Պետք է պաշտպանված լինի ազգային կինոն. կինոգործիչներն անհանգստացած են

Կինեմատոգրաֆիայի մասին Հայաստանի Հանրապետության օրենքի անհրաժեշտության վերաբերյալ խոսվել է տարիներ շարունակ:

Կինեմատոգրաֆիայի մասին Հայաստանի Հանրապետության օրենքի նախագիծն արդեն քննարկման և շրջանառության մեջ է դրվել: Կինոգործիչները, սակայն, մտահոգված են:

Օրերս Հայաստանի անկախ կինոգործիչների ակումբի անդամներն իրենց անհանգստությունն էին բարձրաձայնել: Ըստ նրանց՝ նախագիծը բազմակողմանիորեն չի արտահայտում հայկական կինոարտադրության զարգացմանն ուղղված քաղաքականության մեխանիզմը, չի բխում անկախ կինոարտադրողների շահերից, ինչպես նաև չի ապահովում Հայաստանում կինոարտադրության բազմակենտրոն զարգացման հնարավորությունը:

Կինոգործիչների խոսքով՝ նախագծում չի ներկայացվում դեբյուտային, վավերագրական, կարճամետրաժ, անիմացիոն, մանկական, էքսպերիմենտալ ֆիլմերի արտադրական առանձնահատկություններն ու վերջիններիս հանդեպ պետական դիրքորոշումը: Հստակեցված չէ նաև լիազորված մարմինների և դրանք ղեկավարող անձանց գործառույթները:

Հայաստանի կինոգործիչների միության նախագահ Հարություն Խաչատրյանը Past.am-ի հետ զրույցում նախ ասաց, որ օրենքի ստեղծման գործում պետք է իրավաբաններն աշխատեն:

«Չեմ կարծում, որ մի քանի հոգով պետք է հավաքվեն և օրենք գրեն: Մեր հարևան վրացիները, ուկրաինացիները աշխարհից կանչեցին լավագույն կինոօրենսդրության գիտակներին, որոնք գրեցին իրենց կինոյի օրենքները: Շատ լավ կլիներ, որ այդ փորձագետներին հրավիրեին նաև այստեղ: Կամ էլ համեմատություն անցկացնեին վրացական, լեհական օրենքների և մերի միջև»,– նկատեց նա:

Հարություն Խաչատրյանի կարծիքով՝ կինեմատոգրաֆիայի մասին օրենքի նախագծում շատ կետեր հստակ չեն՝ անհասկանալի հարցեր կան:

«Ոչ ոք չգիտի՝ ազգային կինո տեսակը որն է: Ի՞նչ է նշանակում վավերագրական կինո, ի՞նչ է նշանակում անիմացիոն կինո, ի՞նչ է նշանակում ֆինանսական աջակցություն: Պետք է հստակեցվի, որովհետև այսպես ոչ ոք չի հասկանում օրենքն օգո՞ւտ է կինոյին, թե վնաս»,– թվարկեց մեր զրուցակիցը:

Կինոգործիչների միության նախագահը ներկայացնում է նաև օրենքի նախագծում առկա վտանգներից մեկը:

«Կոմերցիոն կինոն պետք է ղեկավարի ազգային կինոն: Կոմերցիոն կինոյի հանձնակատարը պետք է զբաղվի դրսից արտադրողներ հրավիրելով և նրանց համար Հայաստանում պայմաններ ստեղծի, որ փող բերեն: Եթե ամբողջ ազգային կինոն և նրա ֆինանսները պետք է որոշի կինոհանձնակատարը, կարծեմ, այդքան էլ ճիշտ ճանապարհ չէ: Դա առանձին բաժին պետք է լինի»,– մատնանշեց Խաչատրյանը:

Նա արդեն Հայաստան իրավաբանների է հրավիրել, որոնք կծանոթանան օրենքի նախագծին և իրենց մասնագիտական կարծիքը կհայտնեն:

Կինոյի մասին օրենքը պահանջված է՝ այս մասին կինոգործիչները տարբեր առիթներով հարց են բարձրացրել:

Հարություն Խաչատրյանի խոսքով, սակայն, ընդունվող օրենքը պետք է հասկանալի լինի բոլորին և պատասխանի այն հարցին, թե այն ի՞նչ օգուտ է տալու հայկական ազգային կինոյի տեսակներին:

«Բավականին անհանգստացնում է այն, որ դրսից եկողներին ավելի մեծ հնարավորություն են տալիս: Ստացվում է, որ նրանց օգնելու համար սերվիսներ են ստեղծվում»,– նշեց նա:

Խաչատրյանի համոզմամբ՝ օրենքը հայ կինոարվեստում առաջնահերթ է: Հայկական կինոն կարողացել է առանց օրենքի մինչ օրս ապրել: Երկար սպասված օրենքում Հարություն Խաչատրյանը հետևյալ երկու կետն է ամենից շատ կարևորում:

«Պետք է պաշտպանված լինի ազգային կինոն և ազգային կինոյի ֆինանսավորումը չկապվի կոմերցիոն կինոյի հետ»,– ներկայացրեց նա:

Մանյա Պողոսյան