Քայլ արե՛ք, ուսուցչի վարկանիշը բարձրացրե՛ք. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Մանկավարժական համալսարանի շրջանավարտների դիպլոմների հանձնման արարողության ժամանակ ԿԳ նախարար Արայիկ Հարությունյանը նշել էր, թե` «կրթության մակարդակի, ինչպես նաև ուսուցչի հեղինակության վերականգնումը, առանց չափազանցության, ազգային անվտանգության խնդիր է»: Նախարարի այս ձևակերպման հետ չափազանց դժվար է չհամաձայնելը: Իրոք, կրթությունն այն ոլորտն է, որն ամենասերտ աղերսն ունի ոչ միայն ազգային անվտանգության, այլև պետության կայացման, զարգացման, մշակույթի, քաղաքակրթության ու էլի հազար ու մի բանի հետ:

Ցավոք, անկախության տարիներին դպրոցի և ուսուցչի վարկանիշներն ամենաշատն են տուժել: Այստեղ իրենց մեղքի բաժինն են ունեցել հայաստանյան բոլոր իշխանությունները: 90–ականների իշխանության օրոք սկսվեց պետության բոլոր օղակների, այդ թվում` դպրոցի, քաղաքականացումն ու, կարելի է ասել, ծառայեցումը գործող իշխանության կամ իշխանական կուսակցության շահերին: Հետագայի իշխանությունները կատարելագործեցին դպրոցի հեղինակազրկման բոլոր մեխանիզմները: Անշուշտ, այդ կատարելագործումը ուղիղ համեմատական էր իշխանության ամրապնդմանը: 

Արդյունքում դպրոցները վերածվեցին ընտրակեղծարարության օջախների, ուսուցիչները` ընտրակեղծարարների ու վարչակարգի սպասարկուների: Հենց սրա արդյունքում էլ կորսվեց ուսուցչի և բնականաբար, նաև կրթություն երևույթի հեղինակությունը: 

Սակայն արդյո՞ք այստեղ մեղավոր էին միայն իշխանությունները կամ միայն ուսուցիչները: 

Նման պնդումներ այսօր էլ կան, բայց խնդիրն այստեղ շատ ավելի խորքային էր: Մինչ օրս էլ ուսուցիչների, դպրոցների դերի ու նշանակության մասին խոսվում է վերամբարձ բառերով, սակայն ուսուցիչների նկատմամբ պետական հոգածությունն աննախանձելի է` առնվազն աշխատավարձերի առումով: Եվ հենց այս պատճառով էր նաև, որ դպրոցներում արմատավորվեցին տարբեր արատավոր երևույթներ` դրամահավաքությունները, «շնորհակալությունները», կրկնուսույցները և վերջիններով պայմանավորված` դպրոցում իրականացվող ծրագրին մատերի արանքով նայել ը` և՛ ուսուցչի, և՛ աշակերտների կողմից: Սակայն միանշանակ է, որ այս բոլոր իրողություններում չկա մի կոնկրետ մեղավոր,  ավելին` տեղին էլ չէ մեղավորներ փնտրել, քանի որ բոլոր երևույթների առաջնային պատասխանատուն հասարակությունն է: Եվ եթե ուսուցիչը դառնում է վատը, ձեռք է բերում վատ սովորություններ, ապա այստեղ մեղավոր են բոլորը: Սա բոլորովին էլ համընդհանուր մեղքի քարոզչություն չէ, այլ հասարակ իրականություն:

Ի դեպ, ուսուցչի վարկանիշին ոչ պակաս հարված հասցվեց հեղափոխության օրերին, երբ հեղափոխական քարոզչությունը կամա թե ակամա հակադրում էր աշակերտությանը ուսուցիչներին` վերջիններիս համատարած դիտարկելով որպես հին իշխանության կրողներ:

Իհարկե, դպրոցի կուսակցականացումը ամենաարատավոր երևույթներից էր, որին գնացին Հանրապետականներն ու, ընդհանրապես, նախորդ բոլոր իշխանությունները, բայց արդյո՞ք դպրոցի հեղափոխականացումը նույնքան վտանգավոր չէ: Ինչ խոսք, աշակերտները, առավել ևս բարձր դասարանների աշակերտներն արդեն պատանիներ են, որոնք ունեն իրենց հստակ իրավունքները, սակայն մյուս կողմից` դպրոցը, կրթական հաստատությունը պետք է քաղաքականացված չլինի, այս սահմանը ամենակարևորն է, որի խախտումներն էլ հենց բերում են կրթության այլախեղման ու վարկանիշի անկման: 

Այս ամենով հանդերձ, այսօր նախարարը խոսում է կրթության և ուսուցիչների վարկանիշի բարձրացման մասին: Իրոք, ողջունելի է, որովհետև առանց հեղինակության անիմաստ է խոսել կրթական համակարգի, կրթական բարեփոխումների ու բազմաթիվ այլ գեղեցիկ բաների մասին: Մնում է վերամբարձ խոսքերը ոչ պակաս վերամբարձ քայլերի վերածել: Մի խոսքով` քայլ արե՛ք: