Քննարկ­վում է նա­խադպ­րո­ցա­կան կրթու­թյան պե­տա­կան կրթա­կան չա­փո­րո­շի­չը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարությունը հանրային քննարկման է ներկայացրել «Նախադպրոցական կրթության պետական կրթական չափորոշիչը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշումը: Չափորոշիչը սահմանում է ուսումնադաստիարակչական հիմնական բնագավառները, նախադպրոցական տարիքի երեխաներին ներկայացվող որակական պահանջները (կարողունակություններ (կոմպետենցիաներ), կրթության և զարգացման վերջնարդյունքները (ըստ տարիքային խմբերի), նախադպրոցական կրթական ծրագրերի բովանդակությանը ներկայացվող պահանջները, ուսումնական բեռնվածության առավելագույն ծավալը, երեխաների զարգացման ընթացքի և առաջադիմության մակարդակի դիտարկման ձևերը, նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում զարգացման միջավայրի չափանիշները:

Ըստ նախագծի, չափորոշիչը հանդիսանում է երեխայակենտրոն կրթության հիմքը. հնարավորություն է ընձեռում արձագանքելու երեխաների կարիքներին և հետաքրքրություններին, հարգելու յուրաքանչյուր երեխայի անձը, խթանելու համատեղ ուսումնառության գործընթացը: Չափորոշչի հիման վրա մշակված նախադպրոցական կրթական ծրագրերի ներդրումը պարտադիր է նախադպրոցական կրթություն իրականացնող հաստատությունների համար՝ անկախ կազմակերպաիրավական ձևից: Ըստ չափորոշչի, մշակվում են միջին և բարձրագույն մասնագիտական հաստատությունների նախադպրոցական ֆակուլտետների (բաժինների) ուսումնական ծրագրեր և վերապատրաստումների թեմատիկ պլաններ, ծնողական կրթության ծրագրեր:

Մանրամասն նշվում են Նախադպրոցական տարիքի երեխաների ակնկալվող կարողունակությունները, այն է՝ լեզվական և հաղորդակցական, ճանաչողական և մոտիվացիոն, ինքնաճանաչողական և սոցիալական, ժողովրդավարական և քաղաքացիական, թվային և մեդիա, մշակութային, մաթեմատիկական և տեխնիկական, տնտեսական կարողունակություն, ֆիզիկական կրթության և առողջ ապրելակերպի: Տրվում են նաև նախադպրոցական տարիքի երեխաների զարգացման և կրթական վերջնարդյունքները, ըստ տարիքային խմբերի, հետևյալ ոլորտներում՝ շարժողական, խոսքի և հաղորդակցության, իմացական, հուզական, սոցիալ-անձնային, ինքնասպասարկման, անվտանգության, առողջ ապրելակերպի: Առանձին տեղ է հատկացված նախադպրոցական կրթական ծրագրերի բովանդակությանը, որը պայմանավորված է նախադպրոցական տարիքային բոլոր փուլերի` վաղ մանկության, կրտսեր և ավագ նախադպրոցական տարիքի զարգացման անհատական առանձնահատկություններով:

Նախադպրոցական կրթության բովանդակությունը կազմում են նախադպրոցական տարիքի երեխաների զարգացման և կրթական ընդհանուր նպատակներին համապատասխան ընտրված` ընկալման, ըմբռնման ու յուրացման համար նախատեսված գիտելիքները, կարողությունները, հմտությունները և տարրական բարոյական արժեքային հարաբերությունները: Կրթության բովանդակության` չափորոշչով սահմանված հասանելի մակարդակը ապահովվում է կրթության բաղադրիչների միջոցով, որոնք իրականացվում են գիտելիքների, կարողությունների և հմտությունների ձևավորմամբ` երեխաների զարգացման ոլորտներին և ուղղություններին համապատասխան կազմված, կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմնի կողմից հաստատված Նախադպրոցական կրթական ծրագրի համաձայն:

Նախադպրոցական կրթական ծրագիրը սահմանում է յուրաքանչյուր տարիքային խմբի կրթության բովանդակության ընդհանրական կառուցվածքը, կանոնակարգային պահերը, ուսումնական տարվա սկիզբը, ավարտը, հիմնական ուղղություններին հատկացվող շաբաթական և տարեկան պարապմունքների քանակը, սաների շաբաթական բեռնվածության առավելագույն քանակը, ակնկալվող արդյունքները ըստ զարգացման ոլորտների, գործունեության ձևերի: Ըստ նախագծի, նախադպրոցական կրթական ծրագրի հիման վրա մշակվում և հաստատվում են նախադպրոցական կրթության իրականացման, այդ թվում` այլընտրանքային օրինակելի կրթական ծրագրեր և պլաններ` ուսումնական, ուսումնամեթոդական, ուսումնաօժանդակ ձեռնարկներ:

Նախադպրոցական կրթական ծրագրերին ներկայացվում են հետևյալ պահանջները. 1) համապատասխանությունը նախադպրոցական կրթության չափորոշչին. 2) կրթության աշխարհիկ բնույթը. 3)երեխաների հետ մեծերի փոխգործունեության անհատակողմնորոշիչ (անձնակողմնորոշիչ) սկզբունքի ապահովումը. 4) ազգային ավանդույթների և համամարդկային արժեքների զուգորդումը. 5) կրթության բովանդակության մեջ երեխայի խոսքի, տրամաբանության, մտավոր, ֆիզիկական, գեղարվեստագեղագիտական զարգացման, օրենքի գաղափարի և կարևորության, բնագիտության հիմունքներին ծանոթացման ներառումը: Մանրամասն ներկայացված են նաև ախադպրոցական ուսումնական հաստատությունում երեխայի զարգացնող միջավայրին ներկայացվող պահանջները:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում