Երգեհոն՝ մի ամբողջ սիմֆոնիկ նվագախումբ և «երաժշտական գործիքների արքա»․ «Փաստ»
ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ![Երգեհոն՝ մի ամբողջ սիմֆոնիկ նվագախումբ և «երաժշտական գործիքների արքա»․ «Փաստ»](/timthumb.php?src=disc/15-04-22/8c2cfc64c3e901ad1a13b9a2472c85c7.jpg&w=780)
«Փաստ» օրաթերթը գրում է
Երգեհոնը եզակի երաժշտական գործիք է և ունի շատ երկար պատմություն: Երգեհոնի մասին միշտ էլ կարելի է խոսել գերադրական աստիճանով. այն ամենամեծ չափերն ունի, ամենահզոր ձայնային ուժն ունի, հնչյունների ամենալայն տիրույթը, ինչպես նաև տեմբրի հսկայական քանակություն: Այդ պատճառով էլ այդ երաժշտական գործիքն իրավամբ համարում են «երաժշտական գործիքների արքա»: Ժամանակակից երգեհոնի նախատիպը համարվում է պանա սրինգը, որն առաջին անգամ հայտնվել է Հին Հունաստանում: Կա լեգենդ, որ վայրի բնության, հովվության և անասնապահության աստված Պանը, միացնելով տարբեր չափերի մի քանի եղեգնյա խողովակներ, հորինել է երաժշտական գործիք, որով նվագել է հոյակապ երաժշտություն՝ զվարճանալով ուրախ նիմֆաների հետ գեղեցիկ հովիտներում և պուրակներում:
Նման գործիքի վրա հաջող նվագելու համար անհրաժեշտ է եղել մեծ ֆիզիկական ջանք գործադրել և ունենալ լավ շնչառական համակարգ: Հենց այդ պատճառով էլ երաժիշտների աշխատանքը թեթևացնելու համար մեր թվարկությունից առաջ 2-րդ դարում հույն Քտեսիբին ստեղծել է հիդրովլոսը՝ ջրային երգեհոնը, որն էլ ժամանակակից երգեհոնի նախատիպն է դարձել: Հետագայում երգեհոնը անընդհատ կատարելագործվել է և 11-րդ դարում սկսել է լայն տարածում ստանալ ամբողջ Եվրոպայում: Երգեհոնաշինության ամենամեծ ծաղկումը եղել է 17-18-րդ դարերում Գերմանիայում, որտեղ երգեհոնի համար երաժշտական գործեր են ստեղծվել այնպիսի մեծ կոմպոզիտորների կողմից, ինչպես Յոհան Սեբաստիան Բախը և Դիտրիխ Բուխտեհուդեն, որոնք եղել են երգեհոնային երաժշտության անգերազանցելի վարպետներ:
Երգեհոնները աչքի են ընկել ոչ միայն ձայնի գեղեցկությամբ և բազմազանությամբ, այլ նաև իրենց ճարտարապետությամբ և դեկորով. յուրաքանչյուր երաժշտական գործիք ունեցել է իր «անհատականությունը», ստեղծվել է հատուկ նպատակով, ներդաշնակորեն տեղադրվել է շինության ներքին միջավայրում: Նրա համար միշտ առանձնացվել է միայն բարձր ակուստիկայով օժտված տարածք: Ի տարբերություն այլ երաժշտական գործիքների, երգեհոնի ձայնի առանձնահատկությունը կախված է ոչ թե գործիքի «կորպուսից», այլ տարածությունից, որտեղ այն գտնվում է: Երգեհոնի հնչյունները չեն կարող անտարբեր թողնել որևէ մեկին, ըստ երաժշտագետների գեղարվեստական բնորոշումների, դրանք խոր ներթափանցում են մարդու սրտի մեջ, տարաբնույթ զգացումներ առաջացնում, ստիպում մտածել կյանքի փխրունության մասին և մտքերն ուղղել առ Աստծուն: Ըստ այդմ, կաթոլիկ եկեղեցիներում և տաճարներում երգեհոններ ամենուր են եղել, լավագույն կոմպոզիտորներն են սուրբ երաժշտություններ գրել և նվագել այն իրենց ձեռքերով այդ տաճարներում:
Ներկայիս ժամանակակից երգեհոնը իրենից ներկայացնում է շատ բարդ համակարգ: Այն փաստացի և՛ փողային, և՛ ստեղնաշարային երաժշտական գործիք է, ունի ոտնակների ստեղնաշար, մի քանի ձեռքի ստեղնաշար, հարյուրավոր ռեգիստրներ և մինչև երեսուն հազարի հասնող խողովակներ: Խողովակները բազմազան են երկարությամբ, տրամագծով, կառուցվածքով և արտադրության նյութով: Դրանք կարող են լինել պղնձե, կապարե, անագե կամ տարբեր այլ համաձուլվածքներից: Բարդ կառուցվածքը թույլ է տալիս երգեհոնին ձայների, հնչյունների և ձայնային էֆեկտների հսկայական քանակ ունենալ: Երգեհոնով կարելի է ընդօրինակել այլ գործիքների ձայնը, ուստի այդ գործիքը հաճախ նույնացվում է սիմֆոնիկ նվագախմբի հետ: Ամենամեծ երգեհոնը գտնվում է ԱՄՆ-ի Ատլանտիկ Սիթիի Բորդվոլկ համերգասրահում: Այն ունի 7 ձեռքի ստեղնաշար, 33112 խողովակ և 455 ռեգիստր:
ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/2e8f33b1b8a88d3ebb082bf44c35ef0b.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/e9e07985cb788c57204d04b758ba35ba.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/fd13198e7f8fb3c4ec64d7d475ab29da.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/e403051731857b2fefef0e4a1c77a307.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/b6d1dd4b75d28ace88ca31a42d98de21.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/3112d4f0ff44344e003bd73d7579ef14.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/7febc30238a238b118dbfabd926e58d0.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/6e24d2e9794d7b9ec235d0b2b1adfa51.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/6609e05443885f1938f848f50a0c0cb1.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/ca58687dc2b7d21e8ec1fde396f1d4f1.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/37aa478993e5ce58c4efe26aae64a092.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/1a5643f4d5fbc94766cd7efa8e9a08d8.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/1e82eb1bf03747714d9cdbb667a9678d.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/e25cd666853a2335b30eec18fdb7eb73.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/67adc53aa96c7f51777750c18acd5e82.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/79435031c4e731d56a9536153ab9e288.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/a771b014ce0cf558944a2b2ad068c633.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/f346e6902f8298f6d35eb0392f1dd8b3.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/c8b602169940302114eade231ece03a1.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/a7dcb659c6e6427c2515c0b226e17b7c.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/07-09-24/89035d997de9cd8a951b4e79d595e6d0.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/d5f2815d16570b76daaf5b001b053e5d.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/7d24c5f00ee9a70b583bb1c73c1595cb.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/71440b616de50827832609d82f91cea5.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/9157720b547132fcbeeca74b28fd113c.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/ee4685d2bfb22ba6371d628f38ad7190.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/627f3ca5ab2a74a50b86bf22ab574fe0.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/2bc8470d98b9b5a8fda501b7523728ab.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/435843328eeb69c5b0231009e5cc4dbf.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/4bd38d74b7d607277a754fe216182576.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/7a98834b5a78151101cbe73a77013df6.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/882d99f734916e9ff6eee557096a5303.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/3a49f0097f636ea4fae0aaf6c7136427.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/007cd2059b42c3b7ce3dc67cc9f7e809.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/211d231bedcfdd17cd1fcd73a360b676.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/8ade9f48b714b71165d67eb1dc84c511.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/e3a88490f6caf14b75a56c2a41c5f498.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/3b1b2d81b1647d42d539172480213640.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/ed721b9b0048f7b87ddad6fa0949d59a.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/3f5ad042ac5b97988ec0d5273298474b.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/5f15c62e033a1fc40df420e654cee686.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/cdddda136528d6b52d547be47eaeb4ee.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/3916e229d36268156eea1e688136aedd.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/5cedb47f06980ed007b0f9581216c603.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/0a33c3074d9b72b4d25f2d6b40591ead.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/102418404280b497a9a1db31eb5207c2.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/56ca4f901e109fd7334de938ab909861.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/2d47111ca5be9b1536878243db629f07.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/b549266c615f38dc2c335a7686b2ecf5.jpg&w=60&h=60)
![](/timthumb.php?src=disc/06-09-24/534dc5aa607c8b6f871012fe6c856aa1.jpg&w=60&h=60)
![](banners/acba.gif)