Ереван, 19.Март.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Շրթներկի պատճառով տղամարդը կարող էր ամուսնալուծվել

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Մարդիկ հնագույն ժամանակներից ի վեր ձգտել են տարբեր գույներով ներկել իրենց մարմնի մասերը: Հիշենք, որ գրքերում հաճախ կարելի է հանդիպել ներկված դեմքերով նախամարդկանց: Հենց այդ ժամանակներում էլ մարդիկ գունավորելու համար օգտագործել են ճարպը` որևէ գունանյութի համադրմամբ:

 Որոշ հնագույն բնակավայրերի հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերվել են այնպիսի հեղուկների մնացորդներ, որոնք շրթներկ են հիշեցնում: Շրթներկը (ֆրանսերեն՝ pommade, իտալերեն՝ pomata , իրենց անունը ստացել են լատիներեն՝ pomum — «խնձոր» բառից) շրթունքները ներկելու, պաշտպանելու կամ խոնավացնելու համար նախատեսված դիմահարդարման միջոց է: 

Այն պատրաստվում է կենդանական ճարպից, իսկ հիմնական բաղադրիչներն են հավելումները, ներկող խառնուրդը և անուշահոտ բույրերը։ 

Շրթներկի պատմությունը սկսվել է դեռևս հնագույն քաղաքակրթությունից` Հին Եգիպտոսից, Հին Հունաստանից և Հին Հռոմից: Առաջին անգամ շրթներկ օգտագործել են Միջագետքում 5000 տարի առաջ։ Շրթներկն արդեն հայտնի է եղել նաև Հին Եգիպտոսում։ 

Այնտեղ այն պատրաստել են կարմիր գունանյութից, մեղրամոմից և կենդանական ճարպից։ Եգիպտուհիները նախընտրել են մուգ գույն ունեցող շրթներկ։ 

Անգամ ընդունված էր եգիպտացիներին թաղել ներկված շրթունքներով: Եգիպտոսից շրթներկը հասել է Հին Հունաստան, իսկ հետո՝ Հռոմ։ 

Սակայն այս երկրներում եղել են թե՛ շրթներկի կողմնակիցներ, թե՛ մոլի հակառակորդներ։ Քրիստոնեական եկեղեցին բացասաբար է վերաբերվել արտաքինի հետ կապված ցանկացած փոփոխության։ 14–րդ դարում կաթոլիկ եկեղեցին արգելել է կոսմետիկ միջոցները, քանզի համարվել է, որ ներկվող կինը աղավաղում է կույս Մարիամի կերպարը։ 

Այդ ժամանակ ինկվիզիցիան իրավունք է ունեցել ձերբակալել շրթունքները ներկող կանանց՝ սրբապղծության համար, և միջնադարում եվրոպացի կանայք ստիպված են եղել մոռանալ շրթներկի մասին: Բացի դա, անգլիական օրենքները թույլ են տվել տղամարդկանց անգամ ամուսնալուծվել իրենց կանանցից, եթե հարսանիքից հետո պարզվել է, որ առանց դիմահարդարման կինը գեղեցիկ չէ: 

Շրթներկի պատմությունն իր զարգացումը շարունակել է միայն 18-րդ դարի երկրորդ կեսերից: Ընդ որում, սկզբից շրթներկ օգտագործել են ոչ միայն կանայք, այլ նաև տղամարդիկ, ինչն այսօր բավականին զարմանալի է թվում, իհարկե, ավանդական սեռական կողմնորոշում ունեցող տղամարդկանց պարագայում: 

1883 թվականին Ամստերդամում կայացած մի համաշխարհային ցուցահանդեսում ֆրանսիացի օծանելիք պատրաստողները ցուցադրել են մետաքսե թղթում փաթաթած մատիտի ձև ունեցող՝ եղնիկի ճարպից պատրաստված շրթներկ: 

Այդ միջոցը դուր է եկել ինչպես հազարավոր այլ կանանց, այնպես էլ ֆրանսիացի հայտնի դերասանուհի Սառա Բեռնարին, որը ուղղակի պաշտել է «19–րդ դարի այդ մեծ բացահայտումը» և դրան իր կողմից տվել անվանում՝ «stylo d’Amore» («Սիրո փայտիկ»): 

Կանայք զանգվածաբար սկսել են շրթներկ օգտագործել միայն 20-րդ դարի սկզբին, ընդ որում, սկզբում դա օգտագործել են միայն թեթևաբարո կանայք: 

Միլիոնավոր կանանց կողմից ներկայումս օգտագործվող սովորական շրթներկը հայտնվել է միայն 20-րդ դարի սկզբին ԱՄՆ-ում: 1915 թվականին առաջին անգամ մետաղական կաղապարի մեջ շրթներկի հայտնվելը «շրթներկային եռուզեռ» է բարձրացրել, քանի որ շրթներկի օգտագործումը դարձել է առավել հարմար։ 

Սկզբում շրթներկի արտադրության համար օգտագործվել է բնական մեղրամոմ, սակայն այն հանդիսացել է ուժեղ ալերգեն, ինչպես մեղրը և մեղվաբուծության այլ մթերքները։ Այսօր բարձրորակ շրթներկ ավելի հաճախ պատրաստում են բուսական ծագման բնական մոմերի հիմքից։ 

Շրթներկի արտադրության համար օգտագործվող հիմնական յուղը գերչակի յուղն է։ Դրա գլխավոր առավելությունը թթվակայուն լինելն է։ Համեմատաբար փոքր քանակությամբ արտադրողներ օգտագործում են նաև կոկոսի յուղ։

