկիրը կրախի կմատնվեր, եթե չարվեին անհրաժեշտ փոփոխություններ ու առաջընթաց չապահովեին:

Մեզ մոտ էլ նույնն է: Իշխանության մեջ եղողներն էլ հայ մարդիկ են, ովքեր տեսնում ու գիտակցում են, թե գնալով ինչպես է երկրի վիճակը վատանում: 

Իսկ ներկա կառավարության առանձնահատկությունն այն է, որ այստեղ ընդգրկված են այնպիսի մարդիկ, որոնք կաշկանդված չեն ինչ–ինչ հարցերով, բարոյական պարտավորվածություններ չունեն սրա–նրա առաջ: Ուստի նրանց գործողությունները կարող են լինել ավելի վճռական ու ավելի օպտիմալ:

– Մի խոսքով, եթե ընդհանրացնենք` Ձեր սպասելիքները դրակա՞ն են 2017 թվականից:

– Անգամ Մարտակերտի գաղթի ժամանակ ես վստահ եմ եղել, որ մենք միևնույն է, հաղթելու ենք: Բայց այս վերացական լավատեսությունից դուրս ներկայում մեկ այլ խնդիր կա: Բանն այն է, որ նախընտրական շրջանում ճշմարտության փոխարեն մարդիկ միշտ քաղաքական հաշվարկներով են առաջնորդվում: Հույսս այն է, որ ընտրությունները բնականոն կընթանան, կավարտվեն և կվերանա կասկածի մթնոլորտը: Որից հետո արագացված տեմպերով երկիրն առաջ կգնա: Իմ գլխավոր սպասելիքն այսպիսին է 2017 թվականից:

Գոհար Սարդարյան