Չի­մա­ցու­թյու­նը կամ սխալ ձև­ա­կեր­պու­մը իրա­վի­ճա­կը չեն փո­խում. ձայնները տաք տեղից է գալիս

Աշխատաշուկայի ընդլայնումը պետության առաջնահերթ խնդիրներից է՝ հաշվի առնելով, որ առանց այն էլ Հայաստանում մենք ունենք բավականին բարձր գործազրկության մակարդակ։ Հենց անբավարար վարձատրության և աշխատատեղերի բացակայության արդյունքում է, որ շատ քաղաքացիներ բռնում են արտագաղթի ճանապարհը։ 

Եվ քանի որ նոր աշխատատեղերի ստեղծման հարցը հանրային հատուկ հետաքրքրության առարկա է, իշխանությունները տևական ժամանակ փորձում են աշխատատեղերի ստեղծման ցուցանիշներ ներկայացնել հասարակությանը, որն իբր իրենց աշխատանքի արդյունք է։ 

Եվ հիմնականում ստվերից դուրս եկած աշխատատեղերի թիվը ներկայացվում է որպես նոր աշխատատեղերի ստեղծում։ Այնինչ իրապես նոր ստեղծված աշխատատեղերի թիվը ներկայացված ցուցանիշների մասնաբաժնում շատ քիչ է։ Հիմա եթե ոչ ճգնաժամային պայմաններում իշխանությունները ի վիճակի չէին հասնել խոշոր ներդրումների ներգրավմանը և աշխատատեղերի ստեղծմանը, ապա ինչպե՞ս պետք է աշխատաշուկայի խնդիրները լուծեն համաճարակի տարածման արդյունքում ներկայիս ճգնաժամային ու նաև հետճգնաժամային փուլում։

Խնդիրն այն է, որ այս օրերին մասնավոր ոլորտի բազմաթիվ ընկերություններ գործունեություն չեն իրականացրել և եկամուտ չեն ստացել։ Եվ սրանով պայմանավորված՝ այս ընկերությունները ի վիճակի չեն լինելու վճարել իրենց աշխատակիցների աշխատավարձերը։

Եվ, ըստ էության, իրավիճակը թելադրում է, որ այդ ընկերությունները հակված են լինելու կրճատել իրենց աշխատակազմը, իսկ այսպիսի իրավիճակը հանգեցնելու է գործազրկության նոր ալիքի։ Ճիշտ է՝ պետությունը փորձում է որոշակի աջակցության փաթեթներով խթանել տնտեսվարողների գործունեությունը, ինչի մասին նաև կառավարության նիստում երեկ հայտարարեց վարչապետը, սակայն դեռ հարցական է, թե արդյոք դա բավարար կլինի, որպեսզի տնտեսվարողները կարողանան ոտքի կանգնել։

Բարձր ռիսկայնության գոտում են հայտնվել հատկապես այն մարդիկ, ում եկամուտը ձևավորվում է ըստ օրվա աշխատանքի։ Օրինակ՝ տաքսիստները, վարսավիրները, հավաքարարները, սննդի կետերում աշխատողները և այլն, և այլն։ Եթե կառավարությունը որոշել է որոշակի փաթեթների միջոցով աջակցություն տրամադրել տնտեսվարողներին կամ սոցիալապես անապահով խավին, ապա այդ դեպքում կառավարության ուշադրությունից չպետք է վրիպեն նաև օրավարձի հույսին մնացած քաղաքացիները։

Բայց ահա վարչապետը հայտարարում է, թե Հայաստանում օրավարձով աշխատող մարդ գոյություն չունի, այլ կա գրանցված աշխատող, և կա չգրանցված աշխատող:

Սրանով վարչապետը փորձում է ցույց տալ, թե պետության կողմից հատուկ ուշադրության չեն արժանանալու այն մարդիկ, որոնք ամենաշատն են տուժել արտակարգ դրության հայտարարումից, քանի որ նրանց եկամուտները ձևավորվում են ոչ թե ամսական կամ երկարաժամկետ կտրվածքով, այլ ըստ օրվա աշխատանքի։

Նման հայտարարությունը ոչ այլ ինչ է, քան հասարակության մի ստվար մասի պարզապես անտեսում: Չենք ուզում հավատալ, որ երկրի վարչապետի պաշտոնը զբաղեցնողը տեղյակ չէ, որ իրականում բավական մեծ թիվ են կազմում օրավարձով աշխատողները: Նրա մտքի թռիչքը գուցե հասկանալի է. ցանկությունը մեծ է, որ երկրում չգրանցված աշխատողներ չլինեն: Սակայն, ուզենք թե չուզենք, պետք է արձանագրենք, որ դրան հասնելու համար երկար ժամանակ է պետք, որը հիմա պարզապես չունենք: Ու քանի դեռ ընդհանուր առմամբ երկարաժամկետ կտրվածքով չենք լուծել այս հարցը, ստացվում է, որ զգալի մարդիկ ուղղակի դուրս են մնալու պետության աջակցությունից: 

Մյուս կողմից՝ ամենաէականը բուն ձևակերպումն է, որը վիրավորել է բազմաթիվ «հպարտ քաղաքացիների»:

Իհարկե, միլոններով աշխատավարձ ու պարգևավճար ստացողների ձայնը միշտ էլ տաք տեղից է գալիս...

Հիմա չէ, բայց շատ շուտով, երբ այս փորձանքն էլ կհաղթահարենք (անպայման կհաղթահարենք), գալու է ամեն մի արած-չարածի, ամեն մի խոսքի համար պատասխան տալու ժամանակը: Անտարակույս է գալու: Դրա վկայությունն է գնալով սոցցանցերում մեծացող դժգոհությունը, որը մարդիկ դեռ զսպում են՝ հաշվի առնելով առկա վիճակը: Բայց մի օրինակ ամեն դեպքում մեջբերենք, որը լավագույնս է բնորոշում մեր հասարակության մեջ առկա տրամադրությունները: «Մեր երկրում օրավարձով աշխատող չկա»-ի՝ կայքերից մեկի ֆեյսբուքյան էջում տեղադրված նյութի ներքո իր իշխանամետ, ավելին՝ իշխանապաշտ գրառումներով մշտապես աչքի ընկած քաղաքացին գրել էր. «Ժողովուրդ ջան, աչքիս էս Այո-ն գլավնիիցս հանեմ, մենակ հանելու ձևը հուշեք»...

ԱՐՏԱԿ ԳԱԼՍՏՅԱՆ