Հնդկաստանը մեր հույսով. անիմաստ այցեր

Սերժ Սարգսյանը Հնդկաստանում էր: Աշխատանքային այցով: Եթե նայենք քարտեզին եւ ուսումնասիրենք երկրների բնակչությունը, տպավորություն կստանանք, որ Սերժ Սարգսյանի այս այցը շատ կարեւոր է:

Հնդկաստանը բնակչությամբ աշխարհի երկրորդ երկիրն է՝ 1.3 մլրդ բնակչությամբ: Համախառն ներքին արդյունքի ցուցանիշով Հնդկաստանը 7-րդն է: Սրան էլ ավելացնենք, որ այս տարվա ապրիլին պաշտոնական այցով Հայաստան էր ժամանել Հնդկաստանի փոխնախագահ Մ. Համիդ Անսարիի գլխավորած կառավարական պատվիրակությանը, ապա կարելի է պնդել, որ Հայաստանի համար «հնդկական ուղղությունը», այսպես ասենք, աշխարհքաղաքական նոր ուղղություն է:

Դատելով Սերժ Սարգսյանի՝ հնդկաստանում ունեցած ելույթներից, այդ տպավորությունը կարող է ավելի խորանալ: Այցը նկարագրող հաղորդագրությունների համաձայն, Հնդկաստանի վարչապետ Նարենդրա Մոդիի հետ հանդիպման ժամանակ Սերժ Սարգսյանը ասել է թե «Հայաստանը պատրաստ է նպաստավոր պայմաններ ապահովել հնդկական ընկերությունների գործունեության համար», նաեւ «հնդկական կողմի ուշադրությունն է հրավիրել Իրանի հետ Հայաստանի սահմանին ստեղծվող Մեղրիի ազատ տնտեսական գոտու վրա, որը եւս կարող է համագործակցության արդյունավետ հարթակ դառնալ: Հայաստանի անդամակցությունը ԵԱՏՄ-ին փոխգործակցության արդյունքում բարեկամ Հնդկաստանին եւս անարգել մուտք կապահովի այդ հսկայական շուկա»:

«Հանդիպմանն անդրադարձ է եղել փոխադարձ հետաքրքրություն ներկայացնող եւ հեռանկարային մի շարք ոլորտներում ու տնտեսության առանձին ճյուղերում, ինչպիսիք են օրինակ` ոսկեգործությունը, ադամանդագործությունը, դեղագործությունը, կինոարտադրությունը, տեղեկատվական տեխնոլոգիաները, գյուղատնտեսությունը, սննդի վերամշակման արդյունաբերությունը, զբոսաշրջությունը, կրթությունը, գիտությունը եւ մշակույթը, փորձի փոխանակում ու ակտիվ համագործակցություն իրականացնելու հնարավորություններին»,- ասված է հաղորդագրություններում:

Իրականում սակայն նման ելույթները բոլորովին չեն արտացոլում հայ- հնդկական տնտեսական հարաբերությունները: Հնդկաստանը ոչ մի կերպ չի տեղավորվում տնտեսական հզոր գործընկերոջ շրջանակների մեջ: Հայ-հնդկական տնտեսական հարաբերություններ, որպես այդպիսիք, չկան: Բնակչությամբ մեզ 430 անգամ գերազանցող այդ երկիրը մեր համար շուկա չէ: Տարեկան Հայաստանից Հնդկաստան է արտահանվում ընդամենը 1-2 միլիոն դոլարի ապրանք, որը գրեթե ամբողջությամբ գունավոր մետաղների թափոն ու ջարդոն է: Աշխարհի 7-րդ տնտեսությունն ունեցող այդ երկիրը անցած 25 տարիներին ՀՀ տնտեսության մեջ ներդրել է ընդամենը 100 հազար դոլար:

1.3 միլիարդ բնակչությամբ Հնդկաստանի համար 180 միլիոն բնակչություն ունեցող ԵՏՄ-ն «հսկայական շուկա» չէ, ու Հնդկաստանը այդ շուկա մուտք գործելու համար Հայաստանի հույսին չի մնացել: Հայաստանը նույնիսկ նորմալ ճանապարհ չունի դեպի ԵՏՄ այլ երկրներ: Ներդրումների առումով էլ Հնդկաստանը մեզ համար, մեղմ ասած, հեռանկարային չէ: Պատկերավոր ասած, այդ երկիրը ներդրումային կապիտալ գեներացնող տնտեսություն չունի: Հնդկաստանը աղքատ երկիր է: Մեկ շնչին հասնող ՀՆԱ-ով Հնդկաստանը մոտ երկու անգամ աղքատ է Հայաստանից:  

Մի խոսքով, զուտ տնտեսական տեսանկյունից հայ եւ հնդիկ պաշտոնյաների փոխադարձ այցերի ու նմանատիպ ելույթների իմաստը, ճիշտն ասած, այնքան էլ հասկանալի չեն: