Ադրբեջանի հետ պատերազմի վտանգը պահպանվում է
ОБЩЕСТВОAnalitik.am-ը գրում է՝
Տարածաշրջանային մակարդակում տեղի ունեցող գործընթացները ցույց են տալիս, որ 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությունից մեկ տարի անց էլ պատերազմի վտանգը պահպանվում է։ Նոյեմբերի 16-ին ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից Սյունիքում իրականացված հերթական սադրանքն ու առաջխաղացումը դրա վառ ապացույցն են։ Պետք է հաշվի առնել, որ թուրքական կողմը Բաքվին անընդհատ հրահրում է Հայաստանի դեմ սադրանքների, որպեսզի դրանից հետո հայտարարի, թե Ադրբեջանին մենակ չեն թողնի Հայաստանի դեմ պայքարում։ Ըստ այդմ, թուրքական կողմը իր ցուցաբերած աջակցության համար փոխհատուցում է պահանջելու։
Այսպիսի գործելակերպի միջոցով Թուրքիան շարունակաբար առիթ է փնտրում Ադրբեջանում իր ռազմական ներկայությունն ամրապնդելու ու Բաքվին իրենից կախվածության մեջ գցելու նպատակով։ Անկարան, ըստ էության, չի բավարարվում նրանով, որ Ադրբեջանում իր զինված ուժերի ներկայացուցիչները մշտական գտնվում են միայն Ակնայի ռուս-թուրքական մշտադիտարկման կենտրոնում։ Թուրքիան ձգտում է Ադրբեջանում ռազմաբազա հիմնել, մշտական ռազմական ներկայություն ապահովել, որի ենթատեքստում Ռուսաստանին քիչ-քիչ տարածաշրջանից դուրս մղելն ու պանթուրքական ինտեգրացիոն գործընթաց նախաձեռնելն ու նոր նախագծեր իրականացնելն է։ Պատահական չէ, որ Թուրքիան ԱՄՆ-ից նոր F 16 կործանիչներ գնելու իր մտադրությունը հիմնավորում է Ռուսաստանին տարածաշրջանում զսպելու հեռանկարով։
Ճիշտ է՝ Մոսկվային ու Անկարային հաջողվում է որոշակի հարցերում համաձայնության գալ, սակայն ռազմավարական տեսանկյունից այս երկու երկրների շահերը բախվում են։ Նախ՝ Ռուսաստանը և Թուրքիան իրար հակադիր ռազմաքաղաքական դաշինքների ներկայացուցիչներ են։ Եվ շահերի բախման հարցը տեսանելի է ինչպես Սիրիայում, Լիբիայում, Ուկրաինայի հարցում, այնպես էլ Արցախի խնդրում։ Պատահական չէ, որ ինչպես պատերազմի ընթացքում, այնպես էլ պատերազմից հետո յուրաքանչյուր կարևոր քայլի ձեռնարկումից առաջ Բաքուն խորհրդակցում է Անկարայի հետ։
Ուստի, սրանով նկատելի է դառնում Թուրքիայի ձգտումը Ալիևի ձեռքերով շագանակներ հանել կրակից՝ տորպեդահարելով Արցախյան հակամարտության շուրջ Ռուսաստանի միջնորդությամբ ձեռք բերված հրադադարը։ Թուրքիայի կողմից եկող աջակցությամբ է պայմանավորված նաև այն, որ Ադրբեջանը իրեն այնքան վստահ է զգում, որ ոչ միայն չի կատարում նոյեմբերի 9-ի համաձայնության պահանջները և չի վերադարձնում գերիներին, այլև նոր ներխուժումներ է կազմակերպում դեպի ՀՀ ինքնիշխան տարածք։
Թուրք-ադրբեջանական տանդեմն ամեն ինչ անում է, որպեսզի Արցախի հարցը մեկընդմիշտ փակվի։ Դրա համար էլ Ալիևն ու Բայրամովը անընդհատ կրկնում են, թե Արցախյան հիմնախնդիրը լուծվել է ռազմական ճանապարհով։ Սակայն Անկարային ու Բաքվին մեծապես անհանգստացնում է Արցախում ռուս խաղաղապահների ներկայության հարցը, դրա համար էլ Ադրբեջանն Արցախում պարբերաբար խախտում է հրադադարը, փորձում ահաբեկել արցախցիներին, այնպիսի պայմաններ ստեղծել, որ Արցախը դատարկվի, ու հայերը հեռանան։ Նրանց երազանքների տրամաբանությամբ, երբ Արցախում հայ չմնա, ապա անիմաստ է դառնալու նաև ռուս խաղաղապահների մնալու հարցը։
Իսկ ռուս զինվորականների ներկայության փոխարեն խաղաղապահ առաքելության անվան տակ Արցախում կտեղակայվեն թուրքական ստորաբաժանումները։ Պատահական չէ նաև, որ Ադրբեջանը փորձում է խոչընդոտներ ստեղծել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության հովանու ներքո բանակցային գործընթացի վերսկսման համար, իսկ Ալիևը պարբերաբար քննադատում է համանախագահողներին, թե ի վիճակի չեն եղել Արցախյան հարցը լուծել։ Այսպիսի գործելակերպի ներքո ևս տեսանելի է Անկարայի հրահրող ձեռքը։
Չէ՞ որ Թուրքիան միշտ ձգտել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության մաս կազմել, դրա համար էլ անընդհատ փորձել է ի ցույց դնել, որ այն չի կարող արդյունավետ գործել, ուստի անհրաժեշտ է փոխել այդ ֆորմատը։ Ճիշտ է՝ Մինսկի խմբի համանախագահությանը քիչ դեպքերում է հաջողվել առաջընթաց գրանցել բանակցային գործընթացում, այնուամենայնիվ, այդ ձևաչափի առկայությունը կարևոր կայունացնող գործոն է տարածաշրջանում։
Այս հարցում կարևոր է այն հանգամանքը, որ չնայած Ռուսաստանը և Արևմուտքը բազմաթիվ ուղղություններով միմյանց հակադիր դիրքորոշումներ ունեն, սակայն դա չի խանգարում, որ Ֆրանսիան ու ԱՄՆ-ը գնահատեն ու ողջունեն Արցախյան հարցում Ռուսաստանի միջնորդական ջանքերը։ Ուստի այսպիսի իրավիճակում թուրք-ադրբեջանական հավակնությունները զսպելու նպատակով Հայաստանի իշխանությունները պետք է բազմաթիվ ուղղություններով խորացնեն համագործակցությունը Ռուսաստանի հետ՝ ամեն կերպ պահպանելով Մինսկի խմբի ձևաչափում խնդրի կարգավորման գործընթացի շարունակականությունը։
ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ
Джей Ди Вэнс рассказал, почему считает временное перемирие с Ираном «хрупким»
IDBank представил инновационные решения для сектора МСП на региональной конференции Союза банков Армении
Армения–Иран. Сильное партнёрство государств и общность ценностей народов. Арман Варданян
Генпрокурор РА и временный поверенный в делах США обсудили возврат средств от продажи особняка экс-министра финансов
В Армении повысят уровень защиты прав потребителей: Обсуждение законодательного пакета
Минтруда Армении представило на общественное обсуждение проект жилищного обеспечения многодетных семей
Армянский национальный конгресс: С усилением Ирана мир наступает и для Армении
Цены на газ в Европе упали на 18,5% на фоне временного перемирия между США и Ираном
Женщина сорвала джекпот в 1 млн. долларов, используя одну и ту же комбинацию чисел на протяжении многих лет
Трамп принял 10 требований Ирана перед двухнедельным перемирием
До 25% idcoin при покупке авиабилетов с премиальными картами IDBank
NHK: негативное влияние ситуации в Персидском заливе на экономику сохранится
Армения приветствовала резолюцию ГА ООН о создании, реализации и пересмотре мандатов
На дороге Сисиан-Горис грузовик вылетел в кювет
IDBank и Idram рядом с НПО «Матемик»
IDBank — участник региональной конференции Союза банков Армении
Юнибанк примет участие в выставке Leasing Expo 2026
АНО «Евразия» подвела итоги двухлетней работы и открыла прием заявок на премию 2026 года
Разве никто не знал закон,порядок и правила? «Паст»
Почему не позволили выступать с произведениями Арама Хачатуряна? «Паст»
В Азербайджане готовятся к горнодобывающему буму, а у нас?.. «Паст»
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю праздника Материнства и красоты
Ось консолидации: «Сильная Армения»: на политической арене формируется новый центр. «Паст»
Армянская Апостольская Церковь подвергается давлению. Армянский народ обращается во Всемирный совет церквей (видео)
Экс-министр: Проведение саммита Европейского политического сообщества в Ереване становится риском
Глава МВД Армении не нашла минуту, чтобы ответить на волнующий общественность вопрос об арестованном школьнике
Премьер Японии хотела бы переговорить с лидерами США и Ирана в ближайшие дни
Лукашенко: ОДКБ надо быть очень аккуратной в работе с Арменией
«Open banking» в Армении: И.о. главы ЦБ представил плюсы запланированных нововведений
Reuters: Иран не откроет Ормузский пролив в обмен на временное прекращение огня
Армянская церковь под давлением. Армяне обращаются во Всемирный совет церквей
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» генерал-майора Аршака Карапетяна с Пасхой
IDBank предоставит стипендии на сумму 35 миллионов драмов 103 арцахским студентам Ереванского государственного университета
ВТБ (Армения) упростил процесс автокредитования на первичном рынке
Геополитическое балансирование — на «нитке». «Паст»
Одним из главных рисков выборов является распыление голосов. «Паст»
С кем же на самом деле встретился Никол Пашинян? «Паст»
Власти уже «цепляются за соломинку». «Паст»
А где же человечность? «Паст»
Жители Тигранашена не имеют права собственности и живут в постоянном ощущении угрозы (Видео)
Арман Царукян сделал громкое заявление насчет своего будущего
Армия Ирана пригрозила отбросить военных США в период до каменного века
Юнибанк присоединился к Партнерству по финансовому учету углеродных выбросов (PCAF)
NYT: Франция, РФ и Китай сорвали решение в Совбезе ООН по войне против Ирана
Безопасная среда - ровные возможности
Разъяснение: Почему 18-летнего арестованного Давида Минасяна перевезли из УИУ «Армавир» в УИУ «Абовян»?
Юнибанк присоединился к Партнерству по финансовому учету углеродных выбросов (PCAF)
Келлог назвал союзников США по НАТО трусами и призвал создать новый альянс
Американский сенатор заявил, что США проигрывают кампанию против Ирана
Шеф Пентагона уволил еще двух высокопоставленных военачальников армии США 
