Ереван, 07.Март.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Նի­կոլ Փա­շի­նյա­նի «նվե­րը» Վազ­գեն Մա­նու­կյա­նին

ПОЛИТИКА

Նախօրեին կառավարությունը Հանրային խորհրդի նախագահ է վերանշանակել Վազգեն Մանուկյանին, ինչպես նաև հրապարակվել է խորհրդի 45 անդամների ցանկը. դրանում կան հին ու նոր անուններ, սակայն անգամ ցանկալի թարմացումներն, ըստ էության, չեն կարող նպաստել Հանրային խորհրդի ինստիտուցիոնալ նոր նշանակության ձևավորմանը։

Կառավարության երեկվա որոշմանը քննադատական մեկնաբանություններով անդրադարձան անգամ հեղափոխության կողմնակիցները. ոմանք արդարացիորեն չեն հասկանում, թե ինչ գործառույթ ունի այս մարմինը, մյուսները պնդում են, որ խորհուրդը պահպանվել է բացառապես այն պատճառով, որ արժևորվի 88-ի շարժման առաջնորդներից մեկը՝ Վազգեն Մանուկյանը։ Այս պնդումները թե՛ օբյեկտիվ են, թե՛ ոչ։

Հանրային խորհրդի ստեղծումն ի սկզբանե արհեստական է եղել ու հետևանք է 2008-ի մարտի 1-ի իրադարձությունների։ Սերժ Սարգսյանի իշխանությունն ուներ լեգիտիմության ակնհայտ դեֆիցիտ, որի հետևանքները չէին կարողանում հաղթահարել ոչ միայն Տիգրան Սարգսյանի կառավարությունը, այլև, գուցե՝ առաջին հերթին, խորհրդարանը։ Նման իրավիճակում Սարգսյանը որոշեց ստեղծել Հանրային խորհուրդ՝ իմիտացիայի մակարդակում, միջազգային հանրությանը ցույց տալով, թե փորձում է երկխոսության գնալ հասարակության հետ։ Իրականում գործ ունեինք պարզունակ քարոզչական հնարքի հետ, որովհետև ճգնաժամի հաղթահարման բանալին ոչ թե նման արհեստական կառուցներ ստեղծելն էր, այլ ընդդիմության հետ ուղղակի երկխոսություն վարելը։

Ինչևէ, Հանրային խորհուրդն իր ֆունկցիոնալ դերը չկատարեց։ Ճիշտ չի լինի ասել, որ խորհրդում առհասարակ քննարկումներ չեն եղել, հարցեր չեն բարձրացվել։ Եղել են թե՛ մեկը, թե՛ մյուսը, սակայն չեմ հիշում մի դեպք, որ Հանրային խորհրդի որևէ որոշում կամ դիտողություն ազդած լինի պետական քաղաքականության վրա։ ՀԽ-ն չի դարձել անգամ դիսկուրսիոն հարթակ, ու այս համատեքստում առնվազն տարակուսելի էր, որ 2015-ի սահմանադրական փոփոխություններով այս խորհրդակցական մարմնին տրվեց սահմանադրական կառույցի կարգավիճակ։ Շատերը նախկինում ու հիմա պնդում են, որ ՀԽ-ն, ի թիվս այլ պատճառների, ստեղծվել է Վազգեն Մանուկյանի ու նրա շրջապատի այլ մարդկանց «թոշակային կոմֆորտն» ապահովելու համար։ Այս վարկածն ունի գոյության իրավունք, մանավանդ՝ հեղափոխական իշխանությունը նույնպես Մանուկյանին թողեց ՀԽ նախագահի պաշտոնում՝ չնայած դրա կազմում հայտնվեցին նաև նոր դեմքեր, որոնք հեղափոխության օրակարգի կրողներ են։

Մյուս կողմից՝ կառավարությունը չէր կարող ՀԽ նոր կազմ ու նախագահ չնշանակել, որովհետև, ինչպես նշեցի, դա սահմանադրական մարմին է։ Այլ խոսքով՝ Նիկոլ Փաշինյանն ու նրա թիմը ֆորմալ առումով կարող են ասել, որ իրենք ընդամենը կատարել են Սահմանադրության պահանջը, ու այդ փաստարկը միանգամայն լեգիտիմ է։ Մյուս կողմից՝ «Իմ քայլը» խմբակցությունը խորհրդարանում ունի սահմանադրական մեծամասնություն ու հանգիստ կարող էր վերանայել Հանրային խորհրդի մասին սահմանադրական դրույթը՝ պետական համակարգն ազատելով այս ավելորդ ինստիտուտի «բեռից»։

Այս հարցում Նիկոլ Փաշինյանը փաստորեն չգնաց հեղափոխական լուծման ու Հանրային խորհուրդը ոչ միայն պահպանվեց, այլ նաև կշարունակի գործել Վազգեն Մանուկյանի գլխավորությամբ։ Արդյո՞ք Փաշինյանը համարում է, որ նոր իրավիաճակում ՀԽ-ն կարող է արդյունավետ գործել։ Հազիվ թե։ Բանն այն է, որ թավշյա հեղափոխությունից ու օրինական ընտրություններից հետո, երբ ձևավորվել է միանգամայն օրինական իշխանություն, ՀԽ «ավելորդությունն» ավելի ընդգծված է դարձել։ ՀԽ-ն չի կարող կատարել «այլընտրանքային խորհրդարանի» դեր, որովհետև գործող ԱԺ-ն ձևավորվել է տակավին վերջերս և ունի լեգիտիմության մեծ պաշար։ Նիկոլ Փաշինյանը հասարակության ու դրա տարբեր խմբերի հետ գերադասում է շփվել անձամբ և միջնորդների անհրաժեշտություն չունի, ու այս համատեքստում նույնպես ՀԽ-ի ֆունկցիոնալ դերակատարությունը զրոյական է։ ՀԽ-ն նախորդ տարիներին ապացուցել է, որ չի կարողանում դառնալ դիսկուրսիոն հարթակ՝ մի շարք օբյեկտիվ ու սուբյեկտիվ պատճառներով, ու այս առումով՝ վիճակն արմատապես չի փոխվել։

