Դատավորը հաստատված համարեց, որ փաստաբան Շարբաթյանին մահ պատճառողը Արտակ Վերանյանն է, բայց դատապարտեց նաև Սամվել Դիլոյանին

Հանրային մեծ հնչեղություն ստացած՝ փաստաբան Սամվել Շարբաթյանի մահվան գործով երկու տարվա դատաքննության ավարտին որևէ ապացույց չունեցող դատախազությունն ի վերջո հրաժարվեց ամբաստանյալներ Սամվել Դիլոյանի, Արտակ և Արեն Վերանյանների նկատմամբ խուլիգանության, վերջինիս նկատմամբ՝ նաև սպանության մեղադրանքից: Եվ դատարանին՝ տվյալ գործով Լոռու մարզի առաջին ատյանի դատավոր Նարինե Հովակիմյանին, այլ բան չէր մնում, քան արդարացման դատական ակտով նիստերի դահլիճում ազատ արձակել 31 ամիս ապօրինի կալանքի տակ պահված Արեն Վերանյանին:

Բայց մյուս երկու ամբաստանյալների մասով դատախազությունը շարունակեց պնդել խմբակային սպանության մեղադրանքը, դատարանն էլ «վավերացրեց» այն և մեղադրական դատավճիռ կարդաց: Իր կողմից միայն դատախազության պահանջած 15 տարվա փոխարեն դատավոր Հովակիմյանն ազատազրկման պատժաչափ որոշեց 12-ական տարի յուրաքանչյուրի համար:

Մեր երկրի դատաիրավական պրակտիկայում, որտեղ ոչինչ բացառված չէ, անսպասելի չէր նաև այս որոշումը: Բայց տարակուսանք առաջացնողը դատավոր Հովակիմյանի մեղադրական վճռի բովանդակությունն է, որով խմբակային սպանության հոդվածով երկու անձի՝ Սամվել Դիլոյանին և Արտակ Վերանյանին, 12-ական տարվա ազատազրկման դատապարտած դատավորն ինքն է հաստատված համարել, որ փաստաբանին մահ պատճառողը նրանցից Արտակ Վերանյանն է եղել, այն էլ Շարբաթյանից խլած ատրճանակի կոթով վերջինիս գլխին՝ մասնավորապես քթարմատի շրջանում, շեշտակի, ուժգին հասցված մեկ հարվածով:

«… կռվի ընթացքում Արտակ Վերանյանը, Սամվել Շարբաթյանի ձեռքից խլելով օդամղիչ ատրճանակը, Սամվել Շարբաթյանին ապօրինաբար կյանքից զրկելու դիտավորությամբ շեշտակի հարվածել է նրա կենսականորեն կարևոր օրգաններից մեկին՝ գլխին՝ քթարմատի շրջանում, որի հետևանքով առաջացել է գլխուղեղի կենսական կարևորագույն ֆունկցիաների սուր խանգարում (…)»,- նկարագրել է դատավոր Հովակիմյանն իր դատավճռում:

Երկու անձի խմբակային սպանությամբ դատապարտած դատավորն ինքն է հաստատված համարել, որ տուժողի մահը մեկ հարվածի, մեկ ներգործության հետևանք է՝ թույլատրելի և արժանահավատ գնահատելով գործում առկա երեք դատաբժշկական եզրակացություններից երկուսը՝ հանձնաժողովային լրացուցիչ և սկզբանական փորձաքննության եզրակացությունները:

Ըստ հանձնաժողովային լրացուցիչ փորձաքննության եզրակացության՝ «տուժողի դեմքին առկա՝ քթի հիմի շրջանում և զույգ աչքերի կոպերի արյունազեղումներն ու արյունահավաքները, գլխուղեղի ուղեղանյութի արյունահավաքները առաջացել են գանգուղեղային վնասվածքի հետևանքով, ընդ որում, գլխուղեղի ճակատային և ծոծրակային բլթերում նկարագրված արյունազեղումները, գանգի ոսկրերից՝ առաջային գանգափոսի աջից և քթի ոսկրերի կոտրվածքներն իրենց տեղակայություններով, բնույթով և համակցությամբ բնորոշ են և առաջացել են դեմքին՝ միջհոնքային շրջանում և ձախ ակնակապճային շրջանում սահմանափակ մակերես ունեցող բութ առարկայի առնվազն մեկ, առավելագույնը երկու ներգործության արդյունքում, ընդ որում, ոչ թե կոնտակտային բնույթի, այլ հարվածային՝ ուժի զգալի ներդրումներով»:

Դատաքննական ցուցմունքով էլ հանձնաժողովի նախագահը պարզաբանեց, որ շատ մեծ վերապահումով են եզրակացության մեջ նշել առավելագույնը երկու հարված, քանի որ գործնականում վիճաբանության, կռվի ժամանակ անհավանական է, որ նույն կետում մի քանի հարված հասցվի, մարդն էլ անշարժ դիրքում մնա, քանի որ բնազդաբար է ինքնապաշտպանվում, և որ քննարկման ենթակա չէ՝ տուժողի մահվան պատճառը մեկ հարվածն է եղել, որը Շարբաթյանի մոտ հանգեցրել է ուղեղի տրավմայի, մահվան: Վերը թվարկված բոլոր ներքին վնասվածքները փոխկապակցված են՝ պատճառված սահմանափակ մակերեսի սաստիկ ուժի՝ նույն հարթության վրա ձախից աջ ուղղություն ունեցող մեկ հարվածով:

Նշված հանձնաժողովային եզրակացությունը համապատասխանում է դատաբժշկական սկզբանական եզրակացությանը, որը նույնպես արժանահավատ ու թույլատրելի ապացույց է գնահատել խմբակային սպանությամբ դատավճիռ կայացրած դատավորը, և, ըստ որի, նույնպես, տուժողի մահվան պատճառը քթի հիմի շրջանում հասցված բութ, կոշտ առարկայի համեմատաբար ուժգին մեկ ներգործությունն է, բնականաբար, մեկ անձի կողմից:

Միևնույն ժամանակ, դատավոր Հովակիմյանն անթույլատրելի ապացույց է ճանաչել բացառապես սիրողական ֆոտոլուսանկարների հիման վրա օրենքի խախտմամբ ձեռք բերված գործում երկրորդ՝ ԳԱԱ «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» ՊՈԱԿ-ի դատաբժշկական փորձաքննության եզրակացությունը, որով իբրև թե բացառվել էր մեկ հարվածից տուժողի մահվան հանգամանքը: Թեև նշված ՊՈԱԿ-ի երկու փորձագետները դատարանում ցուցմունքներով չբացառեցին Շարբաթյանի մահը՝ որպես մեկ ներգործության հետևանք:

Դատավորի կողմից թույլատրելի ապացույց ճանաչված նշված երկու եզրակացությունները համակցությամբ ամբողջանում են ամբաստանյալների նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքների, ականատես վկաների դատաքննական ցուցմունքների, ինչպես նաև դեպքի վայրի և դիակի զննման արձանագրությունների հետ: Դրանցում նկարագրված դիակի արտաքին վնասվածքները, դրանց տեղակայումը, առաջացման մեխանիզմը համապատասխանում են հետագայում դիակի արտաքին զննության ժամանակ նկարագրված, այնուհետև նշանակված և դատարանի կողմից թույլատրելի և արժանահավատ գնահատված դատաբժշկական սկզբնական և հանձնաժողովային լրացուցիչ եզրակացությունների հետ:

Դատավոր Հովակիմյանի խմբակային սպանության դատավճռում թվարկված իրեղեն ապացույցներով նույնպես (թեև առանց նրա իրավական հետևությունների) հերքվել է Սամվել Դիլոյանի մասնակցությունը Շարբաթյանի սպանությանը, մասնավորապես նրանց հպումը կամ կոնտակտը: Դրանցով հաստատվել է, որ Արտակ Վերանյանն ու Սամվել Շարբաթյանն են վիճաբանել են իրար հետ, Սամվել Դիլոյանի կողմից սպանությանը մասնակից լինելու մասին խոսք չկա: Օրինակ, համալիր դատահետքաբանական, միկրոմասնիկների և դատաձգաբանական փորձաքննության եզրակացության համաձայն՝ «Շարբաթյանի եղունգների կտրվածքներում արտաքին հագուստներիկ, կաշվե բաճկոնի հետազոտությամբ հատնաբերված մանրաթելերն ունեն ընդհանուր սեռային պատկանելություն Վերանյանի անդրավարտիքի մանրաթելերի հետ, ինչն էլ կարող է պայմանավորված լինել անդրավարտիքի հետ եղունգների շփմամբ կամ հպմամբ: Իսկ Վերանյանի արտաքին հագուստների հետազոտությամբ հայտնաբերված մանրաթելերը ունեն ընդհանուր սեռային պատկանելություն Շարբաթյանի սվիտերի գործվածքի կազմի մեջ մտնող մանրաթելերի հետ» և այլն:

Իր կողմից հաստատված՝ Սամվել Դիլոյանի անմեղությունը հաստատող այս ապացույցների համակցությամբ դատավոր Հովակիմյանը, այնուամենայնիվ, վճռով «վավերացրեց» խմբակային սպանության մեղադրանքը: Իսկ իր մեղադրական դատավճռում նրա վկայակոչած՝ վկաների նախաքննական ցուցմունքներն այն նույն ցուցմունքներն են, որոնց վկայակոչմամբ նույն դատավորը արդարացման դատական ակտ կայացրեց՝ դրանք դնելով Արեն Վերանյանի արդարացման հիմքում:

Ադրինե Թորոսյան