 Այսօր հաճախ կարելի է հանդիպել նաև հիգիենիկ և անգույն շրթներկի տեսակների: Պատմականորեն շրթներկի արտադրության մեջ առաջին անգամ որպես ներկ օգտագործվել է որդան կարմիրը, քանի որ դրա գույնը կարող է փոխվել մոխրագույնից մինչև վառ մանուշակագույն։ 

Շրթներկի մեջ որպես հավելում ավելի հաճախ հանդիպում են А և Е վիտամինները։ Ժամանակակից շրթներկի մեջ ավելացնում են նաև թաղանթաստեղծ բաղադրամասեր (պոլիմերներ և սիլիկոնային արտադրանք, որն ապահովում է շրթներկի փայլն ու կայունությունը)։ 

Պոլիմերները շրթունքի վրա առաջացնում են նրբագույն ծածկույթ։ Այդ թաղանթ–ծածկույթը պաշտպանում է շուրթերը խոնավության կորստից։ Բուրավետ հոտերը ծածկում են շրթներկի հումքի հոտը և նրան իր բույրն են տալիս։ 

Հիմա առանց չափազանցության կարելի է ասել, որ նման շրթներկ կարելի է գտնել ցանկացած կնոջ պայուսակում: 

 

«Такие люди сами у себя в шахматы выигрывают»: Захарова раскритиковала выступление Пашиняна в ЕвропарламентеСюникцы обеспокоены: ситуацией вокруг Ирана могут воспользоваться враждебные силы, создавая риски через проникновение этнически опасных элементов Иран пригрозил «сжечь дотла» всю энергоинфраструктуру врагаЦены на нефть выросли после ударов по нефтегазовым объектам ИранаIDBank и Idram продолжают сотрудничество с образовательным фондом ЗаркВ небе над США взорвался семитонный метеорФонд развития «Керон» и фонд «Музыка во имя будущего» сотрудничают во имя молодых талантовНАТО размещает дополнительную систему Patriot в ТурцииЧужой пазл: как Армению встраивают в чужие геополитические проекты, превращая в Западный Азербайджан Азербайджан на грани втягивания в региональную войну: геополитический сценарий и риски Татоян: Мир возможен только тогда, когда ты силен и можешь защитить себяИзраиль разбомбил Ливан: есть погибшие, разрушено здание в центре БейрутаНа мир обрушатся беспрецедентно высокие температурыПрезидент Кубы ответил на угрозы США: Любой внешний агрессор столкнется с непреодолимым сопротивлениемАйвазян: западные покровители могут подтолкнуть Баку к действиям против Ирана IDBank выпустил второй и третий транш облигаций 2026 годаUcom предупреждает о новой волне телефонного мошенничестваIDBank запускает специальную кампанию для SWIFT-переводов «Проблема не только в том, чтобы сменить Никола, проблема в том, чтобы после этого у нас была четкая концепция управления государством»։ «Паст»Почему знак «Серых волков» ассоциируется с жестами ГД-вских? «Паст»Региональные «экскурсии» Пашиняна проходят на полупустых улицах: «Паст»Когда дети становятся частью пропаганды: «невинный разговор» или?... «Паст»Звуки бомбежек слышны, но в армянской общине паники нет: СомунджянГлава МИД Индии поблагодарил Армению за помощь в эвакуации индийских граждан из ИранаThe New York Times рекомендует попробовать женгялов хац в Лос-АнджелесеАрмянский борец Сурен Агаджанян завоевал золото чемпионата Европы U23«Если у вас ничего не болит - проверьте, может, вы умерли»: Ирина Оганесян о пути балерины на стыке боли и любовиСемья незаконно удерживаемого в Баку Рубена Варданяна выступила с вызывающим тревогу заявлениемСША заключили соглашения по энергоносителям с партнерами в Азии на $57 млрдКогда сёла пустеют. Эксперты предупреждают о риске заселения Сюника азербайджанскими переселенцами (видео) Министр юстиции РА: Текст нового проекта Конституции Армении уже готовЗавершилась международная туристическая выставка «MITT 2026»: Были обсуждены имеющиеся возможностиЦена реформы: закрытие школ может опустошить 27 сёл Сюникской области (видео) Пакеты Level Up+ от Ucom — с самым быстрым мобильным интернетом в АрменииАрагчи: Иран будет воевать, пока Трамп не осознает ошибочности агрессииВ Краснодарском крае в результате атаки беспилотника горит нефтебазаДвижение «Нет “Западному Азербайджану”» усиливает общественную мобилизацию: Сюник в центре внимания (Видео) Было дано указание максимально распространить ложные пропагандистские тезисы: «Паст»Айк Марутян выбрал беспрецедентный формат встреч с гражданами: «Паст» IDBank объявляет о запуске финансового инструмента IDDistributorВласти всё равно не «успокаиваются»: «Паст» Axios: страны G7 призвали США как можно скорее прекратить конфликт с ИраномФилиппо: Францию попытаются втянуть в конфликт на Ближнем ВостокеXinhua: Китай вывел на орбиту два экспериментальных спутника Shiyan-30В Ираке при крушении самолета-заправщика ВВС США погибли четыре человекаЧетыре линии для Армении, а не для Европы: Арман Татоян о выступлении Пашиняна в Европейском парламентеЧалабян: После смены власти в Армении будет необходимо восстановить «поле стратегического союзничества»На съезде партии «Альянс» жестко раскритиковали власть (Видео) FT: нефтяные компании потеряли более $15 млрд с начала ближневосточного кризисаНидерланды присоединились к иску ЮАР против Израиля