Մնում է ենթադրել, որ Վազգեն Մանուկյանն ու ՀԽ-ն Նիկոլ Փաշինյանին պետք են այլ պատճառներով։ Թավշյա հեղափոխությունից հետո Փաշինյանի թիմում հայտնվեցին առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի որոշ թիմակիցներ, ինչը շահարկումների տեղիք տվեց, ու ոմանք պնդում են, որ առաջին նախագահն է գործող իշխանության քաղաքական, գաղափարական «կնքահայրը»: Հնարավոր է՝ Նիկոլ Փաշինյանը պահում է Վազգեն Մանուկյանին՝ նաև նման շահարկումները կանխելու, Տեր-Պետրոսյանի թիմից որոշակի քաղաքական հեռավորություն պահելու նպատակով։ Այս վարկածն, իհարկե, միակը չէ, սակայն միանգամայն տրամաբանական է թվում։

ՍՈՒՐԵՆ ՍՈՒՐԵՆՅԱՆՑ

TRIPP: кризис доверия и неопределённые перспективы. Сурен Суренянц Одной рукой дают, другой — забирают: «Паст»Дан старт «рисованию цифр»: где проводились опросы? «Паст»Почему Государственный симфонический оркестр Армении уклоняется от ответов на вопросы? «Паст»CNN: Трамп заявил, что его не беспокоит, станет ли Иран демократическим государствомДвижение «Нет “Западному Азербайджану”» организовало конференцию на тему: «Модели мира: гарантированный мир или “Западный Азербайджан”?»Катар предупредил о мировом кризисе и росте нефти до $150Стрельба на проспекте Баграмяна Еревана: Услышали звуки, выглянули в окно – никого не увиделиАльберт Паремузян – двукратный призер первенства России по джиу-джитсуИран заявил, что заранее предупредил страны Ближнего Востока, что базы США станут мишенямиНарек Карапетян: Мы создадим для сельчан пункты закупки по всей АрменииАзербайджан вывел воинские части на боевые позицииНовая акция в Yerevan Mall в преддверии 8 марта: Idram&IDBankUBPay и MoneyTO запустили переводы из Армении в Великобританию К весенним праздникам Ucom предлагает пакеты Unity на специальных условиях Начали перегружать суды с еще большей силой: «Паст»Армения в центре внимания авторитетного американского издания։ «Паст»Власти готовятся «нарисовать» цифры опросов: «Паст»Америабанк стал первой армянской компанией, включённой в список 100 крупнейших компаний Лондонской фондовой биржи, в составе Lion Finance GroupСурен Суренянц: «Не усилим границы с Ираном - впустим 30 миллионов азербайджанцев»Они хотят, чтобы мы исчезли․ Сурен СуренянцIDBank расширяет преимущества путешествий для обладателей премиальных картБесплатные звонки и SMS-сообщения от Ucom для абонентов, находящихся на Ближнем ВостокеНа пограничном пропускном пункте Армения – Иран километровые очереди из грузовиковМахмуд Ахмадинежад жив – телеграм-канал ColonelcassadАзербайджанцы построили укрытия вблизи границы, чтобы контролировать наши села — Арман ТатоянДепутаты парламента Армении одобрили ряд законодательных поправок к действующим законамИран сообщил о поражении американского эсминцаСрочная пресс-конференция Армана Татояна по вопросам безопасностиИзраиль собирается нанести удары по 16 селам и городам ЛиванаВ Иране сообщили, что церемония прощания с Хаменеи начнется сегодняКарта Love Is… от Юнибанка — культовый дизайн и путешествие на двоих в Париж «Табу» исторической памяти: «Паст»Начало политической консолидации: cовместная заявка «Крыльев единства» и «АйаКве»: «Паст»Рейтинг сравняется с землей, нужно спасти: «Паст»Все это является примерами избирательных взяток: «Паст»От полученных ранений скончалась также супруга покойного Верховного лидера Ирана ХаменеиАрхимандрит армянской церкви: Армян среди жертв в Иерусалиме нетДень благодарности для клиентов в филиале в Эчмиадзин: IDBankПосол Ирана: Мы уважаем подход Армении по диверсификацииФранция выразила «готовность защищать государства Персидского залива от Ирана»СК: В Армении арестовали обвиняемого в убийстве военнослужащего Нарека АкопянаУчастники инкубационной программы Ucom Fellowship посетили UcomСоболезнование лидера Движения «Всеармянский фронт», генерал-майора Аршака КарапетянаПоражение было следствием системы управления. «Паст» Шеф, ЕС деньги не отдал. «Паст»Как воздух и вода необходима новая программа прослушивания. «Паст»Растущий рейтинг Карапетяна может заставить систему пересмотреть правила игры. «Паст»«Загадка» АНИФ: что раскрывают официальные цифры. «Паст»Смена власти, реальная возможность выбора, оздоровление политического поля: формируется новый оппозиционный полюс. «Паст»