«Այս­պես մենք ակն­հայտ քա­ղա­քա­կան ճգնա­ժա­մի ճա­նա­պար­հով ենք գնա­լու»

Պատասխանատվության խնդիր, լճացման և քաղաքական ճգնաժամի հավանականություն: Քաղաքագետ Արամ Ավետիսյանն ի թիվս նշված խնդիրների, առանձնացնում է նաև քաղաքական օրակարգի բացակայության հարցը:

«Հայաստանում քաղաքական գործընթաց տեղի չի ունենում: Բացի այդ, իշխող քաղաքական ուժը չունի գաղափարախոսություն: Մենք, մեծ հաշվով, չգիտենք, թե ովքե՞ր են նրանք: Պարզապես հ/կ-ներից հավաքվածներ, որոնք ժողովրդի հիասթափության առիթն օգտագործելով՝ եկան իշխանության: Իսկ համակարգային փոփոխություն այդպես էլ չեղավ, ինչն ամենակարևորն էր: Օրինակ, պետք է փոխվեին «Կուսակցությունների մասին» օրենքը, Ընտրական օրենսգիրքը, բայց այդպես էլ չփոխվեցին: Պարզապես եկել են իշխանության ու իրենց թվում է, թե ամիսը մեկ կարող են ինչ-որ շոու կազմակերպել ու այդպես անցնի, գնա: Իսկ մեկ տարի ժամանակը քիչ չէ: Մեկ տարի է անցել, բայց մենք չգիտենք, թե 3 տարի հետո ի՞նչ է լինելու: Կառավարության ծրագիրն էլ ուղղակի կենաց է, որտեղ գրեթե թիվ չկա, իսկ թիվ չեն գրում, որ վաղը զերծ մնան պատասխանատվությունից: Խնդիրը սա է, որ մենք ուղենիշներ չենք տեսնում, մասնավորապես, թե առաջիկա տարիների ընթացքում մեր երկիրն ու տնտեսությունն ինչպե՞ս են զարգանալու»,«Փաստի» հետ զրույցում ասաց քաղաքագետը՝ ընդգծելով, որ իշխող ուժը ծրագիր չունի: «Ով եկավ, վերջում պարզվեց՝ ժողովուրդն է մեղավոր: Իշխող ուժի պարագայում նշվածից բխող խնդիրը պետք է հասկանանք: Իրենք եկել են իշխանության՝ մերժելու արդյունքում: Մարդիկ դեմ էին նախկին լճացած իշխանությանը, և իրենք այդ պահից օգտվեցին ու փողոցով եկան իշխանության: Չունեին թիմ, ծրագիր ու տեսլական, բայց աչքի են ընկել ականջահաճո, ամպագոռգոռ արտահայտություններով ու պոպուլիզմով: Ինչ հասցրել՝ խոստացել են, եկել են իշխանության, ինչը պատասխանատվություն է ենթադրում: Ու ամբողջ հարցն այն է, որ «մեղավորը ժողովուրդն է» թեման միշտ տաք են պահում: Պատճառն այն է, որ եթե իրենց մոտ ոչինչ չստացվի, ի դեպ, արդեն ակնհայտ է, որ ձախողված են, վերջում ժողովրդին ասեն՝ դուք չեք աշխատում, դուք եք մեղավոր: Սա է ամբողջ խնդիրը»,-նշեց նա:

Շարունակելով խոսել պատասխանատվության մասին՝ քաղաքագետն ընդգծեց. «Պատասխանատվության զգացում չունեն, որովհետև պետական կառավարումից հեռու մարդիկ են: Իրենց ամենամեծ փաստարկն այն է, որ ընտրությունների արդյունքում բարձր լեգիտիմություն ունեին: Այդուհանդերձ, լեգիտիմությունից օգտվելով՝ չէին հասկանում, որ դա ոչ թե ենթադրում է այն, որ քաղաքացին իրենց կողմ է քվեարկել, այլ նշանակում է, որ քաղաքացին զուտ մերժել է հնին: Իրենք չէին հասկանում այդ ջրբաժանը և չէին հասկանում՝ ի՞նչ գործընթաց է տեղի ունեցել: Չէին գիտակցում նաև, որ 80 տոկոսի շեմն անցնելն արդեն իսկ աննորմալ երևույթ է: Իսկ մենք ասում էինք, որ մեր քաղաքական ուժերին, հանրությանը որոշակի ժամանակ պետք է տալ, որ մարդիկ այդ ամենը գեներացնեին ու հետո նոր գնային ընտրությունների և հակակշիռներով իշխանություն ձևավորեին: Բայց հիմա մենք անառողջ մթնոլորտում ենք, ինչն իր հետևանքներն է ունենալու: Մեզ մոտ այդ առողջացումը տեղի չունեցավ, թեև բոլոր նախադրյալները կային, որ կկարողանայինք որոշակի ժամանակ հետո նորմալ իշխանություն ձևավորել: Թող կրկին իրենք լինեին իշխանության, բայց ոչ թե անսահմանափակ, ինչպես ՀՀԿ-ի ժամանակ էր, երբ ամեն ինչ վերահսկվում էր, այդ թվում՝ ընդդիմությունը: Իսկ այժմ այս ամենի արդյունքում ռեալ քաղաքական գործընթացները փողոց են տեղափոխվելու»:

Արամ Ավետիսյանն ընդգծեց, որ առողջացման հնարավորությունն արդեն բաց ենք թողել: «Իշխող ուժը պաշտպանեց սևերի և սպիտակների բաժանման քաղաքականությունը, իսկ հիմա հասարակության մեջ այդ բևեռացումը հետզհետե ավելի ակնհայտ է դառնում: Այսպես մենք ակնհայտ քաղաքական ճգնաժամի ճանապարհով ենք գնալու: Գալու է ժամանակ, երբ մենք փաստի առաջ ենք կանգնելու, և ոչ ոք չի իմանալու, թե ինչպիսի հանգուցալուծում է լինելու: Այս իշխանությունն օր առաջ պետք է հրաժարական տա: Իրենց ամենօրյա քայլերը մոտեցնում են դրան, ուղղակի զուտ ժամանակ է պետք: Էյֆորիան հետզհետե անցնում է, Նիկոլ Փաշինյանի վարկանիշն անկում է ապրում, և գալու է մի փուլ, երբ նա հասկանալու է, որ ընդհանրապես համախոհ չունի»,-նշեց նա:

ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