«Չեմ կար­ծում, որ այս տա­րի ԵՄ ան­դամ բո­լոր պե­տու­թյուն­նե­րը կվա­վե­րաց­նեն հա­մա­ձայ­նա­գի­րը»

Գերմանիան Երամիության անդամ 28 երկրներից տասներորդն էր, որը վավերացրեց Հայաստանի և ԵՄ-ի միջև կնքված «Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության մասին» համաձայնագիրը: Խոսելով համաձայնագրի շուրջ առկա գործընթացի մասին՝ քաղաքագետ Սուրեն Սարգսյանն ընդգծում է՝ վավերացման գործընթացը սկսվել է Հայաստան-ԵՄ համաձայնագրի կնքումից անմիջապես հետո:

Իսկ թե ինպիսի՞ն է նշված գործընթացի տեմպը, քաղաքագետը նկատում է.

«ԵՄ անդամ պետությունների խորհրդարանների մի մասի օրակարգում այդ հարցը դեռևս չկա, բայց մի մասի օրակարգում հարցն արդեն ներառված է»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասաց քաղաքագետը՝ նշվածը կապելով առաջիկայում Եվրախորհրդարանում սպասվող ընտրությունների, ինչպես նաև ԵՄ երկրներում սպասվելիք նախընտրական գործընթացների հետ

«Սրանով է պայմանավորված այն, որ Հայաստան-ԵՄ համաձայնագիրն այս պահի դրությամբ Եվրամիության ոչ բոլոր երկրներում են վավերացրել: Ինչ վերաբերում է Գերմանիայի կողմից համաձայնագրի վավերացմանը, ապա այն մեզ համար չափազանց կարևոր էր. Գերմանիան թե՛ քաղաքական, թե՛ տնտեսական առումով Եվրամիության լոկոմոտիվ պետություններից է: Ընդհանուր առմամբ, վստահ եմ, որ գործընթացն արագ տեմպերով առաջ կգնա: Չեմ կարծում, որ այս տարի ԵՄ անդամ բոլոր պետությունները կվավերացնեն համաձայնագիրը, բայց հույս ունենանք, որ այդ պատկերը կտեսնենք հաջորդ տարվա սկզբին»,նշեց քաղաքագետը:

Խոսելով վավերացման գործընթացում ՀՀ իշխանությունների անելիքների մասին՝ քաղաքագետը նշեց, որ կառավարությունն արդեն, ըստ էության, այս հարցում ոչինչ չունի անելու: «Այդ առումով շատ բան արդեն կախված չէ Հայաստանի կառավարությունից, որովհետև գործընթացը հիմա արդեն գործընկեր պետությունների խորհրդարանների դաշտում է: Այլ հարց է, որ համապատասխան պետություններում մեր ներկայացուցչությունները կարող են ակտիվ աշխատանք տանել: Բացի այդ, մեր խորհրդարանական դիվանագիտությունը կարող է որոշակի ակտիվություն մտցնել գործընթացի մեջ: Այդ ակտիվությունը կարելի է մտցնել թե՛ բարեկամական խմբերի ակտիվ աշխատանքի, թե՛ նույն խորհրդարանական դիվանագիտության միջոցով: Խորհրդարանական դիվանագիտությունը չափազանց կարևոր է, որովհետև ՀՀ-ն խորհրդարանական պետություն է: Եվ այս առումով խորհրդարանի պրոֆեսիոնալ, գրագետ և օպերատիվ աշխատանքն է պահանջվում»,-նշեց նա՝ ընդգծելով, որ այս առումով, ցավոք, բարեկամական խմբերն ընդամենը օրեր առաջ են ձևավորվել, և խմբերի ղեկավարները ընդամենն օրեր առաջ են ընտրվել:

Նշենք, որ, Գերմանիայի Բունդեսթագը ՀՀ-ԵՄ համաձայնագրի վավերացման հարցի քննարկմանը հրավիրել էր ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանին, իսկ գործող ԱԺ-ից ոչ ոք չէր հրավիրվել: Անդրադառնալով ԵՄ նման մոտեցմանը՝ քաղաքագետը նշեց. 

«Ես չգիտեմ, թե որո՞նք ենք գերմանական կողմի դրդապատճառները, ըստ որի՝ խորհրդարանից ոչ ոքի չեն հրավիրել: Պարոն Աշոտյանը, հավանաբար, օգտագործել է իր անձնական կապերը նաև եվրոպական կառույցներում: Բացի այդ, կարծում եմ, կարևոր դեր է խաղացել նաև ՀՀԿ-ի անդամակցությունը եվրոպական մի շարք կուսակցական կառույցների»:

Իսկ թե առհասարակ ի՞նչ ընթացակարգով են հրավիրվում խորհրդարանի անդամները, Ս. Սարգսյանը նշեց. «Կարծում եմ՝ այստեղ չափազանց կարևոր են սովորույթային գործընթացները: Կան պետություններ, որտեղ խորհրդարաններում նման լսումների ժամանակ հրավերներ լինում են: Չմոռանանք, որ եթե որևէ գործընթաց խորհրդարանի մակարդակով է քննարկվում, ապա տարբեր պետություններում հրավերներ լինում են: Օրինակ, Ցեղասպանության ճանաչման գործընթացի ժամանակ մշտապես լինում են հրավերներ: Տարբեր պետություններում տարբեր ձևով է ընդունված, և այդ ընդունված կարգի համաձայն էլ կազմակերպվում է»:

Քաղաքագետի հետ զրույցում անդրադարձանք նաև Հայաստան-ԵՄ ներկայիս հարաբերություններին: Նշված հարաբերությունների համատեքստում ԵՄ-ն և ԵՄ անդամ պետությունները առանձին պետք է գնահատվեն: 

«Անդամ բոլոր պետությունների հետ հավասար զուգահեռներ չենք կարող անցկացնել, որովհետև Հայաստանը կարող է մի երկրի, օրինակ, Ֆրանսիայի հետ ավելի խորը հարաբերություններ ունենալ, մեկ այլ անդամ պետության հետ՝ ոչ այդքան խորը հարաբերություններ: Ինչ վերաբերում է ԵՄ-ին, ապա, որպես կարևորագույն կառույց, շատ կարևոր է ԵՄ-ին ներկայացնել այն տեսլականը կամ բարեփոխումները, որոնք իրականացվելու են Հայաստանում: Իսկ աջակցություն կարող է լինել միայն այն դեպքում, երբ Հայաստանը կներկայացնի բարեփոխումների իր փաթեթը: Այստեղ ԵՄ տարբեր պաշտոնյաներ միշտ նշել են, որ պատրաստ են «շատ՝ շատի դիմաց» աջակցություն տրամադրել Հայաստանին: Այսինքն, որքան շատ լինեն բարեփոխումները և ժողովրդավարական գործընթացները, ապա տարբեր ուղղություններով աջակցություն կլինի: Այնպես որ, ԵՄ-ի հետ ակտիվ աշխատանքները չափազանց կարևոր են»,-եզրափակեց մեր զրուցակիցը:

ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